پنج‌شنبه 7 شوال 1447
۶ فروردین ۱۴۰۵
26 مارس 2026

(۳۷۷۹) حکم نماز خواندن در رمضان و ترک آن در غیر رمضان

(۳۷۷۹) سوال: چرا بسیاری از کافران در ماه رمضان، مسلمان می‌شوند و نماز می‌خوانند سپس بعد از پایان این ماه، دوباره نماز را ترک کرده و کافر می‌شوند؟

جواب:

شاید چنین است که کسانی که بعد از کافر شدن، دوباره در ماه رمضان مسلمان می‌شوند، فعالیت و تلاش واضح و قابل ملاحظه‌ی مسلمانان را می‌بینند و انسان بنا بر فطرت خویش، در کنار افراد فعال و پرتلاش که قرار می‌گیرد، به تلاش و فعالیت روی می‌آورد و با افراد تنبل و سست، سستی می‌کند لذا در دوران غربت دین، عبادت هر فرد به اندازه‌ی عبادت پنجاه تن از صحابه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُم پاداش دارد زیرا تعداد اندکی هستند که وی را استوار نگه می‌دارند، یاری می‌نمایند و برای انجام عبادت‌ها همت می‌کنند؛ لذا شاید این‌ افراد که در ماه رمضان به اسلام روی می‌آورند، نشاط مضاعفی می‌بینند و به سوی اسلام، مشتاق می‌شوند سپس با رفتن رمضان، متأسفانه نشاط مسلمانان در عبادت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ همان طور که عادت دارند کم می‌شود و این افراد نیز به کفر باز می‌گردند همانند مسلمانانی که از فعالیت و تلاش به تنبلی و سستی باز می‌گردند.

سؤال: شیخ بزرگوار! آیا این عبارت، تند و سنگین نیست که می‌گوید: (بسیاری از کافران، در رمضان مسلمان می‌شوند و نماز می‌خوانند)؛ در حالی که به نظرم منظورش برخی افراد است که از مسلمانان شمرده می‌شوند زیرا پیش از رمضان اصلا نماز نمی‌خوانند اما با فرا رسیدن رمضان به مساجد روی می‌آورند و نماز می‌خوانند سپس دوباره رمضان که تمام می‌شود به همان رفتارشان بر می‌گردند.

جواب: این سخن در حقیقت، سنگین و تند نیست زیرا واجب است درباره‌ی کسی که نماز نمی‌خواند، قاطعانه گفت که کافر است؛ زیرا مهربان‌ترین فرد نسبت به بندگان الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ یعنی محمد صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمود: «من تركها فقد كفر»[۱] : (کسی که نماز ‌را ترک کند، قطعا کافر شده است)؛ بنابراین انسان پس از بررسی ادله و روشن شدن موضوع، قاطعانه می‌گوید: (هر کس نماز نمی‌خواند، كافر است) و این سخن، تند و سنگین نیست بلکه آن کسی که درباره‌ی خود، تندی و زیاده‌روی کرده همان شخصی است که نماز را ترک می‌کند. اگر نماز را که چنین آسان و راحت است ترک کند، چه دینی برایش باقی خواهد ماند؟!.


۱-تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: لماذا يُسْلِم كثير من الكفار في شهر رمضان فيصلون، ثم يكفرون بعد خروجه فيتركون الصلاة؟

فأجاب رحمه الله تعالى: لعلَّ هؤلاء الذين يُسْلِمون بعد الكفر في نهار رمضان يجدون من المسلمين نشاطًا ملحوظًا بَيِّنا في هذا الشهر، وعادة الإنسان بفطرته أنه يَنْشَط مع الناشطين، ويَكْسَل مع الكاسلين، ولهذا كانت العبادة في أيام غربة الدين يكون للعامل فيها أَجْرُ خمسين من الصحابة؛ لقِلَّةِ من يُؤَازره ويُعِينُه ويَشُدُّ أَزْرَه، فلعلَّ هؤلاء الذين يُسْلِمون في شهر رمضان يرون هذا عادة النشاط الزائد، فيرغبون في الإسلام، ثم إذا خرج رمضان -كما هي المسلمين، وأقولها وأنا مُتأسف- يَفْتُرُون عن النشاط في عبادة الله، فيرجع هؤلاء إلى كفرهم، كما رجع هؤلاء المجتهدون من المسلمين إلى كَسَلِهم، وعدم نشاطهم في طاعة الله.

فضيلة الشيخ: أليس في تعبير الأخ غلظة؛ لأنه يقول: يُسْلِمُ كثير من الكفار في نهار رمضان فيُصَلُّون، وهو – فيما أعتقد – يقصد بعض الناس الذين يُعدون من المسلمين؛ لأنهم قبل رمضان لا يُصلون أبدا، فإذا دخل رمضان اتجهوا إلى المساجد وصلوا، فإذا ذهب رمضان تركوا الصلاة، ورجعوا إلى ما كانوا عليه؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: في الحقيقة ليس فيه غلظة؛ لأن الإنسان يجب أن يقول بملء فمه عن الذي لا يصلي إنه كافر؛ لأن الذي قال ذلك أرحم الخَلْقِ بالخَلْقِ محمد صلى الله عليه وسلم قال: «فَمَنْ تَرَكَهَا فَقَدْ كَفَرَ». فالإنسان بعد مراجعة الأدلة وتبينها يقول بملء فمه: إنَّ مَن لا يصلي فهو كافر. وليس في ذلك غلظة، بل الذي أغلظ لنفسه هو هذا الذي ترك الصلاةَ، فأي دين له بعد أن يترك هذه الصلاة العظيمة مع سهولتها ويسرها؟

مطالب مرتبط:

(۳۸۲۴) جبران فدیه ناقص و حکم شرعی آن

اگر امیدی به درمان بیماری‌ات که به خاطرش روزه‌ی رمضان را نگرفته‌ای نیست، همان طور که معروف می‌باشد واجب است فدیه بدهی....

ادامه مطلب …

(۳۷۹۰) یک روز از رمضان را روزه نگرفته‌ام؛ آیا به جای آن، یک روز را روزه بگیرم یا دو ماه؟

اگر با چیزی غیر از جماع روزه‌اش را افطار کرده و روزه نگرفته است، فقط باید به درگاه الله توبه کند و قضای آن روز که افطار کرده است را به جای آورد....

ادامه مطلب …

(۳۸۳۱) حکم روزه‌داری و قضای روزه‌های زن در حالت نفاس، بارداری و شیردهی

دیدگاه برتر و راجح در این مسئله چنین است که: بر زن باردار و زن شیرده واجب است که حتما قضای روزه را ادا کند زیرا نهایت امر، این است که وی را فرد مریضی به شمار آوریم و الله جَلَّ‌جَلَالُهُ نیز قضای روزه را بر شخص مريض واجب نموده.....

ادامه مطلب …

(۳۸۲۵) مقدار فدیه برای کسی که نمی‌تواند روزه بگیرد

غذا دادن به مسکین چنین است که ناهار، شام یا یک مُد (دو کف دست متوسط) از برنج یا گندم به وی بدهد....

ادامه مطلب …

(۳۸۰۵) حکم شخص بیماری که سالها روزه را ترک کرده است

بیمار است و نمی‌تواند روزه بگیرد؛ اگر چنین است بر وی واجب می‌باشد که به ازای هر روز، یک مسکین را غذا دهد و اگر در شهرش مسکینی وجود ندارد، آن ‌را به شهر دیگری بفرستد...

ادامه مطلب …

(۳۷۹۹) روزه‌دار چه زمانی باید دست از خوردن و نوشیدن بکشد؟

معیار دست کشیدن روزه‌دار از خوردن و نوشیدن، طلوع فجر است، نه اذان....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه