پنج‌شنبه 25 جمادی‌الاول 1448
۱۴ آبان ۱۴۰۵
5 نوامبر 2026

۱۷۹ – چگونه رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در معراج اهل بهشت و اهل جهنم را دید در حالی که قیامت هنوز برپا نشده است؟

۱۷۹ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در شب اسراء و معراج چگونه حال اهل بهشت و اهل جهنم را دید در حالی که قیامت هنوز برپا نشده است؟

جواب دادند: رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از آن به ما خبر داده و گفته‌اند که بهشت و جهنم را دیده‌اند. دیده‌اند که گروهی عذاب می‌شوند و گروهی دیگر در نعمت هستند. الله نسبت به کیفیت این امر آگاه‌تر است. چون این مساله از امور غیبی بوده و با حس، قابل ادراک نیست. مثل چنین اموری وقتی به ما برسند، وظیفه‌ی ماست که به آن همان گونه که به ما رسیده، ایمان بیاوریم و نپرسیم چگونه و چرا؟ زیرا عقل ما کمتر و قاصرتر از آن است که چنین چیزی را درک کند. رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از اموری خبر داده‌اند که ادراک آنها با عقل، ممکن نیست. ایشان خبر داده‌اند که الله تعالی هر شب، وقتی که یک سوم آخر شب باقی باشد، به آسمان دنیا نزول می‌کنند، و الان همه می‌دانند که یک سوم آخر شب، دور کره‌ی زمین در گردش است. وقتی یک سوم آخر شب در یک منطقه پایان یافت، در منطقه‌ی دیگری وقتش می‌شود. ممکن است بگویی این چگونه است؟ می‌گوییم: بر تو واجب است که به آنچه رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرموده است، ایمان بیاوری و نگویی چرا؟ چون عقل تو قاصرتر از آن است که به مثل چنین اموری که از امور غیبی هستند، احاطه پیدا کند. پس بر ما واجب است که تسلیم شده و نپرسیم: چگونه؟ و چرا؟ به همین خاطر برخی علما کلام بسیار مفیدی دارند. آنها گفته‌اند: «بگو الله به چه امر کرده، و نگو چرا الله امر کرده»؟ والله ولیّ التوفیق.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

(179) وسئل فضيلة الشيخ: كيف رأى النبي ، ﷺ ، أحوال أهل الجنة وأحوال أهل النار ليلة الإسراء والمعراج مع أن الساعة لم تقم بعد؟

فأجاب بقوله : إن النبي ، ﷺ ، أخبرنا بذلك وأنه رأى الجنة والنار ، ورأى أقواماً يعذبون وأقواماً ينعمون ، والله أعلم بكيفية ذلك لأن أمور الغيب لا يدركها الحس فمثل هذه الأمور إذا جاءت يجب علينا أن نؤمن بها كما جاءت وأن لا نتعرض لطلب الكيفية .

ولم ؟ لأن عقولنا أقصر وأدنى من أن تدرك هذا الأمر فقد أخبر النبي ، ﷺ عن أمور لا يمكن إدراكها بالعقل ، أخبر ، ﷺ ، بأن الله عَزَّوَجَلَّ – ينزل إلى السماء الدنيا حين يبقى ثلث الليل الآخر كل ليلة ومعلوم الآن أن ثلث الليل يدور على الكرة الأرضية فإذا انتقل من جهة حل في جهة أخرى فقد تقول : كيف ذلك ؟ فنقول عليك أن تؤمن بما أخبرك به النبي ، ﷺ ، ولا تقل : كيف ؟ لأن عقلك أدنى وأقصر من أن يحيط بمثل هذه الأمور الغيبية فعلينا أن نستسلم ولا نقول : كيف؟ ولم؟ ولهذا قال بعض العلماء كلمة نافعة قال: “قل : بم أمر الله ؟ ولا تقل : لم أمر الله؟” والله ولي التوفيق.

مطالب مرتبط:

۱۷۴ – اگر عرض بهشت مانند عرض آسمان‌ها و زمین است، پس جهنم کجاست؟

۱۷۴ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: اگر عرض بهشت مانند عرض آسمان‌ها و زمین است، پس در این هستی که جز آسمان‌ها و زمین در آن نیست، جهنم کجاست؟ جواب دادند: قبل از جواب به این سوال، باید مقدمه چینی کنیم: هر آنچه در کتاب الله و سنت رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم آمده، حق است […]

ادامه مطلب …

۱۳۷ – آیا نشانه‌های بزرگ قیامت به ترتیب می‌آیند؟

۱۳۷ – از شیخ سوال شد: آیا نشانه‌های بزرگ قیامت به ترتیب می‌آیند؟ و آیا حیوانات بر خلاف انسان‌ها، علامت‌های قیامت را می‌فهمند؟ جواب دادند: برخی از نشانه‌های بزرگ قیامت دارای ترتیب بوده و معلوم است، و بعضی دیگر، مرتب نبوده و ترتیب آن را کسی نمی‌داند. از نشانه‌هایی که دارای ترتیب هستند: نزول عیسی […]

ادامه مطلب …

۱۴۳ – دعوت دجال و چیزی که به آن دعوت می‌دهد

۱۴۳ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله در مورد دعوت دجال و چیزی که به آن دعوت می‌دهد، سوال شد. جواب دادند: گفته شده اولین چیزی که پس از خروجش به آن دعوت می‌دهد، اسلام است و ادعا می‌کند مسلمان است، و از اسلام دفاع می‌کند. اما بعد از آن ادعای نبوت کرده و می‌گوید پیامبر است. […]

ادامه مطلب …

۱۴۶ – آیا دجال از بنی آدم است؟

۱۴۶ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: آیا دجال از بنی آدم است؟ جواب دادند: بله، دجال از بنی آدم است. برخی علما نیز می‌گویند که او شیطان است. برخی دیگر می‌گویند که پدرش انسان و مادرش از جنیان است. هیچکدام از این اقوال صحیح نیستند. درست این است که دجال از بنی آدم بوده […]

ادامه مطلب …

۱۶۷ – توضیحی در حدیث فضیلت ساق ابن مسعود رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ

۱۶۷ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: چگونه بین سخن قاضی عیاض که می‌گوید: آنچه روز قیامت وزن می‌شود، عمل است، با فرموده‌ی پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم که وقتی ساق عبدالله بن مسعود پیدا شد، فرمود: «والله که این در میزان، از کوه أحد سنگین‌تر است»، جمع بندی کنیم؟ جواب دادند: در جواب باید گفت: یا این […]

ادامه مطلب …

۱۷۳ – عاقبت کودکان مومنین و مشرکین که در کودکی فوت می‌کنند چه خواهد شد؟

۱۷۳ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله در مورد عاقبت کودکان مومنین و کودکان مشرکین که در بچگی از دنیا می‌روند، سوال شد. جواب دادند: عاقبت کودکان مومنان، بهشت است. چون آنها تابع پدرانشان هستند. الله تعالی می‌فرماید: { وَالَّذِينَ آمَنُوا وَاتَّبَعَتْهُمْ ذُرِّيَّتُهُمْ بِإِيمَانٍ أَلْحَقْنَا بِهِمْ ذُرِّيَّتَهُمْ وَمَا أَلَتْنَاهُمْ مِنْ عَمَلِهِمْ مِنْ شَيْءٍ كُلُّ امْرِئٍ بِمَا كَسَبَ […]

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه