جمعه 18 شعبان 1447
۱۶ بهمن ۱۴۰۴
6 فوریه 2026

(۲۹۳۵) حکم نشستن پیر زن برای نماز سنت بر روی صندلی

(۲۹۳۵) سوال: مادر بزرگ من پیر است و چه بسا ایستادن در نماز او را خسته کند لذا نماز سنت را بر روی صندلی می‌‌خواند اما نماز فرض را به صورت ایستاده می‌‌خواند و رکوع و سجود آن را به طور کامل انجام می‌‌دهد آیا با نشستن روی کرسی گناه‌‌کار می‌‌شود؟ اگر گناه‌‌کار نمی‌شود بهتر است که نماز را روی زمین بخواند یا روی صندلی با دانستن اینکه صندلی راحت‌‌تر است؟

جواب:

به نسبت نماز فرض واضح است زیرا همان‌‌طور که شایسته است آن را ادا می‌‌کند.

اما به نسبت نماز سنت: اگر می‌‌خواهد به صورت نشسته نماز بخواند پس بر روی زمین نماز بخواند و در هنگام قیام و رکوع به صورت چهار زانو بنشیند سپس بر روی زمین سجده کند و بین دو سجده همانند قبل به صورت افتراش بنشیند و هنگامی که سجده‌‌ی دوم را انجام داد به صورت چهار زانو بنشیند زیرا چهار زانو نشستن در محل قیام است و بدون شک بهتر از صندلی است زیرا به وسیله‌‌ی صندلی نمی‌‌توان روی زمین سجده نمود لذا سجده از او فوت می‌‌شود و هنگامی که رفتن به سجود ممکن باشد نمی‌‌توان به جای آن اشاره نمود.

بنابراین می‌‌گوییم: این مادربزرگ اگر خواست نافله‌‌ی نماز را بخواند بر روی زمین نماز بخواند و همان‌‌طور که گفتیم انجام دهد. در محل قیام، رکوع و بعد از رکوع به صورت چهار زانو باشد و در بین دو سجده و دو تشهد به صورت افتراش بنشیند و بر روی زمین سجده کند.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: جَدَّتِي كبيرة في السن، وربما أتعبها الوقوف في الصلاة، فتصلي النافلة وهي جالسة على الكرسي، أما الفريضة فهي تصليها وهي واقفة، وتؤدي ركوعها وسجودها على الوجه الكامل، فهل تأثم بالجلوس على الكرسي؟ وإذا كانت لا تأثم فهل الأفضل في الصلاة أن تصلي على الأرض أم على الكرسي، مع العلم بأن الكرسي أكثر راحة لها؟

فأجاب رحمه الله تعالى : أما بالنسبة لصلاة الفرض فالأمر فيها واضح؛ لأنها تؤديها كما ينبغي.

وأما بالنسبة للنافلة: فإنها إذا كانت تريد أن تُصَلِّي جالسة فلتجلس على الأرض، وتتربع أثناء القيام والركوع والقيام بعد الركوع، ثم تسجد على الأرض، وتجلس بين السجدتين مفترشة كالعادة، فإذا سجدت السجدة الثانية جلست متربعة؛ لأن التربع يكون في محل القيام وهذا بلا شك أفضل من الكرسي؛ لأن الكرسي لا تتمكن معه من السجود على الأرض، فيفوتها السجود، والسجود إذا أمكن فإنه لا يجوز الإيماء بدلا عنه.

وعلى هذا فنقول: هذه الجدة إذا أرادت أن تتطوع في نافلة الصلاة فلتكن على الأرض، وتعمل كما قلنا: تتربع في محل القيام قبل الركوع، وفي حال الركوع، وفي حال القيام بعد الركوع وتفترش في الجلسة بين السجدتين والتشهدين، وتسجد إلى الأرض.

مطالب مرتبط:

(۲۹۳۸) حکم ترک نماز به علت ناتوانی در طهارت

اشکالی ندارد نماز بخواند هر چند که لباس و رختخوابش پاک نباشد در صورتی که نتواند آن‌‌ها را تغییر دهد همچنین اگر نزدش آب یا چیزی که با آن تیمم کند نباشد بدون تیمم و آب نماز بخواند مهم این است که نماز از وقتش  در هر صورتی به تأخیر انداخته نشود....

ادامه مطلب …

(۲۹۴۲) حکم نماز در حالت بی‌هوشی و اختلال روانی

نصیحت ما به او در دو چیز خلاصه می‌‌شود: اول: زیاد ذکر نمود، پناه بردن به الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ از شیطان رانده شده و خواند آیة الکرسی. دوم: صبر بر آنچه به او از سختی‌‌ها هنگام ادای نماز و انجام طاعات می‌‌رسد لذا بدین وسیله به زودی إن شاء الله همه‌‌ی این‌‌ها در او از بین می‌‌رود....

ادامه مطلب …

(۲۹۴۶) حکم آغاز نماز پیش از اتمام اذان برای بیمار نمازگزار در خانه

اگر بیماری نتواند همراه با جماعت نماز بخواند مگر با سختی شدید به خاطر عذری که دارد در خانه‌‌اش نماز بخواند اما شایسته نیست در ابتدای اذان نماز بخواند زیرا امروزه مؤذن طبق علایم شرعی مشهور اذان نمی‌‌‌‌گوید...

ادامه مطلب …

(۲۹۳۷) حکم تأخیر نماز صبح به علت بیماری شدید

اگر به هیچ عنوان نمی‌‌توانی مانند اینکه کلا در کما یا بیهوشی باشی اگر این بیهوشی از قبل از طلوع فجر تا طلوع خورشید ادامه داشته باشد نیازی به قضای نماز نیست...

ادامه مطلب …

(۲۹۴۵) حکم خروج خون و همزمانی عبادات با درمان

قول راجح از اقوال علما این است که آنچه از بدن خارج می‌‌شود وضو را باطل نمی‌‌کند مگر آنچه از دو طرف انسان خارج می‌‌شود که وضو را باطل می‌‌کند و فرقی ندارد که ادرار، مدفوع، رطوبت یا باد شکم باشد هر آنچه از دو طرف انسان خارج می‌‌شود وضو را باطل می‌‌کند....

ادامه مطلب …

(۲۹۴۸) حکم نماز بیماران غیرمتحرک در حالت عدم طهارت

این بیمارانی که به آن‌‌ها اشاره نمود کسانی که بر تخت‌‌ خود و با لباس ناپاک و در غیر جهت قبله نماز می‌‌خوانند همه‌‌ی این‌‌ها اگر آنچه از واجبات را که می‌‌توانند در نمازهایشان انجام دادند هر آنچه نتوانستند در آن معذور هستند و به آن مکلف نبوده و در صورت ترک آن گناهی بر آن‌‌ها نیست....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه