شنبه 1 ذیقعده 1447
۲۸ فروردین ۱۴۰۵
18 آوریل 2026

(۵۶۹۱) حکم آشکار کردن چشم‌ها هنگام استفاده از نقاب

(۵۶۹۱) سوال: من زنی پایبند به شریعت اسلامی هستم و الله را بر این نعمت سپاسگزارم. در ادامه می­گوید: اما دچار ضعف بینایی هستم و هنگامی که از خانه خارج می‌شوم، بدنم را با عبایی گشاد و مشکی می‌پوشانم و صورتم را نیز می‌پوشانم، به‌جز چشمانم، یعنی از نقاب استفاده می‌کنم. حکم این کار چیست؟ الله به شما پاداش دهد.

جواب:

بر زن واجب است که هنگام خروج به بازار، صورت خود را از مردان نامحرم بپوشاند؛ زیرا پوشاندن صورت بر زن واجب است و این حکم با دلایل قرآن و سنت ثابت شده و نظر راجح میان اهل علم همین است. اما اگر نیاز باشد که زن برای دیدن مسیر، شکافی برای چشمانش در نقاب باز کند، اشکالی ندارد، به‌شرط آنکه این شکاف فقط به اندازه‌ی چشم‌ها باشد و از آن فراتر نرود. اما اگر بیم آن باشد که زنان در این موضوع زیاده‌روی کنند، باید از این کار جلوگیری شود؛ زیرا در شریعت، قاعده‌ای اصولی وجود دارد که می‌گوید: (راه‌هایی که به حرام منتهی می‌شود، باید بسته شوند) الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {وَلا تَسُبُّوا الَّذِينَ يَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ فَيَسُبُّوا اللَّهَ عَدْواً بِغَيْرِ عِلْمٍ}[الأنعام: ۱۰۸]: (و آنان را که به جای الله فرامی‌خوانند، دشنام ندهید که از روی دشمنی و ناآگاهانه، الله را دشنام می‌دهند) الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ از دشنام دادن به بت‌های مشرکان نهی کرد، با اینکه آن‌ها سزاوار دشنام بودند، اما این کار ممکن بود سبب شود که آن‌ها از روی نادانی، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را دشنام دهند. بنابراین، اگر زن همان‌گونه که گفته، برای بینایی نیاز به شکافی در نقاب داشته باشد، اشکالی ندارد، اما نباید این کار به‌گونه‌ای باشد که به منکرات منجر شود، مانند اینکه زنان در این کار افراط کنند و قسمت بیشتری از صورت، مانند پایین پیشانی و بالای گونه‌ها، آشکار گردد یا این موضوع کم‌کم به باز کردن بخش‌های وسیع‌تری از صورت منجر شود.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: إنني امرأة ملتزمة بالشرع الإسلامي، وأحمد الله على ذلك، تقول: ولكني أشكو من ضعف البصر، وعندما أخرج من المنزل أكون ساترة لجسمي بثوب فضفاض أسود ووجهي مغطى، ولا يخرج من ذلك سوى العينين، أي أنني مُنتقبة، فما حكم ذلك مأجورين؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: الواجب على المرأة إذا خرجت إلى السوق أن تستر وجهها عن الرجال؛ وذلك لأن ستر المرأة وجهها عن الرجال غير المحارم واجب، قد دل عليه القرآن والسُّنَّة، وهو الراجح من أقوال أهل العلم، ولكن إذا دعت الحاجة إلى أن تفتح نقباً لعينيها فلا حَرَجَ بشرط أن لا يعدو ذلك سعة العين، إلا أنه إذا خيف من توسع النساء في هذه المسألة فإنه يجب سد الذرائع الموصلة إلى المُحَرَّم، وهذه قاعدة أصولية شرعية، وهي أن الذرائع الموصلة إلى المُحَرَّم يجب منعها قال الله تبارك وتعالى: ﴿وَلَا تَسُبُوا الَّذِينَ يَدْعُونَ مِن دُونِ اللَّهِ فَيَسُبُوا اللَّهَ عَدَوا بِغَيْرِ عِلم﴾ [الأنعام: ۱۰۸] فنهى الله تعالى عن سب آلهة المشركين مع أنها حقيقة بالسب؛ وذلك لئلا يكون ذلك ذريعة إلى سب الله عز وجل، والله عز وجل منزه عن السب، وهو أهل للثناء والمجد. فإذا كانت المرأة كما ذكرت محتاجة إلى فتح نقب لعينيها فلا بأس به، لكن بشرط ألا يكون ذلك ذريعة إلى المنكر، بحيث يتوسع النساء في ذلك حتى يفتحن الجزء أكبر يشمل أسفل الجبهة وأعلى الخد، وربما يتوسعنَ في ذلك توسعا كبيرا.

مطالب مرتبط:

(۵۷۰۴) حکم حجاب برای زن مسلمان

بر تو ای زن واجب است که تقوای الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را پیشه نموده و حجابی را که واجب است، رعایت کنی، حجابی که با آن فتنه‌ای نباشد، یعنی تمامی بدنت را از غیر شوهر و محارمت بپوشانی و تا جایی که می‌توانی در این مورد از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ پروا داشته باشی....

ادامه مطلب …

(۵۷۰۱) سنی که زن باید در مقابل کودک حجاب خود را رعایت کند، کدام است؟

ملاک در کودکی که زن نباید از او حجاب بگیرد، این است که او هیچ آگاهی و توجهی به مسائل مربوط به زنان نداشته باشد. این موضوع بسته به غرایز و رشد کودکان متفاوت است. ....

ادامه مطلب …

(۵۶۹۰) حکم نگاه مرد به زن نامحرم در هنگام معامله و خرید و فروش

نگاه به زن نامحرم، چه در هنگام خرید و فروش و چه در سایر موارد، حرام است، زیرا دلایل شرعی این حکم را به‌طور عام شامل همه­‌ی حالات می‌دانند...

ادامه مطلب …

(۵۶۷۳) حکم آشکار کردن صورت و دست‌ها برای دختران مجرد

جایز نیست که نه دختر مجرد و نه زن متأهل، صورت خود را در برابر مردان نامحرم آشکار کند، خواه در بازار یا در مسجد یا در حج یا در عمره یا در هر مکان و هر زمان دیگری باشد...

ادامه مطلب …

(۵۷۱۴) حکم حجاب در برابر معلم نابینا

علما در مورد جایز بودن نگاه زن به مرد اختلاف نظر دارند...

ادامه مطلب …

(۵۷۰۵) پوشش زنان مسلمانان در زمان رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم

باید بدانیم که عصر رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به دو بخش تقسیم می‌شود: اولین بخش، قبل از حجاب است که زنان صورت‌هایشان را می‌پوشاندند....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه