دوشنبه 6 جمادی‌الثانی 1448
۲۵ آبان ۱۴۰۵
16 نوامبر 2026

(۵۲۲۰) برخورد شرعی و اخلاقی با نارضایتی برخی زنان از موضوع تعدد زوجات

(۵۲۲۰) سوال: برخی از زنان هنگامی که در مجالس ذکر  تعدد می‌شوند ناراحت و اندوهگین می‌شوند بلکه رفتارشان در هنگام ذکر تعدد تغییر می‌کند، نصیحت شما به این زنان چیست؟

جواب:

مراد از تعدد، چند همسری است و زن با طبیعتش چند همسری را نمی‌پسندد و غیرت او به جوش می‌آید تا حدی که تقریبا به حد دیوانگی می‌رسد و او با این سرزنش نمی‌شود زیرا این طبیعت زن است ولی زن عاقل جانب عاطفه و غیرت از جانب حکمت و شریعت بر او غالب نمی‌شود لذا شریعت چندهمسری را برای مرد مباح کرده است به شرط این که نفسش از ظلم در امان باشد و توان عدالت کردن را داشته باشد، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌‌فرماید: {فَٱنكِحُوا۟ مَا طَابَ لَكُم مِّنَ ٱلنِّسَاۤءِ مَثۡنَىٰ وَثُلَـٰثَ وَرُبَـٰعَۖ فَإِنۡ خِفۡتُمۡ أَلَّا تَعۡدِلُوا۟ فَوَ ٰ⁠حِدَةً أَوۡ مَا مَلَكَتۡ أَیۡمَـٰنُكُمۡۚ ذَ ٰ⁠لِكَ أَدۡنَىٰۤ أَلَّا تَعُولُوا۟} [سوره النساء: ۳] : (با زنانی (دیگر) که مورد پسند شماست دو دو، و سه سه، چهار چهار، ازدواج کنید. پس اگر بیم دارید که نتوانید عدالت کنید، به یک (زن) یا به آنچه (از کنیزان) که مالک آن‌هایید (اکتفا نمایید) این (کار) نزدیک‌تر است به اینکه ستم نکنید): لذا اگر انسان می‌ترسد که عدالت نکند، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ اکتفا به یک زن را واجب کرده است.

بدون شک اگر زن بشنود که شوهرش می‌خواهد ازدواج کند، غیرت او برای شوهرش به جوش می‌آید ولی شایسته است که نفس خود را ثابت و آرام کند و بداند که این نفرت و غیرتی که به وجود آمده وقتی ازدواج صورت گرفت از بین می‌رود همانطور که تجربه شده است ولی بر شوهر واجب است که تقوای الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را در عدالت کردن بین همسر اول و دوم خود رعایت کند زیرا برخی از مرد‌ها وقتی به همسر دوم خود رغبت پیدا کردند از همسر اول خود اجتناب می‌کنند و آن زندگی خوبی که باهم داشتند را فراموش می‌کنند و بیشتر به همسر دوم خود میل پیدا می‌کنند پس کسانی که چنین باشند خود را برای عقوبتی که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ذکر کرده است آماده کنند: «مَنْ كَانَتْ لَهُ امْرَأَتَانِ فَمَالَ إِلَى إِحْدَاهُمَا؛ جَاءَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَشِقُّهُ مَائِلٌ»[۱]: (هرکس دو همسر داشته باشد و به يکی از آنها میل کند، روز قيامت درحالی – به ميدانِ حشر – می آيد که نيمی از بدنش خميده است): پناه به الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ ، همه‌ی مردم او را مشاهده می‌کنند و نیمی از بدن او خمیده شده است زیرا او در عدالت میل پیدا کرده است لذا مجازات او مانند گناهش می‌باشد، از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ عافیت را خواهانیم.


[۱] رواه احمد (۷۹۳۶) و ابو داود (۲۱۳۳) و الترمذی (۱۱۴۱) و ابن ماجه (۱۹۶۹).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: بعض النساء يتضجرن من ذكر التعدد في المجالس، بل وتتغير تصرفاتهن عند ذكر التعدد فما نصيحتكم لهؤلاء النساء؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: تعني بالتعدد تعدد الزوجات، والمرأة بطبيعتها تكره التعدد ويحدث لها من الغيرة ما يصل إلى حد الجنون تقريبا، وهي غير ملومة بذلك؛ لأن هذه طبيعة المرأة، لكن المرأة العاقلة لا تغلب جانب العاطفة والغيرة على جانب الحكمة والشريعة، فالشرع أباح للرجل أن يعدد بشرط أن يأمن نفسه من الجور، وأن يكون قادرًا على العدل، قال الله تعالى: ﴿ فَٱنكِحُوا۟ مَا طَابَ لَكُم مِّنَ ٱلنِّسَاۤءِ مَثۡنَىٰ وَثُلَـٰثَ وَرُبَـٰعَۖ فَإِنۡ خِفۡتُمۡ أَلَّا تَعۡدِلُوا۟ فَوَ ٰ⁠حِدَةً أَوۡ مَا مَلَكَتۡ أَیۡمَـٰنُكُمۡۚ ذَ ٰ⁠لِكَ أَدۡنَىٰۤ أَلَّا تَعُولُوا۟ ﴾ [النساء: ٣]. يعني ألا تجوروا، فأوجب الله الإيثار على الواحدة إذا خاف الإنسان ألا يعدل.

والمرأة لا شك أنها إذا سمعت أن زوجها يريد أن يتزوج تتغير على زوجها، ولكن ينبغي أن توطد نفسها وتطمئنها، وتعلم أن هذا النفور والغيرة التي حصلت ستزول إذا حصل الزواج، كما هو مجرَّب، لكن على الزوج أن يتقي الله -عز وجل- في إقامة العدل بين الزوجة الأولى والثانية؛ لأن بعض الأزواج إذا رغب في الثانية مال عن الأولى، ونسي ما كان بينهما من الحياة السعيدة قبل ذلك، فيميل إلى الثانية أكثر، ومن كان كذلك فليستعد لهذه العقوبة التي ذكرها النبي -صلى الله عليه وعلى آله وسلم: «مَنْ كَانَتْ لَهُ امْرَأَتَانِ فَمَالَ إِلَى إِحْدَاهُمَا، جَاءَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَشِقُهُ مَائِلٌ». والعياذ بالله، يشهده العالم كلهم وشقه مائل؛ لأنه مال عن العدل فجُوزي بمثل ذنبه، نسأل الله العافية.

مطالب مرتبط:

(۵۲۲۸) آیا برای مسلمان جایز است که در یک شب در یک تخت خواب با دو همسر خود باشد؟

علماء ذکر کرده‌اند که مثل این کار مکروه است و شایسته نیست که انجام شود....

ادامه مطلب …

(۵۲۸۴) حکم شرعی ترک طولانی‌مدت همسر بدون عذر موجه

اگر زن به عمل او راضی است، گناهی ندارد چون حق او است مگر این که در اهمال او ترسی بر فتنه افتادن زنش باشد یا که با آن به فتنه انداخته شود، که بر او واجب است مراعات زنش را بکند و اگر زنش از او طلب کند که نزدش باشد و به این غیبت طولانی راضی نگردد پس بر مرد واجب است که حق زنش را ادا کند و او را در این سفر ترک نکند....

ادامه مطلب …

(۵۲۱۹) چگونه عدل بین همسران متحقق می‌گردد؟

در آن‌چیزی که تو مالک آن هستی و می‌توانی معامله‌ی یکسانی کنی، با یکسان تعامل کردن بین همسران، عدالت بین آن‌ها تحقق می‌یابد...

ادامه مطلب …

(۵۲۵۱) حکم هجر شوهر سالخورده در صورت ترک نفقه

شایسته است که او را نصیحت کند و الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را به یاد او بیاندازد و برای او واضح کند که خطر ظلم و جور بزرگ است ...

ادامه مطلب …

(۵۲۴۲) حکم هجر کردن زن خود بیشتر از سه روز

باید بدانیم که از واجبی که خوشبختی زندگی مشترک در آن است این است که معاشرت بین دو زوجین به بهترین نحو باشد ...

ادامه مطلب …

(۵۲۵۲) شروط التزام به آیه ﴿وَقَرْنَ فِي بُيُوتِكُنَّ﴾ در زندگی خانوادگی

به این برادر ملتزم توصیه می‌کنم که با خانواده خود نرم باشد سخت گیر نباشد و از چیزهایی که شاید در آن حساسیت وجود داشته باشد منعشان نکند مخصوصا منع کردن آنان از زیارت خانواده و نزدیکانشان چون این منع نمودن از صله‌ی رحمی است که از واجبات دین است...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه