جمعه 18 شعبان 1447
۱۷ بهمن ۱۴۰۴
6 فوریه 2026

(۶۳۳۸) ما دعاهای مأثور برای عمره را حفظ نیستیم؛ پس با چه چیزی دعا کنیم؟

(۶۳۳۸) سوال: أحسن الله إليكم، برخی از مردم می‌گویند: ما دعاهای مأثور برای عمره را حفظ نیستیم؛ پس با چه چیزی دعا کنند؟

جواب:

می‌گوییم: با هرچه خواستید دعا کنید، از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم روایت شده که به مردی فرمود: «كَيْفَ تَقُولُ فِي الصَّلَاةِ». قَالَ: أَتَشَهَّدُ وَأَقُولُ: اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ الْجَنَّةَ، وَأَعُوذُ بِكَ مِنَ النَّارِ، أَمَا إِنِّي لَا أُحْسِنُ دَنْدَنَتَكَ، وَلَا دَنْدَنَةَ مُعَاذٍ. فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم : «حَوْلَهَا نُدَنْدِنُ»[۱]: (در نماز چگونه دعا می‌کنی؟، گفت: تشهّد می‌خوانم و سپس می‌گویم: «بار الها، از تو بهشت را درخواست می‌کنم و از آتش [دوزخ] به تو پناه می‌برم ولی من زمزمه‌های تو و زمزمه‌های معاذ را بلد نیستم، رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمودند: ما نیز در اطراف همین چیزها زمزمه می‌کنیم).

پس هر مسلمانی بلد است بگوید: اللهم اغفر لي، و اگر همین را در تمام طواف تکرار کند کافی است، لذا مسلمان برای حاجت‌های مختلف خود دعا می‌کند، می‌گوید: اللهم اغفر لي، اللهم ارحمني، اللهم أغنني من الفقر، اللهم اقضِ ديني، اللهم هيئ لي زوجة صالحة، اللهم أصلح لي في ذريتي؛ همه‌ی ما این‌ها را بلدیم.

ولی متأسفانه مردم گرفتار چیزهایی شده‌اند که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ هیچ دلیلی برای آن نازل نکرده؛ از جمله دعاهایی که در طواف برای هر دور گفته می‌شود، می‌بینی بیشتر طواف‌کنندگان اگرچه الحمد لله الآن کمتر شده‌اند، همراهشان کتابچه‌ای دارند که در آن دعای دور اول، دعای دور دوم، سوم، چهارم تا آخر نوشته شده، تا جایی که حتی می‌گویند: «این‌جا مقام کسی است که به تو پناه می‌برد از آتش»؛ منظورشان مقام ابراهیم است، درحالی‌که خودشان در سمت غربی‌اند و مقام ابراهیم از آن‌ها دور است، ولی چون حفظ کرده‌اند، همین را می‌گویند.

و می‌بینی برخی‌شان دعا را تحریف می‌کنند؛ شنیدیم که می‌گفت: اللهم أغننا بجلالك عن جرامك؛ درحالی‌که می‌خواست بگوید: بحلالك عن حرامك؛ ولی شاید نقطه‌ای اشتباهی ثبت شده باشد.

در نتیجه: هر انسانی نیازهایی دارد که آن‌ها را از پروردگارش می‌طلبد، و نیازها متفاوت‌اند ولی همه مردم دو چیز را می‌خواهند: این‌که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ آن‌ها را از عذاب آتش نگاه دارد و وارد بهشت‌شان کند، از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ برای خودمان و شما این را می‌خواهیم.


[۱] سنن أبو داود: كتاب استفتاح الصلاة، باب في تخفيف الصلاة، شماره (۷۹۲)، وسنن ابن ماجه: کتاب إقامة الصلاة، باب ما يقال بعد التشهد والصلاة على النبي صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم شماره (٩١٠).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: أحسن الله إليكم العامة قد يقولون: لا نحفظ الأدعية المأثورة في العمرة، فبماذا يدعون؟

فأجاب رحمه الله تعالى: نقول ادعوا بما شئتم، ويروى عن النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم- أنه قال لرجل: «كَيْفَ تَقُولُ فِي الصَّلَاةِ». قَالَ: أَتَشَهَدُ وَأَقُولُ: اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ الْجَنَّةَ، وَأَعُوذُ بِكَ مِنَ النَّارِ، أَمَا إِنِّي لَا أُحْسِنُ دَنْدَنَتَكَ، وَلَا دَنْدَنَةً مُعَادٍ. فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم: «حَوْهَا نُدَنْدِنُ».

فكل مسلم يعرف أن يقول: اللهم اغفر لي ولو كرر ذلك في الطواف كله لكفي، فالمسلم يدعو لحاجاته المختلفة، يقول: اللهم اغفر لي، اللهم ارحمني، اللهم أغنني من الفقر، اللهم اقْضِ دَيْني، اللهم هيئ لي زوجة صالحة، اللهم أصلح لي في ذريتي، كلنا نعرف هذا.

لكن مع الأسف أن الناس ابتلوا بأشياء ما أنزل الله بها من سلطان، ومن ذلك الأدعية التي تقال في الطواف في كل شوط، إذ تجد غالب الطائفين – وإن كانوا – والحمد لله – الآن صاروا يقلون – معهم كتيب فيه دعاء الشوط الأول، ودعاء الشوط الثاني والثالث والرابع إلى آخره، حتى إنهم يقولون: هذا مقام العائذ بك من النار. يريدون مقام إبراهيم، وهم بالجهة الغربية، ومقام إبراهيم بعيد عنهم، لكن لأنه شيء محفوظ، وتجد بعضهم يُحرّف الدعاء، سمعناه يقول: اللهم أغننا بجلالك عن جرامك. يريد: بحلالك عن حرامك. لكن يمكن أن فيها نقطة مصحفة.

فالحاصل أن كل إنسان له حاجة يدعو ربه بها، والحاجات مختلفة، وكل الناس يريدون هذين الشيئين: أن يَقِيَهُم الله عذاب النار، ويُدْخِلَهم الجنة، نسأل الله لنا ولكم ذلك.

مطالب مرتبط:

(۶۳۵۱) معنای این جمله در دعا که می‌گوییم «لا نُحصي ثناءً عليك» چیست؟

معنای آن این است که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ به‌سبب کمال صفاتش که پایانی ندارد، قابل احصاء و شمارش در ثنا و ستایش نیست، زیرا الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ دارای صفات کمال است که کامل‌ترین صفات‌اند،...

ادامه مطلب …

(۶۳۱۵) حکم تکرار در دعا و مشروعیت دعا یک‌باره در خطبه جمعه

برای انسان جایز است که فقط یک بار دعا کند و جمله‌ای را که با آن دعا کرده تکرار نکند، پس تکرار، جزو آداب است، نه شروط....

ادامه مطلب …

(۶۳۵۵) آیا عبارت «اللهم لا شماتة» : (بارالها، مرا دچار شماتت مکن) دعا محسوب می‌شود؟

اشکالی ندارد که بگوید: «اللهم لا شماتة»، و این مثل گفتن این جمله است: «لا تشمت بي الأعداء» : (شماتت و خوشحالی دشمنان را نصیبم مکن)....

ادامه مطلب …

(۶۳۵۳) حدود مشروع در دعا علیه دیگران

اگر انسان ترسی داشته باشد که بر اساس حقیقت و واقعیت باشد، می‌تواند این‌گونه بگوید: «اللهم إن كان هذا قد أراد بي كيدا، فاجعل كيده في نحره» ....

ادامه مطلب …

(۶۳۱۴) درباره‌ی آداب دعا، زمان‌های استجابت و موانع دعا برایمان بگویید؟

از مهم‌ترین آداب دعا  و مهم‌ترین آن‌ها، این است که انسان در دعایش برای الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ اخلاص داشته باشد، و بداند که الله بر هر چیزی تواناست، و همه‌چیز به دست اوست...

ادامه مطلب …

(۶۳۰۳) چه اعمالی هستند که اگر انسان آن‌ها را قبل یا بعد از دعا انجام دهد، اجابت دعا قطعی خواهد بود؟

مهم‌ترین چیز برای تحقق اجابت دعا، اخلاص برای الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ است...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه