(۳۴۵۶) سوال: از دیدگاه شما حکم شریعت پیرامون زیارت نمودن قبر پیامبر صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم برای زنان زمانی که برای نماز به مسجد پیامبر صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم میآیند چیست؟ آیا درست است که همهی امهات المومنین رَضِيَاللهُعَنْهُنَّ این کار را انجام دادهاند؟ لطفاً پاسخ دهید. جزاکم الله خیرا.
جواب:
زیارت نمودن قبرها به نسبت زنان بر دو نوع است:
اول: این که قصد این کار را داشته باشد، به این صورت که از خانهاش به قصد زیارت قبر خارج شود؛ این حالت حرام بوده و جایز نیست که این کار را انجام دهد زیرا پیامبر صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم زنانی را که به زیارت قبور میروند لعنت نموده است. همچنین در زیارت نمودن زن مفسده وجود دارد و زن غالباً ضعیف و کم صبر است، لذا ترس آن میرود که زمانی که به سوی قبرستان رفت آنقدر گریه کند که به حد نوحه خوانی برسد همچنین در مسیر رفتنش به سوی قبر در معرض فاسقان حال یا به وسیلهی سخن گفتن یا به وسیلهی ناراحتی و خشم و غیره، زیرا غالباً قبرستانها در مکانهای غیر مسکونی است و حتی از شهر نیزز دور است تا جایی که دور و اطراف آن تعداد اندکی بیشتر نیستند لذا این زن زیارت کننده در معرض فتنه قرار میگیرد.
دوم: اینکه قبر را بدون قصد زیارت نماید، بدین صورت که از آن عبور شود و نزد قبر بایستد و بر اهل قبرستان سلام کند؛ این حالت اشکالی ندارد و حدیث عایشه رَضِيَاللهُعَنْهَا زمانی که پیامبر صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم به ایشان یاد دادند که به اهل قبرستان چه بگوید حمل میشود و آنچه در این مورد گفتیم جمع بین دلیلها است و فرق بین قصد نمودن و عدم قصد نمودن در بسیاری از مسائل آشکار است و بر این قضیه حکم زیارت قبر پیامبر صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم و دو یارش به نسبت زنان حمل میشود هرچند که برخی از اهل علم میگویند زیارت قبر پیامبر صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم برای زنان و قبر دو یار ایشان ابوبکر و عمر رَضِيَاللهُعَنْهُمَا زیارت حقیقی نیست زیرا قبرهایشان با دیوارهایی احاطه شده طوری که کسی که آنجا ایستاده زیارت کنندهی قبر محسوب نمیشود، اما در دل به نسبت این قول چیزی وجود دارد و آنچه برایم آشکار است این است که زیارت قبر پیامبر صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم و دو یارش مانند زیارت دیگر قبرها است و برای زن زیارت قبر با قصد و نیت جایز نیست.
همچنین میگویم زمانی که زیارت نمودن قبر پیامبر صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم و دو صاحبش برای زن در محور مستحب بودن، مباح بودن و حرام بودن قرار میگیرد آنچه به احتیاط نزدیکتر است و برای زن بهتر است این است که این کار را انجام ندهد یعنی این قبرهای سه گانه را زیارت نکند و کفایت میکند که در نمازش بر پیامبر صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم سلام بفرستد و بگوید: السلام علیك ایها النبی و رحمة الله و برکاته و این سلامش به پیامبر صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم هرچند که او در دورترین نقطهی شرق یا غرب باشد، میرسد.