دوشنبه 4 شوال 1447
۳ فروردین ۱۴۰۵
23 مارس 2026

(۶۷۰) نظر شیخ ابن عثیمین در مورد چند کتاب دینی

(۶۷۰) سوال: جناب شیخ! نظر شما در مورد این کتاب‌ها چیست: (الاذکار) و (الجواب الکافی لمن سأل عن الدواء الشافی) و (ریاض الصالحین) و (خزینة الاسرار)؟

جواب: کتاب (الأذکار) و کتاب (ریاض الصالحین) هر دو تالیف نووی هستند و بدون شک ارزش زیادی دارند. اما خالی از احادیث ضعیف هم نیستند؛ خصوصا کتاب (الأذکار) که احادیث ضعیف بیشتری دارد. اما الحمدلله اهل علم این احادیث را که زیاد هم نیستند، مشخص کرده‌اند. به نظرم انسان باید به خاطر فواید زیادی که در این دو کتاب نهفته، آنها را بخواند و در مورد هر حدیثی که به اشکال برخورده، از اهل علم سوال کند.

اما کتاب (الجواب الکافی لمن سأل عن الدواء الشافی) نوشته‌ی ابن قیم یکی از شاگردان شیخ الاسلام ابن تیمیه است. این کتاب هم کتاب مفیدی است که موعظه‌های بزرگی در آن وجود دارد. اما در آخر کتاب مطالبی وجود دارد که نشان می‌دهد مولف این کتاب را به خاطر شخص معینی به رشته‌ی تحریر در آورده که این شخص، مبتلا به معصیتی بوده و مولف مناسب دیده تا این مسائل را در آخر کتاب ذکر کند.

اما در مورد کتاب (خزینة الأسرار) چیزی نمی‌دانم.

***

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: ما رأيكم فضيلة الشيخ في هذه الكتب: كتاب (الأذكار)، وكتاب (الجواب الكافي لمن سأل عن الدواء الشافي)، وكتاب (رياض الصالحين)، وكتاب (خزينة الأسرار)؟

فأجاب رحمه الله تعالى: أما كتابا (الأذكار) و(رياض الصالحين) فهما للنووي رحمه الله، ولا شك أن فيهما فائدةً عظيمة كبيرة، لكن لا يخلوان من بعض الأحاديث الضعيفة، ولا سيما كتاب الأذكار، إلا أن أهل العلم قد بينوا ذلك والله الحمد ولكنها أحاديث قليلة جدا، وأرى أن يقرأ فيهما الإنسان لما فيهما من الفوائد الكثيرة، وأرى أن يسأل أهل العلم بالحديث عن ا الأحاديث التي يستنكرها.

وأما (الجواب الكافي لمن سأل عن الدواء الشافي) فهو لابن القيم أ أحد تلاميذ شيخ الإسلام ابن تيمية – رحمهم الله -، وهو كتاب جيد فيه مواعظ عظيمة، لكن في آخره أشياء يظهر أن المؤلف الله كتبها لأن هذا الكتاب كان لشخص معين ابتلي بِبَلِيَّة، فرأى المؤلف رحمه الله أن من المناسب ما ذكره في آخر الكتاب.

وأما كتاب (خزينة الأسرار ) فلا أدري عنه شيئًا، ولم أطلع عليه.

مطالب مرتبط:

(۶۵۳) سوال: بهترین کتاب در علوم حدیث برای حفظ

(۶۵۳) سوال: بهترین کتاب برای حفظ در علوم حدیث چه کتابی است؟ همچنین بهترین شرحی که بر آن نوشته شده، چه کتابی است؟ جواب: ظاهرا منظور سؤال کننده کتاب حدیث در مورد احکام است که یکی از بهترین‌ها، کتاب (عمدة الاحکام) تألیف حافظ عبدالغنی مقدسی است که مؤلف احادیثش را از روایاتی که بخاری و […]

ادامه مطلب …

(۶۷۱) کدام یک از این دو کتاب بهتر است؟

(۶۷۱) سوال: الحمدلله کتاب‌های دینی زیادی دارم. از جمله کتاب (ریاض الصالحین) و کتاب (فقه السنة) نوشته‌ی سید سابق که سه جلد است. همچنین اوقات فراغت زیادی دارم که می‌خواهم آن را صرف کار مفید کنم و تصمیم گرفتم در مسائل دینی مطالعه کنم. به نظر شما با کدام یک از این دو کتاب شروع […]

ادامه مطلب …

(۶۷۲) کتاب (ریاض الصالحین)چگونه کتابیست؟

(۶۷۲) سوال: شخصی در مورد کتاب (ریاض الصالحین) پرسیده که چگونه کتابی است؟ جواب: قبل از پاسخ به این سوال، دوست دارم به سائل و دیگر مسلمانان موضوعی را متذکر شوم. مهم‌ترین کتابی که باید به آن عنایت ورزید، قرآن است. صحابه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُم ده آیه از قرآن را که حفظ می‌کردند، تا زمانی که آن […]

ادامه مطلب …

(۶۳۲) بهترین وسیله برای تحصیل علم چیست؟

(۶۳۲) سوال: بهترین وسیله برای آموختن علم سودمند چیست؟ جواب: الحمد لله در حال حاضر راه‌های زیادی برای کسب علم وجود دارد. از جمله: اول: نزد شیخی که در علم و دینش مورد اعتماد باشد، کسب علم کنی. این بهترین وقوی‌ترین راه بوده و تحصیل علم را ساده‌تر می‌سازد. دوم: علم را از طریق کتاب‌هایی […]

ادامه مطلب …

(۶۲۷) پاداش گوش دادن به نوارهای دینی

(۶۲۷) خانمی پرسیده: ما گروهی زن هستیم که نمی‌توانیم به مسجد رفته و از دروس و حلقه‌های علمی استفاده کنیم. ناچاریم نوارهای علمی را خریده و به آنها گوش کنیم. سؤالم این است که آیا ثواب کسی که به این نوارها گوش می‌دهد، با ثواب آنهایی که در مسجد نشسته و در این حلقه‌های درسی […]

ادامه مطلب …

(۶۷۳) مفیدترین کتاب‌ها در باب سیرت پیامبر

(۶۷۳) سوال: لطفا تعدادی از بهترین کتاب‌هایی که در زمینه‌ی سیرت نوشته شده‌اند را معرفی بفرمایید. جواب: کتاب‌های زیادی در زمینه‌ی سیرت پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نوشته شده‌اند. بعضی از این کتاب‌ها سند ندارند. اما چون این روایات بین مردم مشهور بوده‌اند، در کتاب‌ها نوشته شده‌اند. یکی از بهترین کتاب‌هایی که در این زمینه نوشته شده – […]

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه