پنج‌شنبه 16 صفر 1448
۸ مرداد ۱۴۰۵
30 جولای 2026

(۱۱۸۲) فضیلت مردن در شب و روز جمعه

(۱۱۸۲) سوال: آیا کسی که در روز یا شب جمعه از دنیا برود، اجر خاصی دارد؟ آیا چنان که در حدیث هست، از عذاب قبر حفظ می‌شود؟

جواب:  در این زمینه حدیث صحیحی به یاد ندارم. مرگ انسان به اختیار خودش نیست. اگر روز جمعه یا روز دوشنبه بمیرد، به دست خودش نیست. الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌‌فرماید: {إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ وَيُنَزِّلُ الْغَيْثَ وَيَعْلَمُ مَا فِي الْأَرْحَامِ وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ مَاذَا تَكْسِبُ غَدًا وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ بِأَيِّ أَرْضٍ تَمُوتُ} [لقمان: ۳۴]. (همانا الله است که علم به زمان رسیدن قیامت دارد و باران نازل می‌کند و می‌داند در رحم‌ها چیست و کسی نمی‌داند فردا چه می‌شود و کسی نمی‌داند کجا می‌میرد). پس انسان نمی‌داند که کجا می‌میرد. در شهر خودش یا جایی دیگر؟ در کشور خودش یا در کشوری دیگر؟

همچنین نمی‌داند چه وقت می‌میرد؛ چون دانستنِ زمان مرگ، همانند دانستن زمان به وقوع پیوستن قیامت، مجهول است. فقط الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ از آن آگاه است. حال انسان در هر روزی که از دنیا برود – فرقی نمی‌کند جمعه باشد یا دوشنبه و پنج شنبه یا هر روز دیگری – مرگش به دست خودش نیست که به خاطر آن ثواب ببرد. اما اگر حدیثی در این زمینه از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ثابت است، ایمان به آن و تسلیم شدن در مقابل آن واجب است.

***

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل من أَجْرٍ لمن يموت يوم الجمعة أو ليلة الجمعة، وأنه يُوقَى من فتنة القبر، كما جاء في الحديث؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: لا أعلم في هذا حديثا صحيحًا، والإنسان مَوْتُه ليس باختياره، فإذا مات يوم الجمعة فليس من كسبه، أو يوم الاثنين فليس من كسبه، قال الله تبارك وتعالى: ﴿ إِنَّ اللَّهَ عِندَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ وَيُنَزِك الْغَيْثَ وَيَعْلَمُ مَا فِي الْأَرْحَامِ وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ مَاذَا تَكْسِبُ غَدًا وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ بِأَيِّ أَرْضِ تَمُوتُ ﴾ [لقمان: ٣٤] فالإنسان يجهل بأي أرض يموت، هل في بلده أو في بلد آخر؟ هل هو داخل مملكته أو خارج مملكته؟

كذلك أيضًا لا يدري متى يموت؛ لأن علم الموت كعلم الساعة، مجهول، هو عند الله -تعالى- وحده، فإذا كان كذلك فمات الإنسان في أي يوم، فإن موته في أي يوم الجمعة أو الاثنين أو الخميس أو غيره – ليس من كسبه حتى يثاب عليه، لكن إن ثَبَتَ عن النبي صلى الله عليه وسلم في ذلك حديث فالواجب الإيمان به والتسليم له.

مطالب مرتبط:

(۱۱۵۱) توسل به وجه الله برای درخواست

از آنجایی که وجه الله موصوف به جلالت و اکرام است، شایسته نیست با توسل به آن چیزی طلب نمود، مگر بزرگ‌ترین و مهم‌ترین درخواست یعنی بهشت.

ادامه مطلب …

(۱۱۴۶) نفی ایمان از شخص گناهکار

وقتی کسی مرتکب یکی از گناهان کبیره می‌شود، در آن لحظه شایستگی این را ندارد که مومن کامل الایمان باشد. به همین خاطر از او نفی ایمان شده است

ادامه مطلب …

(۱۲۱۱) آیا تناقضی بین این دو حدیث وجود دارد

در مورد این حدیث اطلاعی ندارم و نمی‌دانم که صحیح است یا خیر. اما حدیث دومی بله، صحیح است و انسان نباید گناهانی را که در خلوت مرتکب شده، جار بزند

ادامه مطلب …

(۱۲۲۱) آیا با پول فروش خانه باید خانه خرید؟

شواهد شریعت دلالت دارند که این حدیث صحیح نیست. چون انسان وقتی خانه‌اش را فروخت، با پولش هر کاری خواست می‌تواند بکند.

ادامه مطلب …

(۱۰۶۵) منظور از تقارب زمان چیست؟

شیخ می‌گوید: به نظر من نزدیک شدن زمان به هم یعنی سرعت گذشت روزها و شب‌ها و ساعت‌ها. الان یک هفته می‌گذرد، انگار که یک روز گذشته است.

ادامه مطلب …

(۱۱۶۳) فضیلت خواندن سید الإستغفار در صبح و شام

این حدیث صحیح است و خوب است که انسان این ذکر یعنی سید الاستغفار را هر صبح و شام بخواند تا شامل فضیلتی که برای آن ذکر شده، بشود

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه