یکشنبه 23 ذیقعده 1447
۲۰ اردیبهشت ۱۴۰۵
10 می 2026

(۲۹۱۴) حکم امامت مسافر بر مقیم

(۲۹۱۴) سوال: آیا مسافر، امام کسی که مقیم است شود؟

جواب:

مسافر امام مقیم و مقیم امام مسافر می‌‌شود زیرا از پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ثابت شده که امام اهل مکه شد در حالی که مسافر بود و به آن‌‌ها فرمود: «أتموا یا أهل مکة فإنا قوم سفر»[۱](ای اهل مکه! نماز خود را کامل بخوانید زیرا ما مسافر هستیم) و این در غزوه‌‌ی فتح مکه بود زیرا ایشان صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نوزده روز در مکه ماندند و نماز را به صورت قصر می‌‌خواندند لذا هنگامی که مسافر برای مقیم نماز خواند به او بگوید که من مسافر هستم و نماز را به صورت قصر می‌‌خوانم لذا هرگاه سلام دادم نمازت را کامل کن.

همچنین جایز است که مقیم برای مسافر نماز بخواند اما در این حالت بر مسافر واجب است که نمازش را به تبع امام کامل کند به دلیل فرموده‌‌ی رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم : «إنما جعل الإمام لیؤتم به»[۲](امام قرار داده شده تا به وی اقتدا شود) همچنین به دلیل فرموده‌‌ی رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم : «ما أدرکتم فصلوا، و ما فاتکم فأتموا»[۳](هر چقدر از نماز را درک کردید بخوانید و آن چه از شما فوت شد را تکمیل کنید) همچنین چون ابن عباس رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُمَا در مورد شخص مسافر که در حالت تنهایی دو رکعت نماز می‌‌خواند و همراه امام چهار رکعت سؤال شد؟ گفت: این سنت است. [۴]


[۱] تخریج آن گذشت.

[۲] تخریج آن گذشت.

[۳] تخریج آن گذشت.

[۴] مسلم: کتاب صلاة المسافرین، باب صلاة المسافرین، شماره­ی (۶۸۸).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل المسافر يؤم المقيم؟

فأجاب رحمه الله تعالى: المسافر يَؤُمُّ المقيم والمقيم يؤم المسافر، فقد ثبت عن النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم- أنه أم أهل مكة وهو مسافر، وقال لهم: «أتموا يا أهل مكة فإنا قوم سفر». وكان ذلك في غزوة الفتح؛ لأنه – صلى الله عليه وعلى آله وسلم – أقام في مكة تسعة عشر يوما يَقْصُرُ الصلاة، فإذا صَلَّى المسافر بالمقيم نَبَّة المقيم فقال له: أنا مسافر وسأقصر الصلاة، فإذا سَلَّمْتُ فَأَتِم.

ويجوز أن يصلي المقيم بالمسافر، ولكن في هذه الحال يجب على المسافر أن يتم تبعا لإمامه؛ لقول النبي صلى الله عليه وسلم: «إنما جعل الإمام ليؤتم به» ولقوله – صلى الله عليه وعلى آله وسلم-: «ما أدركتم فَصَلُّوا، وما فاتكم فَأَتِمُوا»، ولأن ابن عباس رضي الله عنهما سُئِلَ عن الرجل يصلي وحده ركعتين -يعني: المسافر – ومع الإمام أربعًا؟ فقال: (تلك السنة).

مطالب مرتبط:

(۲۸۴۷) آیا برای کسی که بلاغ نشده جایز است که برای مردم خطبه و نماز بخواند؟

بله، قول راجح این است که جایز است...

ادامه مطلب …

(۲۸۴۲) اولویت امامت در مسجد بین امام دائم و دانش‌آموزان ماهرتر در تلاوت قرآن

امام پنچ وقت به نسبت امامت به نسبت دیگران مستحق­تر است زیرا او در این مسجد صاحب قدرت است...

ادامه مطلب …

(۲۹۱۰) حکم شرعی امامت با وجود احساس برتری و سوگند بر ترک آن

بر او واجب است که در انجام اعمال صالح جدیت و شجاعت داشته باشد به صورتی که در مقابل وساوس شیطانی تسلیم نشود لذا شیطان برخی اوقات تو را با ترساندن از ریاء، غرور، خودشیفتگی وادار به ترک کردن عمل صالح می‌‌کند...

ادامه مطلب …

(۲۸۴۳) اولویت امامت میان ساکن شهر و بادیه‌نشین در مکان اقامه‌ی جمعه

در مسأله­‌ی تقدم امامت به آنچه پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ذکر نموده اعتماد می­شود....

ادامه مطلب …

(۲۸۴۵) شروط امامت چیست؟

امام مادامی که حفظ او بیشتر و در دین الله فقیه­تر باشد به نسبت دیگران برای امامت اولویت دارد

ادامه مطلب …

(۲۹۱۱) آیا بر امام لازم است هنگام تشهد اول و تشهد آخر صدایش را هنگام تکبیر گفتن کوتاه کند؟

آن چه برایم از سنت آشکار است این است که تکبیرات انتقال به یک صورت است و فرقی بین تکبیر رکوع، سجده، قیام و نشستن نیست...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه