پنج‌شنبه 2 رمضان 1447
۳۰ بهمن ۱۴۰۴
19 فوریه 2026

(۵۴۵۲) ارکان رضاعت (شیر دادن) و شروط آن چیست؟

(۵۴۵۲) سوال: ارکان رضاعت (شیر دادن) و شروط آن چیست؟ و آیا شیر دادن بدون انقطاع رضاعت محسوب می‌گردد؟ و تعداد رضاعتی که برای محرمیت لازم است چقدر است؟

جواب:

شیر خوردنی که محرمیت ایجاد می‌کند پنج مرتبه می‌باشد از مسلم روایت است از حدیث عائشه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهَا که می‌فرماید: «كَانَ فِيمَا أُنْزِلَ مِنَ الْقُرْآنِ عَشْرُ رَضَعَاتٍ مَعْلُومَاتٍ، يُحَرِّمْنَ، ثُمَّ نُسِخْنَ بِخَمْسٍ مَعْلُومَاتٍ»[۱]: (یکی از آياتی که در قرآن نازل گرديد، اين آيه بود که: «عَشْرُ رَضَعَاتٍ مَعْلُومَاتٍ يُحَرِّمْنَ»: «ده بار شير خوردن مشخص، باعث حرمت می شود» سپس اين آيه با پنج بار شير خوردن مشخص منسوخ گرديد): لذا این شیرخوردنی است که محرمیت ایجاد می‌کند و پنج بار است و باید قبل از گرفتن او تز شیر باشد زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به عائشه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهَا فرموده است: «انْظُرْنَ مَنْ إِخْوَانُكُنَّ ؛ فَإِنَّمَا الرَّضَاعَةُ مِنَ الْمَجَاعَةِ»[۲]: (نگاه كنيد چه كسانی برادران شما هستند زيرا زمانی رضاعت به ثبوت می رسد كه گرسنگی را برطرف نمايد): یعنی در زمانی باشد که کودک با شیر سیر می‌شود و آن قبل از گرفتن او از شیر است لذا اگر بعد از آن باشد تأثیری ندارد.


[۱] رواه مسلم (۱۴۵۲).

[۲] رواه البخاری (۲۶۴۷) و مسلم (۱۴۵۵).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: ما أركان الرضاعة وشروطها؟ وهل الرضاعة دون فصل تعتبر رضاعة ؟ وكم عدد الرضعات اللازمة كي تعتبر رضاعة محرمة؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: الرضعات المحرمة هي خمس رضعات؛ لما رواه مسلم من حديث عائشة رضي الله عنها قالت: «كَانَ فِيمَا أُنْزِلَ مِنَ الْقُرْآنِ: عَشْرُ رَضَعَاتٍ مَعْلُومَاتٍ يُحَرِّمْنَ، ثُمَّ نُسِخْنَ بِخَمْسٍ مَعْلُومَاتٍ». فهذه هي الرضعات المحرمة خمس رضعات ولا بد أن تكون قبل الفطام؛ لقول النبي صلى الله عليه وسلم لعائشة رضي الله عنها: «انْظُرْنَ مَنْ إِخْوَانُكُنَّ، فَإِنَّمَا الرَّضَاعَةُ مِنَ المَجَاعَةِ». أي إنما تكون في زمن المجاعة التي يجوع فيها الطفل، ويشبع باللبن، وذلك قبل الفطام، فإن كانت بعده فإنها لا تؤثر شيئًا.

مطالب مرتبط:

(۵۴۸۵) حکم شرعی کشف حجاب خواهران شیری در برابر برادری که از مادرشان شیر خورده است

دو خواهر این دختر می‌توانند در مقابل این پسر کشف حجاب کنند؛ یعنی همه‌ی دختران این زن می‌توانند در مقابل این پسر کشف حجاب کنند. همچنین فرزندان شوهر این زن، حتی اگر از این زن نباشند، چنین هستند و می‌توانند در مقابل این پسر کشف حجاب کنند. چون این پسر از زن پدرشان شیر خورده است....

ادامه مطلب …

(۵۴۷۱) حکم ازدواج با دختر عمه در صورت رضاع بین برادر و مادر دختر

جایز است که جناب عالی با دختر عمه‌ات که برادر بزرگ‌ترت از مادرش شیر خورده، ازدواج کنی؛ زیرا بین تو و این دختر هیچ ارتباطی وجود ندارد و تو برادر او نیستی...

ادامه مطلب …

(۵۴۹۱) حکم ازدواج فرزندان خواهران در صورت وجود شیرخوارگی محدود

ما دامی که بین دیگر فرزندان شیرخوارگی وجود ندارد؛ نه فرزندان این خواهر از آن خواهر شیر خورده‌اند و نه فرزندان آن خواهر از این خواهر شیر خورده‌اند، اشکالی در ازدواج بین آنان نیست...

ادامه مطلب …

(۵۴۹۳) آیا خواهر زنی که به برادرم شیر داده، بر من هم حرام است؟

برادرت که از این زن، پنج بار به بالا و قبل از دو سالگی و قبل از اینکه از شیر گرفته شود، شیر خورده، پسر این زن به حساب آمده و بر این اساس، خواهرش نیز خاله‌ی برادرت محسوب می‌شود و جایز نیست با او ازدواج کند...

ادامه مطلب …

(۵۴۸۳) حکم شرعی نسبت برادری شیری میان کودکان شیرخورده از مادران مختلف

اولا باید دانست که محرمیت از طریق شیرخوارگی، دارای چند شرط است، از جمله:...

ادامه مطلب …

(۵۴۶۶) حکم رضاع از مادربزرگ در صحت نکاح با دختر عمه

از مادربزرگش شیر خورده، سپس با دختر عمه‌اش ازدواج کرده و عمه‌اش، خواهر پدرش است. مادربزرگش نیز چنان که پیداست، مادر پدر اوست. بر این اساس، عمه‌اش، خواهر شیری او به حساب می‌آید و وقتی خواهر شیری‌اش باشد، این پسر می‌شود دایی دختر عمه‌اش...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه