چهارشنبه 2 محرم 1448
۲۷ خرداد ۱۴۰۵
17 ژوئن 2026

(۴۳۴۶) آیا وکالت در رمی برای حاجیِ مقیم در مکه در ایام تشریق جایز است؟

(۴۳۴۶) سوال: بعضی از حجاجی که از مصر برای حج آمده‌ بودند در ایام تشریق در مکه شب را گذرانده و یکی از نزدیکشان را برای رمی کردن وکیل کرده بودند، آیا این جایز است؟ لطفاً ما را راهنمایی کنید جزاکم الله خیرا.

جواب:

رمی جمرات از اعمال حج و از واجبات است و جایز نیست که در رمی کردن کسی را وکیل گرفت همانطور که جایز نیست در طواف یا سعی یا وقوف در عرفه یا شب گذراندن در مزدلفه کسی را وکیل گرفت زیرا الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {وَأَتِمُّوا۟ ٱلۡحَجَّ وَٱلۡعُمۡرَةَ لِلَّهِ} [سوره البقرة: ۱۹۶] : (و حج و عمره را برای الله به اتمام برسانید): و اتمام حج و عمره یعنی انجام دادن تمام افعال و اقوالی را که واجب است بر سبیل وجوب و تمام أفعال و اقوالی که سنت است بر سبیل استحباب ، بله اگر شخصی به دلیل مریضی یا چیز دیگر نتواند به جمرات برسد، کسی را از جای خود وکیل می‌کند که از جانب او رمی کند زیرا که از صحابه وارد شده است از جانب کودکان رمی می‌کردند و اگر از صحابه وارد نشده بود که از جانب کودکانشان رمی می‌کرده‌اند می‌گفتیم: کسی که توانایی رمی ندارد از او ساقط می‌شود زیرا واجبات با قادر نبودن بر آن ساقط می‌شود ولی وقتی صحابه از جانب کودکانشان رمی می‌کردند، گفتیم کسی که توانایی رمی ندارد کسی را برای رمی کردن وکیل بگیرد ولی اگر می‌گوید که می‌توانم اما از شلوغی می‌ترسم به او می‌گوییم: رمی خود را به وقتی که در آن شلوغی نیست به تأخیز بیانداز و اگر فرض بگیریم که برای رمی جمرات سه‌گانه بعد زوال و بعد عصر شلوغی شدت می‌یابد آن را تا شب به تأخیز بیاندازیم زیرا رمی کردن در شب جایز می‌باشد مخصوصا زمانی که نیاز باشد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: يقوم بعض الْحُجَّاج الذين قدموا من مصر لأداء فَرِيضَةِ الْحَجِّ بالمبيت في مَكَّة أيام التشريق، وتوكيل أحد الأقارب للرجم مكانهم، فهل هذا جائز؟ أفيدونا جزاكم الله خيرًا.

فأجاب – رحمه الله تعالى-: الْجَمَرَاتِ من أعمال الْحَجِّ، وهو من رمي واجبات الحج فلا يجوز لأحد أن يُوَكَّل من يرمي عنه، كما لا يجوز له أن يُوَكَّلَ من يطوف عنه، أو يَسْعَى عنه، أو يقف بِعَرَفَةَ عنه، أو يبيت في مُزْدَلِفَةً عنه، لأن الله تعالى قال: ﴿ وَأَتمُوا الْحَجَ وَالْعُمْرَةَ لِلَّهِ ﴾ [البقرة: ١٩٦]، وإتمام الْحَجِّ وَالْعُمْرَةِ أن يأتي بجميع أفعالهما وأقوالهما وجوبا في الواجب، وندبا في المستحب، نعم لو فرض أن الإنسان لا يستطيع الوصول إلى الْجَمَرَاتِ لمرض أو غيره، فله أن يُنيب عنه، لأنه ورد عن الصحابة رضي الله عنهم كانوا يرمون عن الصغار، ولولا أنه من يرمي . ورد عن الصحابة أنهم يرمون عن الصغار لقلنا: إن من عجز عن الرمي فليس لأن الواجبات تَسْقُطُ بالعجز، لكن لما كان الصحابة يرمون عن الصغار قلنا إن من عجز عن الرمي فإنه يُوَكَّلُ من يرمي عنه، لكن لو قال: أنا قادر عليه شيء إلا أني أخشى من الزحام. قلنا له: أجل الرمي إلى وقت لا يكون فيه الزحام، فإذا قَدَّرْنَا أن الزحام يشتد في رمي الْجَمَرَاتِ الثلاث بعد الزوال وبعد العصر، فليؤجله إلى الليل لأن الرمي بالليل جائز، ولا سيما عند الحاجة.

مطالب مرتبط:

(۴۳۷۲) آیا خرید پس از طواف وداع فدیه دارد؟

اهل علم می‌گویند: اشکالی ندارد که انسان هنگامی که طواف وداع نمود چیزهایی که در مسیر نیاز دارد مثل هدایا و وسایل کمک‌کنندن‌ی سفر را خریداری کند اما نمی‌تواند برای تجارت کردن خرید کند و اگر این کار را کرد باید دوباره طواف وداع انجام دهد....

ادامه مطلب …

(۴۳۰۹) آیا برای زن جایز است که برای رمی جمرات کسی را وکیل بگیرد؟

برای زن و غیر زن جایز نیست که در رمی کسی را وکیل بگیرد زیرا رمی از افعال حج است....

ادامه مطلب …

(۴۳۸۱) پس از اتمام عمره، آیا می‌توان برای دیگری عمره انجام داد؟

این را سنت نمی‌دانیم بلکه بدعت نیز می‌باشد لذا انسان هنگامی که عمره را به پایان رساند از زمانی که به مکه رسید و این که به تنعیم برود و عمره‌ی دیگری را به جا آورد از روش رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و اصحابش نمی‌باشد....

ادامه مطلب …

(۴۳۸۹) لطفاً این حدیث را شرح دهید: «عمره‌ی در رمضان به نسبت دیگر ما‌ها برابر با حج است».

انسان هنگامی که در رمضان عمره را به جا آورد اجر برابر با حج کردن را دارد نه این دیگر نیازی به حج کردن نداشته باشد و حج از او ساقط نمی‌شود و عمره‌ی در رمضان فقط اجر آن با حج برابر است...

ادامه مطلب …

(۴۳۴۹) آیا تأخیر در رمی روز اول ایام تشریق تا از بین رفتن شلوغی جایز است؟

آنچه از سنت می‌دانیم این است که رمی جمره‌ی عقبه روز عید از آخر شب عید تا طلوع فجر شب یازدهم می‌باشد ولی برای کسانی کم می‌توانند افضل این است که رمی نکنند تا طلوع خورشید و رمی جمرات ایام تشریق از زوال خورشید است...

ادامه مطلب …

(۴۲۹۱) در روز وقوف در عرفه چه فعلی مشروع است؟

بهتر این است که با چیزی دعا کند که معنای آن را بداند و آنچه برخی مردم انجام می‌دهند که کتابی که در آن ادعیه وجود دارد و معنای آن را نیز نمی‌دانند حمل می‌کنند و در این فائده‌ی خیلی کمی است ولی شایسته است که قرائت یا دعایی را انجام دهد که معنای آن را بداند تا این که بفهمد چه از پروردگارش می‌خواهد.....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه