سه‌شنبه 11 ربیع‌الثانی 1448
۳۱ شهریور ۱۴۰۵
22 سپتامبر 2026

(۱۴۱۵) وضو گرفتم و نمی‌دانم که یکی از اعضا را سه بار شسته‌ام یا خیر؟ اکنون چه کاری باید انجام دهم؟

(۱۴۱۵) سوال: وضو گرفتم و نمی‌دانم که یکی از اعضا را سه بار شسته‌ام یا خیر؟ اکنون چه کاری باید انجام دهم؟ آیا باید دوباره وضو بگیرم؟

جواب:

سه مرتبه شستن اعضای وضو، واجب نیست؛ واجب فقط این است که یک مرتبه شسته شود و آب تمام آن عضوی که شستن آن واجب است را در بر بگیرد. بنابراین وقتی اطمینان دارید که حداقل یک مرتبه به طور کامل شسته‌اید و آب تمام اعضایی که شستن آن واجب می‌باشد را در بر گرفته است، نیاز نیست هیچ کار دیگری انجام دهید.

شایان ذکر است که شک و تردید بعد از تمام شدن عمل، هیچ اعتباری ندارد؛ یعنی وقتی انسان وضویش را انجام داد و سپس دچار شک و تردید شد که مثلا آیا مضمضه و استنشاق را انجام داده یا خیر؟ نیازی نیست هیچ کاری انجام دهد. اگر شک کرد که آیا دستش را شسته است یا خیر؟ نیازی نیست هیچ کاری انجام دهد مگر این ‌که یقین حاصل کند که آن را نشسته است که در این صورت کاری که متناسب با این یقین است را انجام می‌دهد؛ یعنی اگر زمان زیادی گذشته، واجب است دوباره وضو بگیرد و اگر مدت اندکی از وضویش گذشته، همان عضوی که فراموش کرده را می‌شوید.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: توضأتُ ولا أدري هل غسلتُ أحد الأعضاء ثلاثا أم لا، فماذا أفعل؟ وهل أعيد الوضوء؟

فأجاب رحمه الله تعالى: غسل الأعضاء ثلاثا ليس بواجب، والواجب غسلةٌ واحدة تَعُمُّ جميع العضو الذي يجب تطهيره، وعلى هذا فلا شيء عليك ما دمتِ قد تيقنت أنك قد غسلته غسلة واحدة تعم جميع المكان الذي يجب تطهيره.

ثم اعلمي أن الشك بعد الفراغ لا عبرة به، أعني: لو فرغ الإنسان من الوضوء، وبعد فراغه شك: هل تمضمض واستنشق أم لا؟ فلا شيء عليه. أو شك: هل غسل ذراعه أم لا؟ فلا شيء عليه، إلا إذا تيقن أنه لم يغسله، فحينئذ يجب العمل بمقتضى هذا اليقين، أي: يجب إعادة الوضوء كله إذا كان قد طال الزمن، أو إعادة العضو الذي ترك، وما بعده إن كان الزمن قصيرًا.

مطالب مرتبط:

(۱۳۹۱) حکم بالا بردن انگشت به هنگام گفتن شهادتین بعد از پایان وضو

اصل و دلیلی برای این کار، سراغ ندارم...

ادامه مطلب …

(۱۴۴۳) حکم مضمضه پس از خوردن و آشامیدن در حالت وضو

اگر از خوردنی‌هایی که چربی ندارد باشد، چنانچه باعث آلودگی دهان شود، دهان شسته می‌شود اما در غیر این صورت، نیازی به شستن دهان نیست....

ادامه مطلب …

(۱۴۳۰) حکم وضو با وجود کرم‌های مرطوب کننده بر پوست

اگر این چیزهای روغنی، جامد باشد، مانع رسیدن آب می‌شود و باید پاک و زدوده شود اما اگر مایع باشد که جذب پوست شده و اثرش روی پوست باقی نماند، ایرادی ندارد که فرد به همان شکل و بدون استفاده از صابون برای زدودن آن، وضو یا غسل را انجام دهد...

ادامه مطلب …

(۱۳۸۷) حکم خلال کردن ریش و انگشتان (رساندن آب با کشیدن انگشتان در میان آن) در وضو

خلال کردن ریش همانند انگشتان نیست؛ اگر مویی که روی صورت وجود دارد اعم از ریش، سبیل و ابرو چنان انبوه باشد که پوست زیر آن دیده نشود، شستن ظاهر و روی آن در وضو کفایت می‌کند اما در غسل جنابت باید ظاهر و داخل آن کاملا شسته شود...

ادامه مطلب …

(۱۳۹۰) حکم دعای «اللهم اجعلنی من التوابین…» پس از وضو

بله، این دعا در احادیث وارد شده است...

ادامه مطلب …

(۱۴۱۸) حکم شستن پایین تنه قبل از وضو

این کاری که انجام می‌دهید و پایین‌تنه را کاملا می‌شویید، هیچ اصل و اساسی ندارد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه