پنج‌شنبه 7 شوال 1447
۶ فروردین ۱۴۰۵
26 مارس 2026

(۴۲۶۸) حکم حج زن در حال حیض با ارتکاب محظورات

(۴۲۶۸) سوال: مادرم چهار سال قبل حج را ادا کرد اما قبل از ادای حج در روز پنجم ذی الحجه عادت ماهیانه­ی او آمد لذا در به تأخیر انداختن حج فکر کرد ولی ما اصرار کردیم که حج را ادا کند زیرا آماده بودیم زیرا شنیده بودیم که جایز است زنی که حیض است عمره و حج را ادا کند مگر این که طواف را انجام نمی­دهد تا این که پاک شود بنابراین به سمت مکه رفتیم اما مادر در حالی که نمی­دانست ممنوعات زیادی مرتکب شد موهای خود را شانه زد و بدون شک در هنگام شانه زدن موهایی می­افتد همچنین هنگامی که خواست با عموی من سلام کند نقاب زد و بعد از آن تمام رکن­ها و واجبات را انجام داد مگر این که هنگامی که زمان طواف افاضه فرا رسید بر این تصور که پاک شده غسل زد و طواف کرد ولی بعد دانست که پاک نشده است زیرا دوباره خون آمده است و طواف وداع را ترک کرد زیرا گمان می­کرد که بر او واجب نیست لطفا پاسخ دهید چه چیزی بر مادرم واجب است زیرا خانواده این جواب را می­شنوند، آیا بر او واجب است دوباره حج را ادا کند؟

جواب:

تمام آن چه مادر این سؤال کننده از ممنوعات از روی جهل انجام داده گناهی بر او نیست و بر او فدیه واجب نیست شانه کردن مو و نقاب زدن ایرادی وارد نمی­کند زیرا جاهل بوده است و بقیه­ی افعال حج در حالی که حیض بوده به حج او آسیبی نمی­رساند اما به نسبت طواف افاضه همان­طور که در سؤال آمده که قبل از پاک شدن از حیض بوده در این صورت بر او واجب است الان برای ادای طواف افاضه به مکه سفر کند و برای شوهرش جایز نیست تا این که طواف افاضه خود را انجام دهد با او نزدیکی کند اما شایسته است از میقات احرام عمره ببندد و طواف و سعی را انجام دهد و موهای خود را برای عمره کوتاه کند سپس بعد از آن طواف افاضه را انجام دهد و ما این­گونه گفتیم زیرا از میقات عبور کرده است و می­خواهد حج خود را کامل کند لذا بهتر است برای عمره احرام ببندد و عمره را کامل سازد سپس طواف افاضه را انجام دهد سپس به شهرش برگردد اگر بلافاصله بعد از طواف افاضه برگشت از طواف وداع کفایت می­کند مگر این که بعد از آن در مکه بماند که خارج نمی­شود مگر این که طواف وداع را انجام دهد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: حَجَّتْ والدتي قبل أربع سنوات، ولكن قبل أدائها لفريضة الْحَجِّ أي في يوم الخامس من ذي الحجة جاءتها العادة الشهرية، وقد فكرتْ في تأجيل أداء الْفَرِيضَةِ، إلا أننا أَضْرَرْنَا على أن تؤديها، لأننا كنا على أهبة الاستعداد حيث سمعنا أنه يجوز للحائض أن تَعْتَمِرَ وتَحجَّ، إلا أنها لا تَطَوفُ بالبيت حتى تَطْهُرَ، وبناء على ذلك اتجهنا إلى مَكَّةَ الْمُكَرَّمَةِ، ولكن الوالدة ارتكبت العديد من المحظورات وهي جاهلة في ذلك، فقد قامت بتمشيط شعرها، ولا شك أنه سوف يتساقط الشعر أثناء التَّمْشِيطِ، كما أنها تَنَقَّبَتْ عندما أرادت السلام على عمي، وبعد ذلك قامت بأداء جميع الأركان والواجبات، إلا أنها وعندما حان وقت طَوَاف الْإِفَاضَة اغتسلت وطافت بالبيت على اعتقاد منها أنها قد طهرت، إلا أنها اكتشفت أنها لم تَطْهُرْ، حيث عاد نزول الدم مرة أخرى، وعند ذلك تركت طَوَاف الْوَدَاعِ، حيث كانت تعتقد أنه غير واجب عليها، أفتونا مأجورين ماذا على الوالدة، لأن الأهل سيسمعون هذه الإجابة، وهل يجب عليها إعادة الْحَج؟ جزاكم الله خيرًا.

فأجاب رحمه الله تعالى : كل ما فعلته والدة السائلة عن جهل من الْمَحْظُورَاتِ فليس عليها إثم ولا فِدْيَةٌ، فَمَشْطُ رأسها لا يضرها، وانتقابها لا يضرها لأنها كانت في ذلك جاهلة، وبقية أفعال الْحَج وهي حائض لا يضرها الحيض شيئا، ولم يبقَ عندنا إلا طَوَافُ الْإِفَاضَةِ، وقد طافت كما في السؤال قبل أن تطهر من الحيض، وحينئذ يجب عليها الآن أن تسافر إلى مَكَّةَ لأداء طَوَافِ الإفاضة، ولا يحل لزوجها أن يَقْرَبَها حتى تَطَوفَ طَوَافَ الْإِفَاضَةِ، ولكن ينبغي أن تُخْرِمَ بِالْعُمْرَةِ من الْمِيقَاتِ، وتطوف، وتسعى، وتُقَصِّرَ لِلْعُمْرَةِ، ثم بعد ذلك تَطَوفَ طَوَافَ الْإِفَاضَة، وإنما قلنا ذلك لأنها مرت بِالْمِيقَاتِ، وهي تريد أن تكمل الْحَجَّ، فالأفضل والأولى لها أن تُحْرِمَ بِالْعُمْرَةِ وَتُتِمَّ الْعُمْرَةِ، ثم تَطُوفَ طَوَافَ الإفاضة، ثم ترجع إلى بلدها، فإن رجعت من حين أن طافت طَوَافَ الْإِفَاضَةِ فهو كاف عن الْوَدَاعِ، إلا إن بقيت بعده في مَكَّةَ فلا تخرج حتى تَطَوف للوداع.

مطالب مرتبط:

(۴۲۶۴) حکم طواف وداع بدون وضوء به دلیل مصافحه با نامحرم

لمس نمودن زن و مرد باعث باطل شدن وضو نمی­شود حتی بنابر قول راجح در صورتی که با شهوت باشد اما مصافحه نمودن مردان نامحرم حرام است و برای او جایز نیست...

ادامه مطلب …

(۴۲۵۰) حکم طواف و سعی در حج قران

هرگاه انسان حج قران را انجام دهد طواف و سعی حج برای او از حج و عمره کفایت می­کند و طواف قدوم طواف سنت می­شود ...

ادامه مطلب …

(۴۲۷۸) حکم نقص طواف زن در عمره به‌ سبب گم شدن ولی

بر او واجب است اگر ولی خود را بعد از مدت کمی پیدا کرد بر او واجب است هر مقدار از طواف را که کم نموده چه یک دور یا بیشتر انجام دهد...

ادامه مطلب …

(۴۲۷۰) حکم غسل احرام برای زن محرمه پس از پاک شدن از حیض

هرگاه زن برای عمره احرام بست و حیض شد یا برای عمره در حالی که حیض بود احرام بست سپس پاک شد در مکان اقامتش در خانه­ غسل می­زند سپس می­رود طواف و سعی را انجام می­دهد و عمره­ی خود را کامل می­کند و نیازی به رفتن به تنعیم و میقات نیست...

ادامه مطلب …

(۴۲۵۸) حکم تکرار طواف و حضور مداوم در حرم پیش از موعد حج

برای حاجی سنت نیست که زیاد طواف کند بلکه در حق او سنت است که در این کار از پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم تبعیت کند و رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در حجة الوداع به مکه در روز چهارم ذی الحجه آمد طواف قدوم را انجام داد سپس در روز عید طواف افاضه را انجام داد و صبح روز چهاردهم طواف وداع را انجام داد لذا فقط سه مرتبه دور کعبه طواف نمود....

ادامه مطلب …

(۴۲۸۵) حکم سخن گفتن، خندیدن و صدا زدن دیگران در هنگام سعی بین صفا و مروه

خنده کردن، بیهوده گویی، تفریح کردن و فریاد زدن، اگر که سعیش را باطل نکند ولی بسیار از در آن نقص ایجاد می‌کند و چه بسا به درجه‌ی بطلان نیز برسد اگر که این کار را کم شمردن این شعیره انجام دهد بنابراین شاید عبادتش را باطل کند...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه