یکشنبه 12 صفر 1448
۴ مرداد ۱۴۰۵
26 جولای 2026

(۲۵۷۰) حکم نمازهای شب تا هنگام اذان صبح و تطبیق آن با تهجّد

(۲۵۷۰) سوال: عادت کردم که یک ساعت قبل از اذان صبح بیدار شوم، سپس اندازه‌‌ای که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بر من نوشته تا اذان صبح نماز می‌‌خوانم، بعد از آن دو رکعت سنت سپس فرض را می‌‌خوانم، بعد از آن دو رکعت سنت سپس فرض را می‌خوانم، آیا این وقت نماز تهجد است؟

جواب:

بله آنچه‌ام خالد انجام می‌‌دهد از تهجد است، زیرا قیام در شب است اما ذکر نکرد که وتر می‌‌خواند و نمازش را با آن به پایان می‌‌رساند، اگر انجام نمی‌‌دهد، پس انجام دهد، زیرا پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌‌فرماید: «اجعلوا آخر صلاتکم باللیل وترا»[۱](آخرین نمازتان در شب را وتر قرار دهید) و اگر عادت نموده همانطور که ذکر نمود یک ساعت قبل از اذان صبح بیدار می‌‌شود، قبل از خواب وتر نخواند، زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌‌فرماید: «من طمع أن یقوم آخر اللیل فلیوتر آخر اللیل، فإن صلاة آخر اللیل مشهودة و ذلک أفضل»[۲](کسی که طمع دارد در آخر شب بیدار شود، در آخر شب وتر بخواند، زیرا نماز آخر شب با حضور ملائکه است و این بهتر است).

لذا به‌ام خالد می‌‌گوییم: آخرین نمازت از تهجد را وتر قرار بده به این صورت که هنگام اتمام نمازت یک رکعت بخوان.


[۱] تخریج آن گذشت.

[۲] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة أم خالد: دَأَبَتُ على الاستيقاظ قبل أذان الفجر بساعة كاملة، ثم أصلي ما يكتب الله لي حتى يؤذن لصلاة الفجر، بعدها أصلي ركعتي السنة ثم الفرض، فهل هذا وقت صلاة التهجد؟

فأجاب رحمه الله تعالى: نِعْمَ ما فعلته أم خالد فإنه من التهجد لأنه قيام في الليل ولكنها لم تذكر أنها كانت تُوتِرُ وتختم تهجدها بالوتر، فإن كانت لا تفعل فلتفعل؛ لقول النبي صلى الله عليه وسلم: «اجعلوا آخر صلاتكم بالليل وترا»، وإذا كان من عادتها كما ذكرت أنها تقوم قبل الفجر بساعة، فإنها لا توتر قبل أن تنام؛ لأن رسول الله صلى الله عليه وسلم قال: «من طَمِعَ أن يقوم من آخر الليل فليوتر آخر الليل، فإن صلاة آخر الليل مشهودة، وذلك أفضل».

فنقول لأم خالد: اجعلي آخر صلاتك من التهجد وترا، بأن توتري بركعة عند انتهاء صلاتك.

مطالب مرتبط:

(۲۵۳۶) کم اقتدای در نماز تراویح با رادیو یا تلویزیون در ماه رمضان

این کار جایز نیست و از او قبول نمی‌‌شود،...

ادامه مطلب …

(۲۵۴۶) نماز تراویح به طور صحیح که از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم وارد شده چگونه است؟

عایشه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهَا سؤال شدند که نماز پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در رمضان چگونه بود؟ گفتند: (ایشان در رمضان و در غیر از رمضان بر یازده رکعت اضافه نمی‌‌نمودند، چهار رکعت می‌‌خواندند که از کیفیت و طولانی بودن آن نپرس، سپس چهار رکعت می‌‌خواندند که از کیفیت و طولانی بودن آن نپرس، سپس سه رکعت می‌‌خواندند)...

ادامه مطلب …

(۲۵۶۷) قیام اللیل چه زمانی شروع می‌‌شود؟

قیام اللیل از زمانی که انسان نماز عشا و سنتش را خواند شروع می‌‌شود، اما بهترین وقت بعد از نصف شب تا یک ششم شب است..

ادامه مطلب …

(۲۵۴۸) حکم قرائت یک صفحه در هر رکعت نماز تراویح

قراءت این امام یک صفحه در هر رکعت از نماز تراویح طولانی نیست، بلکه متوسط است اگر نگوییم به اندک بودن نزدیک‌تر است. این برای بیشتر نمازگزاران مناسب است...

ادامه مطلب …

(۲۵۵۸) آیا برای زن جایز است هنگامی که به نماز تراویح می‌‌رود، از بخور استفاده کند؟

برای زن جایز نیست که اگر به بازار یا نماز و... می‌‌رود، از بوخوشی استفاده کند، فرقی ندارد چه بخور یا روغن و... باشد...

ادامه مطلب …

(۲۵۶۵) حکم افزایش رکعات قیام شب در دهه‌ی پایانی رمضان

اگر انسان بر تعدادی که پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌‌خواندند اکتفا نماید بهتر و کامل‌‌تر است و کامل‌‌تر از آن زمانی است که در کمیت و کیفیت با قیام رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم موافت نماید، اما اگر بر این اضافه نمود اشکالی ندارد، زیرا پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم آن را محدود نکردند و فرقی ندارد چه در اول و چه در آخر رمضان باشد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه