یکشنبه 9 ربیع‌الثانی 1448
۲۹ شهریور ۱۴۰۵
20 سپتامبر 2026

(۷۰۷) دعوت به سوی الله توسط زنان

(۷۰۷) سوال: یک زن چگونه می‌تواند مردم را به دین الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ دعوت دهد؟ چه چیزهایی به او در این راه کمک می‌کنند؟ برای شروع در طلب علم شرعی، چه کتاب‌هایی را مطالعه نماید؟

جواب:

اولا زن نیز در صورتی که نسبت به شریعت علم داشته باشد، کاملا مثل مرد، دعوتگر به حساب می‌آید. در صورتی که علم نداشته باشد، جایز نیست بدون علم، چیزی بگوید. زیرا الله تعالی می‌فرماید: {قُلْ إِنَّمَا حَرَّمَ رَبِّيَ الْفَوَاحِشَ مَا ظَهَرَ مِنْهَا وَمَا بَطَنَ وَالإِثْمَ وَالْبَغْيَ بِغَيْرِ الْحَقِّ وَأَنْ تُشْرِكُوا بِاللَّهِ مَا لَمْ يُنَزِّلْ بِهِ سُلْطَانًا وَأَنْ تَقُولُوا عَلَى اللَّهِ مَا لا تَعْلَمُونَ} [اعراف: ۳۳]: (بگو: الله حرام كرده كارهای زشت و نابهنجار را، خواه آن چيز آشكارا انجام پذيرد و ظاهر گردد و خواه پوشيده انجام گيرد و پنهان ماند، و بزهكاری را و ستمگری را كه به هيچ وجه درست نيست، و اين كه چيزی را شريك الله كنيد بدون دليل و برهانی كه از سوی الله مبنی بر حقّانيّت آن خبر در دست باشد، و اين كه به دروغ چيزی را به الله نسبت دهید كه نمی دانيد). نیز به دلیل این آیه: {وَلا تَقْفُ مَا لَيْسَ لَكَ بِهِ عِلْمٌ إِنَّ السَّمْعَ وَالْبَصَرَ وَالْفُؤَادَ كُلُّ أُولَئِكَ كَانَ عَنْهُ مَسْئُولا} [اسراء: ۳۶]: (از چيزی دنباله‌روی مكن كه از آن آگاه نیستی. بی گمان چشم و گوش و دل همه مورد پرس و جوی از آن قرار می‌گيرد). همچنین به دلیل این آیه که الله تعالی به پیامبرش صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرموده: {قُلْ هَذِهِ سَبِيلِي أَدْعُو إِلَى اللَّهِ عَلَى بَصِيرَةٍ أَنَا وَمَنِ اتَّبَعَنِي وَسُبْحَانَ اللَّهِ وَمَا أَنَا مِنَ الْمُشْرِكِينَ} [یوسف: ۱۰۸]: (بگو: اين راه من است كه من و هر که از من پیروی می‌کند، با آگاهی و علم به سوی الله می‌خوانیم و الله منزّه از هر عیبی است و من از زمره‌ی مشركان نمی‌باشم).

دوم: توانایی داشته باشد که آنچه را دانسته، بیان کند.

سوم: توانایی مجادله با مخالف را داشته باشد. چرا که ممکن است شخصی مخالف با او بیاید در حالی که دارای فصاحت و بیان زیبا باشد و با فصاحت و بیانش بر این خانم دعوتگر غلبه کند؛ چون دفاع خانم دعوتگر ضعیف و باطل شخص مخالف قویست. به همین خاطر باید توانایی مجادله با شخص معارض و مخالف را داشته باشد.

اما با چه کتاب‌هایی شروع کند: بهترین کتاب برای طالب علم، قرآن است که باید آن را حفظ کرده و در معانی آن تدبر نماید و به وسیله‌ی آن، مردم را به سوی دین الله عزوجل فرا بخواند.

سپس کتاب‌های صحیح حدیث؛ زیرا سنت بیان کننده و توضیح دهنده و تفسیر کننده‌ی قرآن است و در وجوب عمل به آن، با قرآن برابر است.

سپس به سراغ کتاب‌های عقیده و توحید برود؛ خصوصا اگر در کشوری است که شرک و عقاید باطل در آن رواج دارد.

سپس هر کدام از کتاب‌های فقهی که اهل علم نوشته‌اند و برایش میسر شد را بخواند و در مورد هر مساله‌ای از اهل علم سوال نماید که بدین گونه، به جواب دقیق خواهد رسید.

***

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: كيف تكون المرأة داعية لدين الله؟ وما هي الأسباب المعينة على ذلك؟ وما الكتب التي أبدأ بها في تحصيل طلب العلم الشرعي؟

فأجاب رحمه الله تعالى: أولا: تكون المرأة داعية كالرجل تماما إذا كان لديها علم بشريعة الله، فإن لم يكن لديها علم فلا يحل لها أن تتكلم بلا علم، لقول الله – تعالى -: ﴿ قُلْ إِنَّمَا حَرَّمَ رَبِّيَ الْفَوَاحِشَ مَا ظَهَرَ مِنْهَا وَمَا بَطَنَ وَالْإِثْمَ وَالْبَغْيَ بِغَيْرِ الْحَقِّ وَأَن تُشْرِكُوا بِاللَّهِ مَا لَمْ يُنَزِّلْ بِهِ سُلْطَنَا وَأَن تَقُولُوا عَلَى اللَّهِ مَا لَا تَعْلَمُونَ ﴾ [الأعراف: 33]، ولقوله تعالى -: ﴿ وَلَا نَقْفُ مَا لَيْسَ لَكَ بِهِ عِلْمُ إِنَّ السَّمْعَ وَالْبَصَرَ وَالْفُؤَادَ كُلُّ أُولَبِكَ كَانَ عَنْهُ مَسْئُولًا ﴾ [الإسراء: ٣٦]، ولقوله تعالى لنبيه -صلى الله عليه وعلى آله وسلم -: ﴿ قُلْ هَذِهِ سَبِيلِي أَدْعُوا إِلَى اللَّهِ عَلَى بَصِيرَةٍ أَنَا وَمَنِ اتَّبَعَنِي وَسُبْحَنَ اللَّهِ وَمَا أَنَا مِنَ الْمُشْرِكِينَ ﴾ [يوسف: ١٠٨].

ثانيا: أن يكون لديها قدرة على التكلم بما علمت.

ثالثا: أن يكون لديها قدرة على مجادلة المعارض، لأنه قد يقوم شخص معارض لما تدعو إليه، ويكون لديه فصاحة وبيان، فيغلب بفصاحته وبيانه على هذه الداعية، لضعف دفاعها وقوة باطله فلا بد أن يكون لديها قدرة على مجادلة المعارض.

وأما ما تبدأ به: فخير ما يبدأ به طالب العلم كتاب الله -عز وجل-، أن يحفظه ويتدبر معانيه، ويدعو الناس إلى دين الله -تعالى- به.

ثم ما صح عن النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم-، فإن السنة تبين القرآن وتوضحه وتفسره، وهي شقيقة القرآن في وجوب العمل بها. ثم بكتب العقيدة والتوحيد، لا سيما إذا كان في بلد يكثر فيه الشرك والعقيدة الباطلة.

ثم بما كتبه أهل العلم من الفقه، حسبما يتيسر لها، والأحسن أن تسأل عن كل مسألة بعينها، أي تسأل أهل العلم، ليكون ذلك أدق في الجواب.

مطالب مرتبط:

(۶۲۴) یاد گرفتن و عمل کردن به مسائل واجب

(۶۲۴) سوال: مسائلی که یاد گرفتن و عمل کردن به آنها واجب است، چیستند؟ جواب: بر انسان واجب است هر مساله‌ای مربوط به دین که به آن نیاز دارد را یاد بگیرد و این مسائل هم محصور نیستند. برای انسان واجب است که چگونگی وضو، نماز، روزه و حج را یاد بگیرد. در صورتی که […]

ادامه مطلب …

(۶۲۰) آیا در اسلام فلسفه وجود دارد؟

(۶۲۰) سوال: آیا در شریعت اسلامی فلسفه وجود دارد؟ جواب کسی که این ادعا را دارد، چیست؟ آیا برای طالب علم جایز است چنین دروسی را خوانده و در آن تعمق کند؟ جواب: فلسفه، یک علم مستقل یونانی است و اصحابش چنان در آن غرق می‌شوند تا به جایی می‌رسند که عقل را در همه […]

ادامه مطلب …

(۶۰۹) آیا این حدیث صحیح است؟

(۶۰۹) سوال: آیا این حدیث صحیح است: رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمودند: «فضيلت و برتري عالم بر عابد مانند فضيلت من بر پائين‌ترين شماست»؟[۱] جواب: تا جایی که به نظرم می‌رسد این حدیث ضعیف است. البته شکی نیست که جاهل به هیچ وجه با عالم برابری نمی‌کند. چرا که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ فرموده: {قُلْ هَلْ يَسْتَوِي الَّذِينَ […]

ادامه مطلب …

(۶۸۹) عدم مطالعه‌ی کتابهای مورد تملّک

(۶۸۹) سوال: من تعداد زیادی کتاب‌های فقه و تفسیر دارم. اما بعضی یا بهتر بگویم، بیشتر آنها را نخوانده‌ام. آیا اگر از آنها استفاده نکنم، گنهکار می‌شوم؟ با آنها چکار کنم؟ با توجه به اینکه عزم کرده‌ام ان شاءالله هر گاه فراغتی پیش آید، مطالعه داشته باشم. نیز وقتی کسی کتابی را بخواهد امانت بگیرد، […]

ادامه مطلب …

(۶۷۸) سوال در مورد کتاب‌های طب جلال الدین سیوطی

(۶۷۸) سوال: کتاب‌هایی در زمینه‌ی طب از شیخ جلال الدین سیوطی دیده‌ایم. آیا ایشان با اینکه عالم تفسیر بوده، در طب نیز عالم بوده یا تشابه اسمی است یا این کتاب‌ها منسوب به اوست؟ اگر در این مورد اطلاعی دارید، نظرتان در مورد چیزهایی که در کتاب نوشته، چیست؟ خصوصا در مورد رموز و طلسم‌های […]

ادامه مطلب …

(۶۲۸) چه کنم؟با پدرم زندگی کنم یا تحصیل؟

(۶۲۸) مردی پرسیده که با پدرش زندگی می‌کند و محل کارش در شهر مجاورشان است و او هر روز تردد می‌کند. می‌گوید: گاهی به این فکر می‌کنم که نزدیک محل کارم جایی را برای سکونت پیدا کنم تا بتوانم در حلقات علمی که در این شهر برگزار می‌شود، شرکت کنم. به من چه نصیحتی می‌کنید؟ […]

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه