یکشنبه 9 ربیع‌الثانی 1448
۲۸ شهریور ۱۴۰۵
20 سپتامبر 2026

(۱۰۷۸) شرح حدیث (ماء زمزم لما شرب له)

(۱۰۷۸) سوال: پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌فرماید: «آب زمزم برای هر چیزی است که به نیت آن نوشیده می‌شود».[۱] آیا این برای اولین نیتی است که به خاطر آن نوشیده می‌شود؟ آیا جایز است انسان هنگام نوشیدن این آب، چندین نیت بکند؟

جواب:

سند این حدیث، حسن است. اما آیا مقصود از اینکه پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمود: «آب زمزم برای هر چیزی است که به نیت آن نوشیده می‌شود»، عموم است و اگر کسی این آب را به خاطر تشنگی بنوشد، تشنگی‌اش برطرف می‌شود، یا اگر به خاطر گرسنگی بنوشد، سیر می‌شود؟ یا اگر به نیت عالم شدن بنوشد، عالم می‌شود؟ اگر به خاطر بیماری بنوشد، شفا پیدا می‌کند و غیره؟ یا اینکه باید گفت: نوشیدن آن به خاطر رفع گرسنگی و تشنگی است. بدین معنی که اگر آن را به خاطر تشنگی بنوشی، تشنگی‌ات برطرف می‌شود و اگر به خاطر گرسنگی بنوشی، سیر می‌شوی. اما آیا در مورد چیز دیگری صدق نمی‌کند؟ هر دو احتمال در این حدیث وجود دارد. اما انسان به خاطر پیروی از سنت پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم آن را می‌نوشد، زیرا خیر تماما در پیروی از سنت پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌باشد.

***


[۱] مسند أحمد: (ج۱، ص۴۴۶، شماره: ۴۲۵۸). ابن ماجه: کتاب المناسک، باب الشرب من زمزم. حدیث شماره: (۳۰۶۲). با این لفظ: «ماءُ زمزمَ لِما شُرِبَ له ».

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم: «ماء زمزم لما شرب له». فهل هو لأول نِيَّة لَا شُرِب له؟ وهل يجوز أن يجمع الإنسان عدة نِيَّات عند أول شرية له؟

فأجاب – رحمه الله تعالى -: هذا الحديث إسناده حسن، ولكن ما معنى قوله -صلى الله عليه وعلى آله وسلم-: «ماء زمزم لما شرب له»؟ هل المراد العموم، وأن الإنسان إن شربه لعطش صار رَيَّان، أو لجوع صار شبعان، أو لجهل صار عالما، أو لمرض شُفي، أو ما أشبه ذلك؟ أو يقال: إنه لما شرب له فيما يتعلق بالأكل والشرب بمعنى: إن شربته لعطش رويت، والجوع شبعت، دون غيرها؟ هذا الحديث فيه احتمال لهذا ،ولهذا، ولكن الإنسان يشربه اتباعا لسنة -صلى الله عليه وعلى آله وسلم-، وفي اتباع سنة النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم- الخير كله.

مطالب مرتبط:

(۱۱۱۴) نهی از روزه‌ی یوم الشک برای چه؟

علت اینکه از گرفتن روزه‌ی روز شک نهی شده، این است که یک یا دو روز روزه گرفتن قبل از رسیدن رمضان، دارای نوعی تکلف و افراط گرایی است.

ادامه مطلب …

(۱۱۱۱) معنی حدیث: النساء شقائق الرجال

معنای حدیث این است که زنان، جزئی از مردان هستند. معنی دیگرش این است که زنان در آنچه الله بر زن و مرد واجب کرده، با مردان مساوی هستند

ادامه مطلب …

(۱۲۲۰) حدیث: برتری عالم بر جاهل چگونه است

آنچه به نظرم می‌رسد این حدیث ضعیف است. ولی شکی نیست که شخص جاهل در هیچ حالتی با شخص عالم مساوی نیست و با هم تفاوت بسیار دارند

ادامه مطلب …

(۱۱۲۷) منظور از «لا ضرر و لا ضرار»

ابقای ضرر، جایز نیست و شرع هر ضرری را نفی می‌کند. بنا بر این از بین بردن هر ضرری، و اجب است. زیرا از نظر شرعی و عقلی، ضرر باید دفع شود

ادامه مطلب …

(۱۱۹۳) صحت حدیث دعای پایان مجلس

سنت است در پایان مجلس گفته شود: «سُبْحَانَكَ اللَّهُمَّ وَبِحَمْدِكَ، أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا أَنْتَ، أَسْتَغْفِرُكَ وَأَتُوبُ إِلَيْكَ».

ادامه مطلب …

(۱۱۲۸) در یک شب دو وتر وجود ندارد

جایز نیست انسان در یک شب، دو بار نماز وتر بخواند. زیرا خواندن وتر به هدف ختم بخشیدن به نماز شب است و اگر نماز را پایان داد، نماز وتر بی معناست

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه