پنج‌شنبه 30 رمضان 1447
۲۸ اسفند ۱۴۰۴
19 مارس 2026

(۲۲۷۴) حکم نگه داشتن انگشت اشاره در تشهد و زمان پایین آوردن آن

(۲۲۷۴) سوال: در هنگام قرائت تشهد انگشت اشاره را بلند می‌کنیم زمانی که می‌گوییم: أشهد أن لا إله إلا الله و أن محمدا رسول الله، آیا بعد از تمام شدن آن انشگتمان را پایین بیاوریم؟ یا همین طور تا پایان تشهد بالا بماند؟ یا تا پایان سلام دادن؟

جواب:

مشروع در حق نمازگزار هنگامی که برای تشهد یا بین دو سجده نشسته است این است که دست چپش بر ران چپ یا رانش و دست راستش بر ران راست باشد و انگشت شست را بر روی انگشت وسط می‌گذارد و اگر خواست انگشت شست را همراه انگشت وسط حلقه می‌کند یعنی سر انگشت شست را بر سر انگشت وسط می‌گذارد تا این که حلقه شود و بقیه‌ی انگشتان نیز بسته نگه می‌دارد.

و اما انگشت سبابه (اشاره) که انگشت بین شست و وسط می‌باشد بالا نگه داشته می‌شود و هنگام دعا آن را حرکت می‌دهد و آن را خوب بالا می‌آورد اشاره به علو و بالا بودن دعا شونده یعنی الله.

پس هنگامی که می‌گوید: السلام علیک أیها النبی. انگشت سبابه را اشاره به علو و بالا بودن الله بالا می‌‌آورد. و هنگامی که می‌گوید: السلام علینا نیز همچنین آن را اشاره به علو و بالا بودن الله بالا می‌آورد زیرا قول تو: السلام علیک أیها النبی، السلام علینا، دعا می‌باشد و تو برای حصول سلامتی دعا می‌کنی و همچنین هنگامی که می‌گویی: اللهم صل علی محمد، اللهم بارک علی محمد نیز آن را بالا می‌آوری و همچنین هنگامی که می‌گویی: أعوذ بالله من عذاب جهنم و من عذاب القبر و من فتنة المحیا و الممات و من فتنة المسیح الدجال، انگشت اشاره را بالا می‌آوری و آن را همراه دعا کردن تکان می‌دهی و این مشروع حالت دست‌ها در هنگام تشهد و بین دو سجده می‌باشد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: عند قراءة التشهد نرفع الإصبع السبابة عند قولنا: أشهد أن لا إله إلا الله وأن محمدًا رسول الله، فهل ننزل الإصبع بعد الانتهاء من ذلك؟ أم يبقى مرفوعًا حتى نهاية التشهد، أو نهاية التسليم؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: المشروع في حق المصلي إذا كان جالسا للتشهد أو بين السجدتين أن يضع يده اليسرى على فخذه الأيسر أو مُلْقِها ركبته إياها، وأما اليمنى فهي على الْفَخِذِ الأيمن، يقبض منها الْخِنْصَرَ والبَنْصَرَ والوسطى، ويضع الإبهام عليها، وإن شاء حَلَّقَهَا مع الوسطى فوضع رأس الإبهام على رأس الوسطى حتى تكون كالْحَلَقَةِ.

وأما السبابة -وهي: الإصبع التي بين الإبهام والوسطى- فإنها تبقى مرفوعة لا مضمومة، وكلما دَعَا حَرَّكَهَا، يرفعها إلى أعلى إشارة إلى علو المدعو وهو الله -عز وجل-.

فإذا قال: السلام عليك أيها النبي رفعها إشارة إلى علو الله، وإذا قال: السلام علينا كذلك يرفعها إشارة إلى علو الله -عز وجل-؛ لأن قولك: السلام عليك أيها النبي السلام علينا دعاء، فإنك تدعو الله تعالى بحصول السلامة، وكذلك إذا قال: اللهم صلّ على محمد اللهم بارك على محمد يشير بها إلى أعلى، وكذلك إذا قال: أعوذ بالله من عذاب جهنم، ومن عذاب القبر، ومن فتنة المحيا والممات، ومن فتنة المسيح الدجال، يشير بها إلى أعلى يحركها يدعو بها، هذا هو المشروع في حال اليدين في التشهد وبين السجدتين.

مطالب مرتبط:

(۲۲۶۲) تشهد صحیح برای نماز

کل صیغه‌های تشهد که در سنت آمده است صحیح است و تشهد ابن مسعود نزد مردم، خواص و عوام مشهور و معلوم است...

ادامه مطلب …

(۲۲۶۵) حکم خواندن کامل تشهد در رکعت دوم نمازهای چهار رکعتی

صحیح این است که نزد این قول توقف کند: و أشهد أن محمدا عبده و رسوله، زیرا تشهدی است رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به امتش آموخته است ولی تشهد آخر محل دعا است....

ادامه مطلب …

(۲۲۷۱) آیا در تشهد اول نماز جایز است که دعا خوانده شود؟

شایسته است که انسان تشهد اول را کوتاه بخواند و تا اینجا بخواند: أشهد أن لا إله إلا الله و أشهد أن محمد عبده و رسوله ...

ادامه مطلب …

(۲۲۷۰) آیا در سنت‌هایی نماز برای تشهد اول، صلوات بر رسول الله و صلوات ابراهیمی اضافه می‌شود؟

تشهد اول از سنت‌ها نمی‌باشد بلکه در نماز فرض و در نمازهای سه و چهار رکعتی می‌باشد و ظاهر این است که به آن چیزی زیاد نمی‌شود بلکه هنگامی که این قول را خواند: أشهد أن لا إله إلا الله و أن محمد عبده و رسوله بلند می‌شود....

ادامه مطلب …

(۲۲۶۳) معنی این قول «التحیات لله و الصلوات» در تشهد

«التحیات» یعنی تمام تعظیم‌ها مستحق الله می‌باشد و  خالصا برای اوست زیرا التحیة به معنی تعظیم و اکرام است پس تمام انواع تعظیم‌ها و تمام انواع اکرام‌ها مستحق الله است و خالصا برای اوست....

ادامه مطلب …

(۲۲۷۳) آیا اثنای تشهد انگشت اشاره تا نهایت تشهد حرکت داده می‌شود؟

حرکت دادن آن که بهترین نظر در نزد من این است که فقط در هنگام ذکر دعا حرکت داده شود....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه