جمعه 1 شوال 1447
۲۸ اسفند ۱۴۰۴
20 مارس 2026

(۲۳۲۴) حکم واژه «تعالیت» در دعای «اللهم أنت السلام»

(۲۳۲۴) سوال: در این دعا : اللهم أنت السلام و منك السلام تباركت و تعاليت يا ذا الجلال و الإكرام، حكم کلمه‌ی (تعالیت) در این دعا چیست؟

جواب:

افضل این است که در این مکان این را نگوید زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در این زمانی که از نماز فارغ شده است این را نگفته است بلکه می‌گویند: «اللَّهُمَّ أَنْتَ السَّلَامُ وَمِنْكَ السَّلَامُ، تَبَارَكْتَ ذَا الْجَلَالِ وَالْإِكْرَامِ»[۱] (بار الهی! تو سلامی و سلام (پاکی، آرامش، صلح) از توست، خجسته‌ای ای صاحب بزرگی و بخشش) ولی در غیر از این مکان حرجی بر او نیست که بگوید: تباركت ربنا و تعاليت و مانند آن زیرا که جمع کردن بین برکت و تعالی معنی برای آن نیامده است و مقتضای معنی فاسدی هم نیست ولی اذکاری که از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم بر صفت معینی وارد شده است افضل این است که انسان به آن ملتزم شود و بر آن نیفزاید و از آن کم نکند ولی اگر خواست که بر آن در موضعی که در آن نهی نشده است بیافزاید مشکلی ندارد.

مجری: شیخ بزرگوار قصد سوال کننده اضافه‌ی تبارکت و تعالیت است؟

جواب: از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در این موضع روایت نشده است ولی در موضع دیگر روایت شده است ولی اولی این است که فقط آن اذکاری که وارد شده است را بخواند و هر کدام را در موضع خودش قرار دهد.


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: في هذا الدعاء: اللهم أنت السلام ومنك السلام، تباركت وتعاليت يا ذا الجلال والإكرام ما حكم كلمة تعاليت في هذا الدعاء؟

فأجاب – رحمه الله تعالى -: الأفضل أن لا يقولها في هذا المكان؛ لأن النبي صلى الله عليه وسلم كان لا يقولها في هذا المكان إذا فرغ من الصلاة، بل كان يقول: «اللهم أنت السلام ومنك السلام، تباركت يا ذا الجلال والإكرام»، وأما في غير هذا المكان فلا حرج أن يقول : تباركت ربنا وتعاليت وما أشبه ذلك؛ لأن الجمع بين البركة والتعالي لم يرد منع منه ولا يقتضي معنى فاسدًا، لكن الأذكار الواردة عن النبي صلى الله عليه وسلم على صفة معينة الأفضل للإنسان أن يلتزم بها، وأن لا يزيد عليها ولا يُنقص، ولكن إن زاد عليها في موضع ليس فيه نهي فلا بأس به.

مطالب مرتبط:

(۲۳۱۷) گفتن اذکار بعد از نماز فرض افضل است یا خواندن نماز سنت؟

آن اذکار بعد از نماز فرض است و از آن تأخیر نمی‌شود و انسان بعد از آن راتبه را می‌خواند

ادامه مطلب …

(۲۳۱۹) حکم استغفار بعد از نماز

فقط در مورد نمازهای فرض است زیرا کسانی که همراه رسول الله نماز شب را خواندند ذکر نکردند که بعد از پایان نماز این اذکار را بخوانده باشند....

ادامه مطلب …

(۲۳۳۳) حکم استفاده از لفظ ‘سید’ در صلوات نماز

قول: اللهم صل علی سیدنا محمد مشکلی ندارد و حدیثی که در آن نهی از وصف سید در صلوات آمده است باطل است و اصلی ندارد ولی شایسته است انسان کلمه‌ی سید را در صلوات فرستادن بر رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ، ذکر نکند...

ادامه مطلب …

(۲۳۲۶) آیا عدد اذکار به ۳۳ محدود شده است؟

اذکار بعد از نماز انواعی دارد: نوع اول: این که انسان بگوید: ۱۰ بار سبحان الله، ۱۰ بار الحمدلله و ۱۰ بار الله اکبر. نوع دوم: این که بگوید: ۳۳ سبحان الله، ۳۳ الحمدلله و ۳۴ بار الله اکبر. نوع سوم: این که بگوید: سبحان الله، والحمدلله و لا اله إلا الله و الله اکبر را ۳۳ بار بگوید سپس برای بار صدم این را بگوید: لا اله إلا الله وحده لا شریک له، له الملک و له الحمد و هو علی کل شیء قدیر....

ادامه مطلب …

(۲۳۲۳) صحت حدیث ذکر «اللَّهُمَّ أَنْتَ السَّلَامُ» پس از استغفار

این از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ثابت است هنگامی که سلام نماز را می‌داد از الله طلب آمرزش می‌کرد پس می‌گفت: «أستغفر الله، أستغفر الله، أستغفر الله اللَّهُمَّ أَنْتَ السَّلَامُ وَمِنْكَ السَّلَامُ، تَبَارَكْتَ ذَا الْجَلَالِ وَالْإِكْرَامِ»...

ادامه مطلب …

(۲۳۱۵) تفاوت اذکار پس از نمازهای پنج‌گانه

در همه‌ی آنها مساوی است مگر نماز فجر و مغرب که از بقیه متمایز می‌شود...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه