جمعه 18 شعبان 1447
۱۷ بهمن ۱۴۰۴
6 فوریه 2026

(۶۳۸۴) آیا جایز است اذکار صبحگاه و شامگاه را در حالی‌که انسان با وضو نیست بخوانیم؟

(۶۳۸۴) سوال: آیا جایز است اذکار صبحگاه و شامگاه را در حالی‌که انسان با وضو نیست بخوانیم؟ و حکم دعا کردن برای پدر و مادر و مسلمانان بعد از پایان اذکار چیست؟

جواب:

بله، اشکالی ندارد که انسان در حال حدث اصغر یا اکبر، ذکر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را بر زبان جاری کند؛ زیرا عائشه فرموده است: «كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَذْكُرُ اللَّهَ عَلَى كُلِّ أَحْيَانِهِ»[۱]: (رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم، الله را در همه اوقات خود یاد می‌کرد) اما در حالی‌که جنب است، قرآن نمی‌خواند تا زمانی که غسل کند.

و اما دعا برای پدر و مادر و دیگر مسلمانانی که می‌خواهد بعد از اتمام اذکار، نباید آن را به‌صورت سنتی ثابت درآورد، ولی اشکالی ندارد که هر دعایی خواست، بکند.


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: بارك الله هل يجوز قراءة الأذكار في الصباح والمساء، وأنا محدث، وما حكم الدعاء للوالدين والمسلمين بعد الفراغ من الأذكار؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: نعم لا حرج أن يذكر الإنسان ربه -عز وجل- وهو محدث، سواء كان حَدَثُه أصغر، أم أكبر، لقول عائشة رضي الله عنه: «كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يَذْكُرُ اللهَ عَلَى كُلِّ أَحْيَانِهِ». لكن لا يقرأ القرآن إذا كان جنبا حتى يغتسل.

وأما الدعاء للوالدين، ولمن شاء من المسلمين، بعد الفراغ من الذكر، فلا يتخذه سنة، ولكن لا بأس أن يدعو بما شاء.

مطالب مرتبط:

(۶۳۶۳) آیا برای زنی که بر طهارت نیست، جایز است که بر رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم صلوات بفرستد؟

بله، جایز است که زن حائض بر رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم صلوات بفرستد و تمام اذکار واردشده از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم را بگوید....

ادامه مطلب …

(۶۳۷۲) معنای «لا حول ولا قوة إلا بالله» چیست؟

معنای «لا حول ولا قوة إلا بالله» این است که هیچ دگرگونی از حالی به حال دیگر ممکن نیست....

ادامه مطلب …

(۶۳۷۴) آیا اذکار صبحگاه وقت مشخصی دارند؟

جایگاه آن از هنگام طلوع فجر است تا وقتی که خورشید طلوع کند و هنگام چاشت (ضحی) شود؛ و وقتی زمان چاشت فرارسید، وقت صبح پایان یافته است....

ادامه مطلب …

(۶۳۷۶) حکم به‌تأخیر انداختن اذکار صبحگاه تا ساعت یازده چیست؟

اگر به خاطر عذر باشد مثلاً اگر انسان خواب باشد و فقط در این ساعت بیدار شود، امیدواریم اشکالی نداشته باشد اما اگر بدون عذر باشد، اذکار صبحگاه جایگاهش همان وقت صبح است....

ادامه مطلب …

(۶۳۶۴) آیا ذکر گفتن مانند تکبیر و تهلیل و تحمید و صلوات بر رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم بدون وضو صحیح است؟

جایز است که انسان بدون طهارت، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را ذکر کند...

ادامه مطلب …

(۶۳۶۷) آیا در برخی از احادیث مربوط به اذکار خواب، فوایدی صریح ذکر شده است؟

از فواید این است که این ذکر، ذکر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ است و اگر انسان هنگام خواب به یاد الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ باشد، خوابش بهتر و آرام‌تر خواهد بود و کمتر خواب‌های ناخوشایند و ترسناک می‌بیند که شیطان بر او عرضه می‌کند....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه