چهارشنبه 2 محرم 1448
۲۷ خرداد ۱۴۰۵
17 ژوئن 2026

(۷۱۵) حضور در زنگ دینی معلم غیر ملتزم

(۷۱۵) سوال: از یکی از کشورهای عربی سوال آمده: مدرسی که دروس دینی را در مدرسه به ما یاد می‌دهد، کسی است که ریشش را تیغ زده و انگشتر طلا به دست می‌کند و در برخی از امور کوتاهی دارد. آیا جایز است در کلاس این معلم شرکت کنم؟

جواب:

جواب این سوال متشکل از دو قسمت است:

قسمت اول: نصیحتی به این معلم دارم و آن هم اینکه تقوای الهی پیشه نماید. زیرا تیغ زدن ریش و پوشیدن انگشتر طلا، حرام است. کوتاهی در انجام برخی از واجبات نیز حرام است. بر او واجب است که خود را جزء علمایی قرار ندهد که از علمشان سودی نبرده‌اند. همچنین بر او واجب است در قبال کسانی که از او علم یاد می‌گیرند تقوا پیشه کند. چون ممکن است این دانش آموزان راه او را بروند. علم را می‌آموزند، ولی دانسته، نافرمانی الله می‌کنند. پس بر این معلم واجب است که خود را محاسبه کند و بداند به خاطر کارهایی که می‌کند، در مقابل الله تعالی مسئول است.

اما قسمت دوم: در مورد حاضر شدن در کلاس این معلم: اشکالی ندارد از او علم بیاموزی، حتی اگر این گناهان را مرتکب می‌شود. فقط زمانی می‌شود در دروسش حاضر نشد که ترک کردن این شخص و نیاموختن علم از او، سبب اصلاح و استقامت و رجوعش به سوی الله شده و امثال او را از انجام این اعمال بازدارد. در چنین حالتی باید این شخص را ترک کرد و در درس‌هایش حاضر نشد. اما باید خاطر نشان کنم: قبل از اینکه چنین برخوردی با او صورت گیرد، خوب است دانش آموزان او را نصیحت کنند. اگر خودشان نمی‌توانند، از بزرگانی که در منطقه هستند کمک بگیرند تا آنها او را نصیحت کنند. اگر افاده نکرده، موضوع را به مدیریت مدرسه یا دانشکده یا دانشگاهی که در آن تدریس می‌کند انتقال دهند و آنها را از الله عزوجل ترسانده و بگویند: چگونه این شخص را معلم دینی کرده‌اید در حالی که چنین و چنان می‌کند؟

همچنین بر مدیریت مدرسه یا دانشکده یا دانشگاه واجب است چنین کسانی را به عنوان معلم بچه‌های مسلمان قرار ندهند. باید چنین کسانی را نصیحت کرده و آنها را به سوی خیر راهنمایی کنند. اگر هدایت شدند که به نفع خودشان و دیگران است. در غیر این صورت باید آنها را از کادر تدریس اخراج کنند.

***

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل من إحدى الدول العربية يُدَرِّسُنا المواد الشرعية مدرس حالق للحية ويلبس خاتما من ذهب ومقصر في بعض الأمور. فهل يجوز لي أن أحضر هذه الدروس في المدرسة؟ أرجو الإجابة مأجورين؟

فأجاب -رحمه الله تعالى -: الإجابة على هذا الجواب تكون من شقين: الشق الأول: إنني أوجه نصيحة إلى هذا المدرس أن يتقي الله في نفسه، لأن حلقه لحيته حرام ولباسه خاتم الذهب حرام، والتقصير في الواجبات حرام، فالواجب عليه أن لا يكون من العلماء الذين لم ينتفعوا بعلمهم، والواجب عليه أن يتقي الله فيمن يتلقون العلم عنه، لأن الذين يتلقون العلم عنه سوف يحذون حذوه إلا أن يشاء الله سوف يفقهون العلم ولكنهم يعصون الله على بصيرة – والعياذ بالله – إلا أن يشاء ربك، فعلى هذا المعلم أن يحاسب نفسه، وأن يعلم أنه مسئول أمام الله -عز وجل- عما صنع.

أما الشق الثاني: فهو أخذ العلم عن هذا فلا بأس بأخذ العلم عنه وإن كان يعمل هذه المعاصي، إلا إذا كان هجره وعدم أخذ العلم عنه يؤدي إلى صلاحه واستقامته ورجوعه إلى الله، وردع أمثاله عن مثل هذا العمل، فحينئذ يهجر ويقاطع ولا يحضر درسه ولكني أقول قبل هذه المعاملة ينبغي للطلبة يوجهوا النصيحة إليه، وإذا كانوا لا يتمكنون من ذلك فليستعينوا بأهل الخير في بلادهم لتوجيه النصح إليه، وإذا لم ينفع فيه ذلك فليرفعوا أمره إلى إدارة المدرسة أو المعهد أو الجامعة التي يدرس فيها، ويُخوِّفُوا هذه الجهة من الله -عز وجل-، ويقولوا لها : كيف يكون هذا الرجل مُدَرِّسًا لنا في العلوم الدينية وهو رجل لا يدين الله – تعالى – في هذا وفي هذا؟

والواجب على إدارة المدرسة أو المعهد أو الكلية أو الجامعة، ألا تجعل مثل هؤلاء المدرسين يُدَرِّسُون أبناء المسلمين، تنصحهم وتدلهم على الخير، فإن اهتدوا فلهم ولغيرهم، وإن لم يهتدوا فالواجب إبعادهم عن حقل التدريس.

مطالب مرتبط:

(۷۰۷) دعوت به سوی الله توسط زنان

(۷۰۷) سوال: یک زن چگونه می‌تواند مردم را به دین الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ دعوت دهد؟ چه چیزهایی به او در این راه کمک می‌کنند؟ برای شروع در طلب علم شرعی، چه کتاب‌هایی را مطالعه نماید؟ جواب: اولا زن نیز در صورتی که نسبت به شریعت علم داشته باشد، کاملا مثل مرد، دعوتگر به حساب می‌آید. در […]

ادامه مطلب …

(۶۹۸) وظیفه‌ی دعوتگران در مورد تدریس عقیده

(۶۹۸) سوال: تدریس عقیده، یک موضوع بسیار مهم است. حال وظیفه‌ی دانشجویان و دعوتگران به سوی الله در این زمینه چیست؟ جواب: واقعیت این است که مردم چه در زمینه‌ی عقیده و چه غیر عقیده، جهل بسیاری دارند. اما – الحمدلله – مردم تا حدودی رو به علم آورده و حتی بعضی از آنها دچار […]

ادامه مطلب …

(۶۸۳) کتاب الروض الفائق و تنبیه الغافلین

(۶۸۳) سوال: جناب شیخ! نظر شما در مورد دو کتاب (الروض الفائق) و (تنبیه الغافلین) چیست؟ جواب: از کتاب «الروض الفائق» اطلاعی ندارم. اما کتاب «تنبیه الغافلین» کتاب موعظه است و غالبا کتاب‌های موعظه، حاوی روایات ضعیف و چه بسا روایات ساختگی هستند. همچنین حکایت‌های نادرستی در آنها وجود دارد که منظور مولف از نوشتن […]

ادامه مطلب …

(۷۲۱) حکم تحصیل در مدارس مختلط

(۷۲۱) سوال: من از سوریه هستم. تمام مدارسی که در استان ما وجود دارد، مدارس مختط هستند و دختران همه بی حجابند. امکان حرف نزدن با آنها هم وجود ندارد. چرا که در خلال کلاس‌های درس مجبور به این کار می‌شویم. سوالم این است: حکم شرع در این مورد چیست؟ جواب: بر تو واجب است […]

ادامه مطلب …

(۶۶۹) دو کتاب (حادی الأرواح) و (الروح) ابن قیم

(۶۶۹) سوال: نظر شما در مورد دو کتاب (حادی الارواح) و (الروح) تالیف ابن قیم چیست؟ جواب: هر دو کتاب ابن قیم، یعنی (حادی الأرواح) و (الروح) کتاب‌های سودمندی هستند و خیر زیادی در آنها نهفته است. گر چه هر دو کتاب خالی از اشکالاتی که ما را در صحتشان متردد می‌کنند، نیستند، اما بدون […]

ادامه مطلب …

(۶۳۱) سوال: دانشجو نزد شیخ معین درس بیاموزد؟

(۶۳۱) سوال: آیا طالب علم باید تنها یک شیخ معین را انتخاب کرده و نزد او کسب علم نماید، یا می‌تواند بیشتر از یک شیخ را انتخاب کند؟ جواب: اگر در بدایت طلب علم باشد، نظرم این است که یک شیخ را انتخاب کند. چون ممکن است مشایخ در یک مسأله اختلاف نظر داشته باشند […]

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه