سه‌شنبه 5 شوال 1447
۴ فروردین ۱۴۰۵
24 مارس 2026

(۵۱۶۸) حکم مهریه در ازدواج بدل بدون ذکر صداق در صورت وفات یکی از زوجین

(۵۱۶۸) سوال: با وجود بالا رفتن مهریه‌ها ازدواج بدل بدون مهریه ترویج یافته است؛ یکی از آن دو نفری که اینگونه ازدواج کرده‌اند وفات کرده و دیگری مهریه طلب کرده است، موقف شرع دراین‌باره چیست؟

جواب:

نکاح بدل حرام و باطل است زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم : «نَهَى عن الشِّغار»[۱]: (رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از نکاح شغار نهی نمودند): و فرمودند: «لَا شِغَارَ فِي الْإِسْلَامِ»[۲]: ((نکاح) شغار در اسلام نیست): لذا آن عادت جاهلیت محض است و بر همین اساس می‌گویم که آن‌ها به دادگاه‌های شرعی آنجا بروند تا به مقتضای شریعت بر ایشان حکم کند.


[۱] تخریج آن گذشت.

[۲] رواه مسلم (۱۴۱۵).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: مع ارتفاع المهور انتشر الزواج بالبدل دون مهر، وحدث أن أحد المتزوجين توفي فقام الثاني يطالب بالمهر، فما موقف الشرع من القضية أولا وأخيرًا؟

فأجاب رحمه الله تعالى: إن نكاح البدل مُحرَّم وباطل؛ لأن النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم – «نَهَى عَنِ الشَّغَارِ». أي عن نكاح الشغار، وقال: «لَا شِغَارَ فِي الْإِسْلَامِ». فهو عادة جاهلية محضة، وهي محرمة، وليست النساء سلعا تُباع وتشترى حسب هوى البائع والمشتري، وعلى هذا فأنا أُحيل هؤلاء إلى المحاكم الشرعية هناك؛ لتحكم بينهم بما تقتضيه الشريعة.

مطالب مرتبط:

(۵۱۷۹) حکم نکاح شغار چیست؟

ازواج شغار این است که انسان دخترش را به ازدواج کسی در‌بیاورد تا او نیز دخترش را به ازدواج این در بیاورد و آن‌ها را مبادله کنند و این حرام است....

ادامه مطلب …

(۵۱۸۰) حکم نکاح بدل با رضایت طرفین

در شغار شرط می‌کند که با کسی که تحت سرپرستی او است ازدواج کند و بگوید: خواهرم را به ازدواج تو در می‌آورم به شرطی که خواهرت را به ازدواج من در آوری، اما اگر این بدون شرط واقع گشت، مشکلی ندارد و از باب شغار نیست....

ادامه مطلب …

(۵۱۷۷) حکم نکاح شغار با تفاوت در مهریه

هنگامی که پدرت دختر آن مرد را برای تو خواستگاری کرده و قبول کرده است سپس او خواهرت را از پدرت خواستگاری کرده و قبول کرده است، این شغار نیست ...

ادامه مطلب …

(۵۱۶۷) ازدواج معوّض و مشروط به نکاح خواهر

این حرام است و جایز نیست...

ادامه مطلب …

(۵۱۶۶) حکمت تحریم نکاح شغار چیست؟

حکمت از تحریم آن، این است که ظلم به زن است  و مجال ناحقی را برای کسی که بخواهد ازدواج کند باز می‌کند...

ادامه مطلب …

(۵۱۷۰) خکم ازدواج معوّض همراه با اجبار در نکاح و عدم پرداخت مهریه

این نکاح شغار است که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از آن نهی کرده است...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه