سه‌شنبه 5 شوال 1447
۴ فروردین ۱۴۰۵
24 مارس 2026

(۵۹۳۱) حکم سیگار کشیدن چیست؟

(۵۹۳۱) سوال: حکم سیگار کشیدن چیست؟

جواب:

سیگار کشیدن حرام است همان‌‌طور که قرآن، سنت رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و استدلال صحیح بر آن دلالت دارد؛ اما قرآن: الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌‌فرماید: {وَلَا تُؤْتُوا السُّفَهَاءَ أَمْوَالَكُمُ الَّتِي جَعَلَ اللَّهُ لَكُمْ قِيَامًا}[النساء: ۵]: (و اموال خود را که الله آن را وسیله‌‌ی قوام (زندگی) شما قرار داده است به سفیهان (و کم خردان) ندهید)  وجه دلالت آن این‌‌گونه بوده که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ مال را برای ما وسیله‌‌ی برپایی قرار داده تا به‌‌ وسیله‌‌ی آن مصالح دین و دنیای ما استوار گردد و مشخص است که صرف نمودن مال برای سیگار با آن منافات دارد؛ زیرا هیچ مصلحتی در آن نیست بلکه ضرر دارد همچنین از جمله دلایل قرآن فرموده‌‌ی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ است: {وَلَا تَقْتُلُوا أَنفُسَكُمْ ۚ إِنَّ اللَّهَ كَانَ بِكُمْ رَحِيمًا}[النساء: ۲۹]: (و خودتان را نکشید زیرا الله (نسبت) به شما مهربان است) نهی از کشتن خود، شامل نهی کشتن خود و نهی از آنچه سبب آن می‌‌شود می‌‌باشد و سیگار کشیدن بنابر دیدگاه پزشکان در این زمان سبب هلاکت می‌‌شود.

از جمله دلایل قرآن فرموده‌‌ی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ است: {وَلَا تُلْقُوا بِأَيْدِيكُمْ إِلَى التَّهْلُكَةِ}[البقرة: ۱۹۵]: (و ( با ترک انفاق) خود را با دست خویش به هلاکت نیفکنید) یعنی در آنچه باعث هلاکت شخص می‌‌شود؛ وجه دلالت آن همانند وجه دلالت آیه‌‌ی قبلی است.

از سنت: رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌‌فرماید: «لا ضرر ولا ضرار»[۱]: (ضرر رساندن به خود و دیگران حرام است) همان‌‌طور که دیده می‌‌شود ضرر سیگار مشخص است و بر کسی پوشیده نیست و رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از ضایع کردن مال نهی نموده است[۲]؛ ضایع کردن مال صرف آن در چیزی بوده که فایده‌‌ای ندارد و صرف مال در خریدن سیگار مصرف مال در چیزی است که فایده ندارد.

این دو دلیل از سنت هستند بر اینکه سیگار حرام است، این دو را به دلایل سه‌‌گانه از قرآن اضافه کن می‌‌شود، پنج دلیل و این‌‌ها دلایل نقلی هستند اما دلیل عقلی بر حرام بودن آن، آسیب‌‌هایی بوده که بر روی سلامت عمومی شخص مصرف کننده، دندان‌‌ها، دهان، بوی بد آن و به طور خاص ظاهر او مشاهد می‌‌شود و مشخص است که انسان عاقل راضی نمی‌‌شود که چیزی را مصرف کند که برایش ضرر داشته باشد.


[۱] تخریج آن گذشت.

[۲] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: ما حكم التدخين؟

فأجاب رحمه الله تعالى: التدخين وهو شرب الدُّخَانَ مُحرم، كما يدل على ذلك كتاب الله وسنة رسوله صلى الله عليه وعلى آله وسلم والنظر الصحيح؛ أما الكتاب فقال الله تبارك وتعالى: ﴿وَلَا تُؤْتُوا السُّفَهَاءَ أَمْوَالَكُمُ الَّتِي جَعَلَ اللَّهُ لَكُم قِيما﴾ [النساء: ه]، ووجه الدلالة منها أن الله -تعالى- جعل المال قياما لنا تقوم به مصالح ديننا ودنيانا، ومن المعلوم أن صرفه في هذا الدُّخَان ينافي ذلك؛ فإنه ليس من المصالح في شيء، بل هو من المضار، ومن الأدلة من كتاب الله تعالى قوله: ﴿وَلَا تَقْتُلُوا أَنفُسَكُمْ إِنَّ اللَّهَ كَانَ بِكُمْ رَحِيمًا﴾ [النساء: ٢٩]، والنهي عن قتل النفس نهي عنه وعما يكون سببًا له، وشرب الدخان حسب آراء الأطباء في هذه الأزمنة سبب موصل إلى الهلاك.

ومن الأدلة من كتاب الله تعالى قوله: ﴿وَلَا تُلْقُوا بِأَيْدِيكُمْ إِلَى التَهْلَكَة [البقرة: ١٩٥] أي لما فيه هلاكها، ووجه الدلالة منها كوجه الدلالة من الآية التي قبلها.

أما من السُّنَّة: فإن النبي صلى الله عليه وسلم قال: «لا ضرر ولا ضرار» وكما يُرى فالدخان ضرر معلوم لا يخفى على أحد، ونهى النبي صلى الله عليه وسلم عن إضاعة المال هو صَرْفُه في غير فائدة، وصرف المال في شراء الدُّخان صرف للمال في غير

فائدة.

فهذان دليلان من السُّنَّة على أن الدخان حرام، أضفهما إلى الأدلة الثلاثة من كتاب الله تكون الأدلة خمسة، وهذه أدلة سمعية، أما الدليل العقلي على تحريمه فهو ما يشاهد من ضرر على الشارب في صحته العامة وفي أسنانه وفمه ورائحته ونظره على وجه الخصوص، ومن المعلوم أن العاقل لا يرضى لنفسه أن يتناول ما فيه الضرر.

مطالب مرتبط:

(۵۹۲۱) آیا جایز است که من بدون اطلاع برادر مسلمانم، از مال او نیاز خود را برآورده کنم؟

بهتر بوده به مال برادرانت احترام بگذاری حتی اگر اطمینان داشته  باشی که آن‌‌ها در مقابل تصرف تو در مال خود راضی هستند...

ادامه مطلب …

(۵۹۳۲) آیا سیگار کشیدن از جمله چیزهای مکروه است یا حرام؟

بعد از اینکه آشکار گشت که از جمله نوشیدنی‌‌های مضر است، آشکار شد که از چندین وجه حرام است:...

ادامه مطلب …

(۵۹۲۶) آیا استفاده از (الشمة) حرام است؟

تمام آنچه بر روی زمین بوده به نسبت ما حلال است مگر آنچه در شریعت تحریم آن وارد شده و هر آنچه نا پاک و مضر باشد، در شریعت تحریم آن وارد شده است....

ادامه مطلب …

(۵۹۲۴) روی برخی از شیشه‌‌های آبجو نوشته شده: بدون الکل، حکم نوشیدن آن چیست؟

در ابتدا شایسته بوده که سؤال کننده و شنونده بدانند که اصل در چیزها بر حلال بودن است....

ادامه مطلب …

(۵۹۲۲) حکم تهمت به همسران پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و امکان توبه از منظر قرآن و سنت

هرکسی به همسران رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم تهمت بزند، توبه ندارد منظور آن‌‌ها این بوده که قتل از او برداشته نمی‌‌شود و منظور این نیست که بخشیده نمی‌‌شود..

ادامه مطلب …

(۵۹۳۳) لطفا برادران مسلمانم را به دلایل تحریم سیگار یادآور شوید.

کتاب‌‌هایی وجود دارد که اهل علم معاصر و قبل از آن‌‌ها بعد از رواج استفاده از سیگار، نوشته‌‌اند؛ لذا سؤال کننده به آن‌‌ها مراجعه کند.....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه