چهارشنبه 23 محرم 1448
۱۷ تیر ۱۴۰۵
8 جولای 2026

(۳۰۳۸) حکم ترک نماز جمعه به‌ سبب اشتغال مداوم و عدم امکان ترک کار

(۳۰۳۸) سوال: کارمندی است که  تمام شیفت مشغول به کار است و نماز جمعه از او فوت می‌‌شود و چه بسا برخی اوقات بیش از دو جمعه پشت سر هم از او فوت می‌‌شود آیا برای این کارمند رخصتی وجود دارد  با این وجود که نمی‌‌تواند این شغل را به دلیل کم بودن شغل که منبع روزی است رها کند؟

جواب:

این شغلی که به آن اشاره کرد بدون شک در آن دو فایده وجود دارد: فایده‌‌ی خاص و فایده‌‌ی عام.

اما فایده‌‌ی خاص: آن چه ذکر نمود که منبع روزی است و الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ کفیل روزی است اما با گرفتن سبب.

فایده‌‌ی دوم: شغل باعث حفظ امنیت می‌‌شود و در آن مصلحتی است و معلوم است که اگر مردم چنین مصالحی را نداشته باشند امنیت دچار اختلال می‌‌شود و چه بسا اگر منابع روزی در جایی کم باشد باعث تنگی روزی شود بنابراین در ترک نمودن نماز جمعه معذور است و گناهکار نمی‌‌شود اما  شایسته است که مسؤولین کسانی که به صورت تمام شیفت کار می‌‌کنند -همان‌‌طور که سؤال کننده گفت- این مسأله را به صورت چرخشی قرار دهند به صورتی که گروهی از آن‌‌ها بتوانند نماز جمعه را در این هفته و گروه دیگر نماز جمعه را در هفته‌‌ی دوم بخوانند و به همین منوال؛ زیرا این عدالت است و تا اینکه انسان همیشه تارک نماز جمعه باقی نماند.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إنه موظف يعمل بالورديات، وتفوته صلاة الجمعة، وقد يفوته أكثر من جمعتين متتاليتين، هل لهذا الموظف من رخصة؟ مع أنه لا يستطيع أن يترك هذا العمل؛ لقلة الوظائف وهي مصدر الرزق؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: هذا العمل الذي أشار إليه لا شك أن فيه فائدتين فائدة خاصة وفائدة عامة.

أما الفائدة الخاصة: فهي ما ذكر أنه مصدر رزقه، والرزق كَفَلَهُ الله -عز وجل، لكنه سبب.

والفائدة الثانية: أن فيه حفظا للأمن وللمصلحة التي وجه إليها، ومعلوم أن الناس لو تخلوا عن هذه المصالح الحصل اختلال في الأمن، وربما يحصل ضيق في الرزق إذا كانت مصادر الرزق قليلة في البلد، وعلى هذا فيكون معذورًا في ترك صلاة الجمعة ولا يأثم بذلك، لكن ينبغي للمسؤولين عن هؤلاء الذين يشتغلون بالورديات كما قال السائل أن يجعلوا المسألة دورية، بحيث تكون طائفة منهم يصلون الجمعة في هذا الأسبوع، وطائفة أخرى يصلونها في الأسبوع الثاني، وهكذا؛ لأن ذلك هو العدل، ولئلا يبقى الإنسان تاركًا لصلاة الجمعة دائما.

مطالب مرتبط:

(۳۱۳۰) حکم قرائت بلند قرآن پیش از خطبه جمعه

نصیحت در این امر این است که چنین کاری شایسته نیست زیرا بدون شک باعث اذیت و حواس پرتی می‌‌شود....

ادامه مطلب …

(۳۰۷۴) آیا واجب است موضوع خطبه‌‌ی جمعه چیزی باشد که از پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نقل شده است؟

بدون شک اگر خطیب به آن چیزی که پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در مورد آن خطبه نموده خطبه بخواند بهتر و کامل‌‌تر است....

ادامه مطلب …

(۳۱۳۵) آیا بعد از نماز جمعه نماز ظهر خوانده می‌‌شود؟

کسی که نماز جمعه را همراه امام خوانده باشد نماز ظهر را نمی‌‌خواند بلکه اعاده‌‌ی نماز جمعه با نماز ظهر از جمله‌‌های بدعت‌‌های نوظهوری است که در زمان صحابه مشهور نبوده....

ادامه مطلب …

(۳۱۱۸) آیا راهنمایی مسافران در حین خطبه نماز جمعه گناه است؟

اگر چنین اتفاقی رخ داد بهتر است کسی که آن‌‌ها را بر محل آب راهنمایی می‌‌کند از روش اشاره استفاده کند و آن‌‌ها را به محل آب با اشاره راهنمایی کند....

ادامه مطلب …

(۳۰۴۱) حکم تکلیف به کار رسمی در روز جمعه و تأثیر آن بر وجوب نماز جمعه

اگر مشغول به امر یا شغلی شود که قبل از جمعه پایان می‌‌یابد سپس وقت را درک کند و برای او ممکن نیست از آن رها یابد مگر اینکه ضرر می‌‌کند در این صورت اشکالی ندارد که به آن مشغول شود هر چند که نماز جمعه از او فوت شود زیرا در این حالت معذور است....

ادامه مطلب …

(۳۱۴۵) زن نماز جمعه را در خانه‌‌اش چند رکعت می‌‌خواند؟

زن اگر نماز جمعه را همراه امام خواند مثل امام می‌‌خواند اما اگر در خانه‌‌اش خواند به عنوان نماز ظهر چهار رکعت می‌‌خواند....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه