پنج‌شنبه 17 شعبان 1447
۱۵ بهمن ۱۴۰۴
5 فوریه 2026

(۶۸۳) کتاب الروض الفائق و تنبیه الغافلین

(۶۸۳) سوال: جناب شیخ! نظر شما در مورد دو کتاب (الروض الفائق) و (تنبیه الغافلین) چیست؟

جواب:

از کتاب «الروض الفائق» اطلاعی ندارم. اما کتاب «تنبیه الغافلین» کتاب موعظه است و غالبا کتاب‌های موعظه، حاوی روایات ضعیف و چه بسا روایات ساختگی هستند. همچنین حکایت‌های نادرستی در آنها وجود دارد که منظور مولف از نوشتن آنها، نرم کردن دل مردم و گریاندن آنهاست. اما این روش خوبی نیست. زیرا موعظه‌هایی که در قرآن و سنت صحیح رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ذکر شده‌اند، برای نرم شدن دل و اشکبار شدن چشم کافی هستند و درست نیست مردم را به وسیله‌ی روایات و داستان‌هایی که صحت ندارند، موعظه نمود. فرقی نمی‌کند این روایات و داستان‌ها منسوب به رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم باشند یا انسان‌های صالحی که چه بسا در برخی اقوال و اعمالشان خطا کنند.

اما به هر حال در این کتاب مطالب خوبی هم وجود دارد و با این حال من خواندن آن را فقط به کسانی توصیه می‌کنم که آگاهی داشته و توانایی تشخیص روایات صحیح و ضعیف و موقوف را داشته باشند.

***

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: ما رأي فضيلتكم في كتاب (الروض الفائق) و (تنبيه الغافلين)؟

فأجاب رحمه الله تعالى: (الروض الفائق) لا أعرفه، وأما (تنبيه الغافلين) فهو كتاب، وعظ وغالب كتب المواعظ يكون فيها الضعيف وربما الموضوع، ويكون فيها حكايات غير صحيحة يريد المؤلفون أن يرققوا القلوب بها وأن يبكوا العيون، ولكن هذا ليس بطريق سديد، لأن فيما جاء في كتاب الله، وصح عن رسول الله صلى الله عليه وسلم له من المواعظ كفاية، ولا ينبغي أن يوعظ الناس بأشياء غير صحيحة، سواء نسبت إلى الرسول صلى الله عليه وسلم أو نسبت إلى قوم صالحين، قد يُخطئون فيما ذهبوا إليه من الأقوال أو الأعمال، والكتاب فيه أشياء لا بأس بها، ومع ذلك فإني لا أنصح أن يقرأه إلا شخص عنده علم وفهم وتمييز بين الصحيح والضعيف والموقوف.

مطالب مرتبط:

(۶۱۳) بهترین روش برای فراگیری فقه چیست

(۶۱۳) سوال: بهترین روشی که یک طالب علم می‌تواند برای فراگیری فقه اسلامی در پیش گیرد چیست؟ آیا می‌توان بدون مشورت به خواندن کتاب پرداخت و هر جا مشکلی داشت، درخواست شرح و توضیح از فقها و علما، نموده و تحصیل خود را بدین منوال ادامه دهد؟ جواب: دو راه برای کسب علم وجود دارد: […]

ادامه مطلب …

(۶۰۹) آیا این حدیث صحیح است؟

(۶۰۹) سوال: آیا این حدیث صحیح است: رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمودند: «فضيلت و برتري عالم بر عابد مانند فضيلت من بر پائين‌ترين شماست»؟[۱] جواب: تا جایی که به نظرم می‌رسد این حدیث ضعیف است. البته شکی نیست که جاهل به هیچ وجه با عالم برابری نمی‌کند. چرا که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ فرموده: {قُلْ هَلْ يَسْتَوِي الَّذِينَ […]

ادامه مطلب …

(۷۲۱) حکم تحصیل در مدارس مختلط

(۷۲۱) سوال: من از سوریه هستم. تمام مدارسی که در استان ما وجود دارد، مدارس مختط هستند و دختران همه بی حجابند. امکان حرف نزدن با آنها هم وجود ندارد. چرا که در خلال کلاس‌های درس مجبور به این کار می‌شویم. سوالم این است: حکم شرع در این مورد چیست؟ جواب: بر تو واجب است […]

ادامه مطلب …

(۶۵۷) سوال: توصیه به کتب تفسیر

(۶۵۷) سوال: خواندن چه کتاب‌های تفسیری را به من و دانشجویان توصیه می‌کنید؟ جواب: گرایش کتاب‌های تفسیر با یکدیگر متفاوت است؛ مثلا تفسیر ابن کثیر یکی از بهترین تفاسیر است، ولی او در این کتاب زیاد به لغت عربی از جهت بلاغت و إعراب و غیره عنایت نورزیده است. تفسیر ابن جریر نیز طولانی است […]

ادامه مطلب …

(۶۵۱) سوال: کتاب‌های مفید برای طالب علم

(۶۵۱) سوال: شما به یک دانشجوی علوم شرعی در زمینه‌ی عقیده و فقه و حدیث و سیرت برای شروع، چه کتاب‌هایی را  توصیه می کنید؟ با توجه به اینکه گرایش من به مذهب حنبلی است؟ جواب: قبل از هر چیز، همه‌ی مسلمانان را نصیحت می‌کنم که به قرآن و فهم آن و تفسیر این کتاب، […]

ادامه مطلب …

(۷۰۱) حکم جواب ندادن به سوالات بی ربط به درس

(۷۰۱) سوال: من معلم هستم و بسیار پیش می‌آید که سوال‌های دانش آموزان مرا در حرج می‌اندازد. می‌خواهم بدانم جواب دادن به سوال‌هایی که ربطی به درس ندارد، چه حکمی دارد؟ جواب: اگر شما در کلاس درس هستید، وظیفه‌ی شما نیست که به سوال‌های خارج از درس جواب دهید. بلکه باید به دانش آموز گفته […]

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه