جمعه 26 جمادی‌الاول 1448
۱۵ آبان ۱۴۰۵
6 نوامبر 2026

(۴۱۴۸) حکم احرام از جعرانه پس از عبور ناآگاهانه از میقات در مسیر مدینه به مکه

(۴۱۴۸) سوال: : از مدینه­ی منوره به قصد عمره به مکه­ی مکرمه آمدیم و از میقات به خاطر ندانستن مکان آن گذر کردیم و مردم مگر بعد از این که صد و پنجاه کیلومتر به ما نگفتند اما بر نگشتیم بلکه به جعرانه رفتیم و از آن جا احرام بستیم؛ آیا عمره­ی ما درست است و اگر درست نیست چه چیزی بر ما واجب است؟

جواب:

جواب ما بر این سؤال این است که عمره درست است زیرا ارکان آن را کامل ادا کردید؛ احرام، طواف، سعی را انجام دادید اما نزد اهل علم بر شما فدیه لازم است که گوسفندی است که آن را در مکه ذبح نموده و بین فقرا تقسیم می­کنید زیرا از میقات نیت نیت احرام نکرده­اید و نیت احرام از میقات از واجبات است زیرا پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم این میقات­ها را تعیین نموده و فرمود: «يهل أهل المدينة من ذي الحليفة»[۱]: (اهل مدینه از ذی الحلیفه احرام می­بندند) فرمود: «یهل» و این خبر به معنای امر است و اصل در امر واجب بودن است.

بنابراین واجبی را ترک نموده­اید اما با توجه به این که معذور بودید و نمی­دانستید گناه از شما ساقط می­شود اما به جای این واجب نزد اهل علم باید فدیه داده و گوسفندی را ذبح نموده و در مکه تقسیم می­کنید بنابراین عمره درست است و همان­طور که اهل علم می­گویند بر شما خون لازم است.


[۱] بخاري: كتاب الحج، باب ميقات، شماره­ى (۱۵۲۵)، مسلم: كتاب الحج، باب مواقيت الحج و العمرة، شماره­ى (۱۱۸۲).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: توجهنا من الْمَدِينَةِ المنورة إلى مَكَّه الْمُكَرَّمَةِ نريد الْعُمْرَةَ، فَجَوَزْنَا الْمِيقَاتِ لجهلنا بمكانه، ولم يُنبهنا الناس إلا على بعد مائة وخمسين كيلو متر، ولكننا لم نَعُد وإنما توجهنا إلى الْجِعْرَانَةَ وأحرمنا منها، فهل عمر تنا صحيحة، وإذا لم تكن كذلك فماذا يجب علينا فعله؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: جوابنا على هذا السؤال أن الْعُمْرَةَ صحيحة، لأنكم أتيتم بأركانها تامة، أتيتم بالإحْرَامِ، والطواف، والسعي، ولكن عليكم عند أهل العلم فديَة وهي: شاةٌ تذبحونها في مَكَّةَ وتوزعونها على الفقراء، وذلك لأنكم تركتم الْإِحْرَامَ من الْمِيقَاتِ، والْإِحْرَامُ من الْمِيقَاتِ من الواجبات لأن النبي – عليه الصلاة والسلام – وَقَتَ هذه الْمَوَاقِيتَ وقال: «يُهل أهل الْمَدِينَةِ من ذِي الْحُلَيْفَةِ» قال «يُهِلَّ» وهي خبر بمعنى الأمر، والأصل في الأمر الوجوب.

وعلى هذا فقد تركتم واجبًا، لكن نظرًا لكونكم معذورين بالجهل يسقط عنكم الإثم، ولكن بدل هذا الواجب وهو الفِدْيَةُ شَاة تذبحونها توزعونها بمكة، لا بدَّ منه عند أهل العلم فعلى هذا تكون العُمْرَةُ صحيحة ويلزمكم الدم كما قال ذلك العلماء.

مطالب مرتبط:

(۴۱۴۰) میقات اهل سودان کجا است؟

میقات اهل سودان اگر به مقصد جده بیایند میقات آن­ها جده است...

ادامه مطلب …

(۴۱۴۲) حکم احرام در هواپیما پیش از رسیدن به میقات

میقات اهل خلیج میقات آن­ها همانند میقات دیگران است یعنی میقات­های پنج­گانه­ای که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم برای کسانی که به مکه به قصد حج یا عمره می­آیند مشخص نموده است که عبارت­ اند از: .....

ادامه مطلب …

(۴۱۶۲) حکم نیت احرام پس از پاک شدن از حیض در خانه برای عمره

بر این زن طبق آن چه اهل علم می­گویند خون واجب است یعنی گوسفندی که آن را در مکه ذبح نموده و همه­ی گوشت آن را بین فقرا تقسیم کند و مادامی که نمی­دانسته گناه از او ساقط می­شود اما فدیه ساقط نمی­شود زیرا واجبی را ترک نموده است....

ادامه مطلب …

(۴۱۲۸) کم احرام بستن از غیر میقات

میقات­هایی که سؤال کننده درخواست نمود آن را بیان کنیم پنج مکان هستند...

ادامه مطلب …

(۴۱۳۶) حکم بازگشت به مکه پس از زیارت مدینه بدون نیت احرام برای عمره

بر انسان زمانی که عمره­ ی واجب را ادا کند احرام واجب نیست لذا هرگاه عمره­ ی اولی را ادا کرد سپس دوباره دیر یا زود به مکه برگشت احرام بر او واجب نیست...

ادامه مطلب …

(۴۱۵۰) حکم هدی برای عمره به دلیل تأخیر در احرام

اگر انسان به مقصد مکه به نیت عمره را حج می­رود بر او واجب است که تا زمانی که نیت احرام نکرده از مکه خارج نشود....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه