چهارشنبه 2 محرم 1448
۲۷ خرداد ۱۴۰۵
17 ژوئن 2026

(۱۴۴۷) حکم وضو در صورت فقدان عضو یا استفاده از عضو مصنوعی

(۱۴۴۷) سوال: اگر شخصی یکی از اعضای وضو مانند دست یا پا را نداشته باشد، آیا باید به جای آن عضو مفقود تیمم کند؟ اگر از عضو مصنوعی استفاده ‌کند، حکمش چیست؟ آیا باید آن عضو مصنوعی را در غسل بشوید یا خیر؟

جواب:

اگر کسی عضوی از اعضای وضو را از دست بدهد، فرض شستن آن عضو بدون تیمم کردن از وی ساقط می‌شود زیرا عضوی که شستن آن واجب می‌باشد را از دست داده است لذا شستن آن بر وی واجب نیست. حتی اگر عضو مصنوعی استفاده می‌کند نیز ملزم به شستن آن نیست. نمی‌توان گفت که این عضو مصنوعی مانند خُفّ است و مسح آن واجب می‌باشد زیرا شخص، خف را روی عضوی می‌پوشد که وجود دارد و شستن آن واجب است اما این عضو مصنوعی برای محلی ساخته شده که عضو اصلی وجود ندارد. اهل علم می‌گویند: اگر عضوی از مچ و مفصل قطع شود، شستن سر آن عضو واجب است؛ مثلا اگر دست از آرنج قطع شده باشد، شستن سر بازو واجب است و اگر پایش از مُچ قطع شده باشد، شستن سر و گوشه‌ی ساق، واجب است.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إذا كان الإنسان فاقدا لأحد أعضاء الوضوء؛ كاليد أو الرجل مثلا، فهل يلزمه التيمم عن غسل ذلك العضو المفقود؟ وما الحكم لو رُكَّب له عضو صناعي؟ فهل يلزمه غسله في الوضوء أم لا؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: إذا فقد الإنسان عضوا من أعضاء الوضوء فإنه يسقط عنه فرضه إلى غير تيمم؛ لأنه فَقَد محل الفرض، فلم يجب عليه، حتى لو رُكَّب له عضو صناعي فإنه لا يلزمه غسله. ولا يقال: إن هذا مثل الخفين يجب عليه مسحهما؛ لأن الخفين قد لبسهما على عضو موجود يجب غسله، أما هذا فإنه صُنع له على غير عضو موجود، لكن أهل العلم يقولون: إنه إذا قطع من المَفْصِل فإنه يجب عليه غَسل رأس العضو، مثلا لو قطع من المرفق وجب عليه غَسل رأس العضد، ولو قطعت رجله من الكعب وجب عليه غسل طرف الساق.

مطالب مرتبط:

(۱۴۰۹) آیا در مسح سر به هنگام وضو باید تمام سر و اطرافش مسح شود؟

واجب است که مسح سر در وضو به طوری انجام شود که تمام سر از بالای پیشانی تا ابتدای گردن و از گوش تا گوش دیگر را کاملا در بر بگیرد....

ادامه مطلب …

(۱۳۸۶) زمان خلال کردن ریش (کشیدن انگشتان در ریش) در وضو

خلال کردن ریش در حین شستن صورت انجام می‌شود؛ زیرا قسمت ظاهر ریش، جزو صورت است لذا خلال کردن آن همراه شستن صورت خواهد بود....

ادامه مطلب …

(۱۴۳۶) حکم نماز زنی که ناخن‌هایش را لاک می‌زند چیست؟

اگر زنی بداند که جایز نیست و باز هم با همین حالت نماز بخواند، باید دوباره نماز بخواند اما اگر نمی‌‌دانسته است نیازی نیست نمازش را دوباره بخواند...

ادامه مطلب …

(۱۴۲۶) آیا گوشواره که قسمتی از گوش را می‌پوشاند و گیره‌ی مو، مانع وضو به شمار می‌رود؟

خیر، مانع صحت وضو نیستند، خصوصا گوشواره....

ادامه مطلب …

(۱۳۹۱) حکم بالا بردن انگشت به هنگام گفتن شهادتین بعد از پایان وضو

اصل و دلیلی برای این کار، سراغ ندارم...

ادامه مطلب …

(۱۴۲۳) آیا اگر کسی‌ فقط دست یا پایش را زیر شیر آب بگیرد و دست نکشد، وضویش درست است؟

اگر آب تمام دست یا پا را فرا بگیرد، وضویش درست است اما اگر دست یا پایش را دست بکشد، بهتر است خصوصا اگر آن عضو، چرب و روغنی باشد ...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه