یکشنبه 3 شوال 1447
۲ فروردین ۱۴۰۵
22 مارس 2026

(۳۳۴۷) آیا قرائت قرآن هنگام دفن کردن جایز است؟

(۳۳۴۷) سوال: شیخ بزرگوار! آیا قرائت قرآن هنگام دفن کردن جایز است؟ آیا ذکر یا قرائت قرآن با صدای بلند جایز است؟

جواب:

قرائت قرآن بر قبر مشروع نیست و از روش پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم چنین نبوده است که هنگام دفن بر قبر بخواند یا با صدای بلند ذکر بگوید و {خير الهدي هدي محمد} یعنی: (بهترین روش، روش محمد صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم است) اما ایشان هرگاه میت دفن می‌شد بر قبر ایستاده و می‌فرمود: {استغفروا لأخيكم و سلوا له بالتثبيت فإنه الآن يُسأل} یعنی: (برای برادرتان طلب مغفرت کنید و برایش ثابت قدم بودن را بخواهید زیرا او اکنون سؤال می‌شود). بنابراین هنگامی که دفن کردن میت تمام شد سنت است شخص بگوید: (بار خدایا او را بیامرز، بار خدایا او را ثابت قدم قرار ده، بار الها او را بیامرز، بار الها او را ثابت قدم قرار ده، بار الها او را بیامرز، بار الها او را ثابت قدم قرار ده) سپس باز می‌گردد و این مشهور است. اما ذکر گفتن با صدای بلند یا دستور دادن مردم به این کار به صورتی که گفته شود: الله را یاد کنید یا نزد جنازه یا قبر بایستد و بگوید نظرتان درباره فلانی چیست تا از وی به نیکی یاد کنند، هیچ کدام از این کارها از سنت نیست بلکه از جمله بدعت است.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: فضيلة الشيخ، هل يجوز قراءة القرآن أثناء الدفن؟ وهل يجوز رفع الصوت بذكر أو قراءة قرآن؟

فأجاب رحمه الله تعالى: قراءة القرآن على القبر ليست مشروعة، ولم يكن من هدي النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم- أن يقرأ على القبر حين الدفن، ولا أن يرفع صوته بالذكر، وخَيْرُ الْهَدْيِ هَدْيُ مُحَمَّدٍ – صلى الله عليه وعلى آله وسلم -، ولكنه -صلى الله عليه وعلى آله وسلم -كان إذا دُفِنَ الميت وَقَفَ على القبر وقال: «اسْتَغْفِرُوا لِأَخِيكُمْ، وَسَلُوا لَهُ بِالتَّثْبِيتِ، فَإِنَّهُ الْآنَ يُسْأَلُ». فيُسَنُّ عند دفن الميت إذا فُرغَ منه أن يقول: اللهم اغفر له، اللهم تبته، اللهم اغفر له، اللهم ثبته ، اللهم اغفر له، اللهم ثبته، ثم ينصرف. هذا هو المشهور. وأما الذكر بصوت مرتفع، أو أمر الناس بذلك، فيقال: اذكروا الله، أو الوقوف عند الجنازة أو عند القبر ويقول ما تقولون في فلان؟ من أجل أن يثنوا عليه خيرًا، فإن هذا كله ليس من السُّنَّة، بل هو من البدعة.

مطالب مرتبط:

(۳۳۵۸) حکم نبش قبر بر اساس خواب

حکم این کار حرام است و خواب‌هایی که در خواب دیده می‌شود اگر مخالف شرع باشد باطل است و از جمله چیزهایی است که شیطان در آن دخیل است و از وحی شیطان است؛ لذا اجرا کردن آن هرگز جایز نیست...

ادامه مطلب …

(۳۳۳۵) حکم قرائت قرآن بر میت، قبل و بعد از دفن

قرائت بر میت بدعتی است که طبق آنچه می‌دانیم اصلی از سنت و عمل خلفای راشدین رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُم ندارد و بعد از مرگ میت فقط برایش دعا می‌شود....

ادامه مطلب …

(۳۳۸۲) حکم گذاشتن سنگ به عنوان علامت بر روی قبر

اگر مراد از گذاشتن این سنگ‌ها فقط علامت باشد یکی کافی است و فرقی بین زن و مرد آن وجود ندارد...

ادامه مطلب …

(۳۳۳۹) آیا بنا کردن قبر جایز است؟

نمی‌دانم مقصود از بنا کردن قبر، این است که انسان بنایی را انتخاب کند تا در آن دفن شود یا مقصودش بنا کردن روی قبر است؛ اگر مقصودش اولی است یعنی مکانی را برای دفن شدن انتخاب کند، سنت این است که قبر دارای لحد باشد ....

ادامه مطلب …

(۳۳۷۸) حکم دفن میت جدید در قبری قدیمی پس از گذشت سال‌ها

برای شما ممکن است که با حفر کردن قبر، امتحان کنید پس اگر در آن جسد میت باقی بود قبر را به حالت اول آن بازگردانید و مکان دیگری را حفر کنید تا اینکه میت بعدی کسی در قبر، همراهش نباشد....

ادامه مطلب …

(۳۳۷۳) حکم شرعی دفن اموات در بناهای آجری

سنت در مورد قبر این است که گودالی برای میت در زمین کنده شود سپس لحدی برایش قرار داده شود بدین صورت که گودال دیگری در گوشه‌ی قبر به سمت قبله حفر شود سپس میت آن جا قرار داده شود...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه