یکشنبه 12 صفر 1448
۴ مرداد ۱۴۰۵
26 جولای 2026

(۴۸۰۹) حکم هدیه دادن به مدیر مدرسه

(۴۸۰۹) سوال: چند تن از معلمان زن مراسمی برای خانم مدیر گرفتیم و از تلاشهایی که برای مدرسه کشیده تشکر کردیم و چند هدیه نیز به ایشان تقدیم کردیم. آیا در این امر اشکالی وجود دارد؟

جواب:

در مورد مراسم عادی اشکالی وجود ندارد اما تقدیم هدایا اشکال دارد زیرا پیامبر خدا صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم کار مردی را که برای جمع آوری صدقه گماشته بود و او در جریان این کار از مردم هدیه قبول کرده بود تقبیح کرد و فرمود: » أَفَلا جلس في بيتِ أَبيهِ أَوْ أُمِّهِ حتَّى تأْتِيَهُ هدیته إِنْ كَانَ صادقاً « »پس اگر واقعاً راست می گويد، چرا در خانه ی پدر و مادرش نمی نشيند تا هديه اش به او برسد؟ «

و در مسند امام احمد آمده که پیامبر خدا صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرموده است: »هَدايا العُمّالِ غُلولٌ« »هدايايى كه به كارگزاران پيشكش مى شود، خيانت است« زیرا هدیه به یک کارگزار یا کارمند باعث می­شود که وی برای هدیه دهنده امتیازات ویژه­ای قایل شود که استحقاق ان را ندارد.

خلاصه اینکه مدیر نباید هدیه معلم­ها را قبول کند، اما قبول دعوت اشکالی ندارد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: مجموعة من المعلمات قُمن بعمل حفلة تكريم للمديرة تقديرا لجهودها في المدرسة، وقدَّمن الهدايا لها في آخر العام، فهل في ذلك بأس؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: أما الدعوة فلا بأس – الدعوة العادية – وأما تقديم الهدايا، فلا يجوز لأن النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم- أنكر على الرجل الذي بعثه عاملا على الصدقة، فلما رجع قال: هذا لكم، وهذا أُهدِي إلي. فقال النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم-: «فَهَلًا جَلَسَ فِي بَيْتِ أَبِيهِ، أَوْ بَيْتِ أُمِّهِ، فَيَنْظُرَ يُهْدَى لَهُ أَمْ لَا».

وفي مسند الإمام أحمد أن النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم- قال: هَدَايَا الْعُمالِ غُلُولٌ». ولأن الهدية إلى العامل توجب أن يحابي هذا العامل من أهدى إليه، فيتغاضى عن تقصيره، أو يمنحه ما لا يستحق.

والحاصل أنه لا يجوز للمديرة أن تقبل هدايا المعلمات، أما الدعوة، فلا بأس بها.

مطالب مرتبط:

(۴۸۰۴) کسی که به او هدیه ای دادهام، آیا میتواند آن را به کس دیگری هدیه بدهد؟

بله می­تواند...

ادامه مطلب …

(۴۸۰۰) آیا اهدای هدیه برای انسان اجر و ثوابی در پی دارد؟

بله هدیه به انسان ثواب و اجر می­رساند زیرا احسان است و خداوند تعالی محسنین را دوست می­دارد...

ادامه مطلب …

(۴۸۳۵) آیا پدر می‌تواند به یکی از فرزندانش که به او کمک می‌کند، امتیاز بیشتری بدهد؟

اگر پسری نزد پدرش کار می‌کند و پدرش حقوقی معادل قیمت روز برای او تعیین می‌کند و اجاره منزل خود را نیز معادل قیمت روز بازار و نه کمتر تعیین کرده، در این حالت این مساله بلااشکال است و تبعیض و ستم محسوب نمی‌گردد...

ادامه مطلب …

(۴۸۰۵) حکم ارتباط با کسی که مال او آمیخته به حرام و حلال است

در مساله مهمانی و هدایا، هر دو کاملا جایز هستند و هیج مشکلی متوجه تو نیست ...

ادامه مطلب …

(۴۸۲۱) آیا پدر حق دارد زمینی را که با پول فرزند خریده، به نام خود ثبت کند؟

مالی که برای پدرت فرستاده‌ای را با نیت اینکه متعلق به خودش است از تو اخذ کرده و این مال ملک اوست و نشانه این امر این است که زمین را به نام خود ثبت کرده و آن را برای خود می‌خواسته است....

ادامه مطلب …

(۴۸۰۲) حکم شرعی تبادل هدیه در مراسم عروسی

جایز است به شرطی که هدف تبادل هدیه باشد، یعنی اگر ازدواج نکرد مثلا پول هدیه­ای که داده را به او پس ندهند!..

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه