(۵۷۸۳) سوال: زنی که حجاب نمی‌پوشد، به ویژه در مناطق روستایی و همچنین اختلاط در خانه با برادران شوهر و نیز خویشاوندان، حكم شرع درباره‌ی او چیست؟ وقتی از سفر بازگشت یا در مناسبت‌هایی مانند تعطیلات و سایر رویدادها، آیا مجاز است که با برادر شوهر دست بدهد؟

جواب:

مسلمانان باید جمع شدن و گردهمایی‌هایشان اسلامی باشد، یعنی به رهنمود و اخلاق و آداب سلف صالح بنگرند و به انجامش بپردازند؛ زیرا پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمود: «خير الناس قرني ثم الذين يلونهم ثم الذين يلونهم». [۱] (بهترین قرن‌ها، زمان من است و سپس کسانی که بعد از آن‌ها بیایند و سپس کسانی که بعد از ایشان بیایند.) پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم این حدیث را بیان نمود تا امتش را به پیروی از کسانی تشویق نمایند که بهترین مردم زمان هستند. اما آداب و رسومی که تازه ایجاد می‌شود، باید با توجه به كتاب الله و سنت رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم با آن‌ها روبرو شویم، هر آن‌چه مخالف كتاب الله یا سنت رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم باشد، باید کنار گذاشته شود و از آن دوری کنند و هر آن‌چه با آن‌دو همسو و موافق باشد، ایرادی ندارد، آداب و رسومی که با شریعت در تضاد نباشد، اگر آداب و رسومی غیر از آن‌چه داریم، وارد زندگی ما شد که فایده و برتری بر آداب ما ندارد، بهتر است پایبند آداب و رسوم خودمان باشیم تا امتی باشخصیت باشیم و وضعیت افراد غافل برطرف شود، این روستا که گفته شد به این موضوع توجه نمی‌کنند و وقتی پسرعمو از سفر بازمی‌گردد و یا می‌خواهد به سفر برود، دختر عمو با او دست می‌دهد، یا امور مشابه، همگی آداب و عادت‌های ناپسند و خلاف شریعت است، بنابراین انسان مجاز نیست که با زنی که از محارم او نیست دست دهد؛ زیرا این عمل به فتنه و تشویق به فحشا منجر می‌شود. انسان نمی‌تواند بگوید که من از اقوامش هستم و مورد اطمینان هستم و موارد مشابه، در واقع، باید مراقب این مسائل باشیم، پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمود: «إياكم والدخول على النساء قالوا يا رسول الله أرأيت الحمو؟ قال: الحمو الموت»[۲] (از رفتن نزد زنان خودداری کنید. گفتند: ‌ای رسول الله! درباره‌ی برادر شوهر چه؟ فرمود: برادر شوهر، مرگ است.) يعني باید همانند دوری گردنش از مرگ، از برادر شوهر دوری کند؛ زیرا برادر شوهر خویشاوند نزدیک شوهر است و وقتی وارد خانه‌ی برادر یا عمو یا خویشاوندش می‌شود، کسی این کار را ناپسند نمی‌داند و با خیال راحت وارد می‌شود، پس این مورد دارای خطر و فتنه است و بدین خاطر پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به آن هشدار داد و فرمود: «الحمو الموت».

[۱] بخاری: کتاب فضائل الصحابة، باب فضائل أصحاب النبی صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم شماره ۳۴۵۱؛ مسلم: کتاب فضائل الصحابة رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُم، باب فضل الصحابة ثم الذین یلونهم ثم الذین یلونهم، شماره ۲۵۳۳.

[۲] تخریجش بیان شد.