سه‌شنبه 28 رمضان 1447
۲۵ اسفند ۱۴۰۴
17 مارس 2026

(۶۸۸۷) آیا مسلمانان می‌توانند زیر یک پرچم گرد آیند؟

(۶۸۶۷) سوال: الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {إِنَّ هَـٰذِهِۦۤ أُمَّتُكُمۡ أُمَّةࣰ وَ ا⁠حِدَةࣰ وَأَنَا۠ رَبُّكُمۡ فَٱعۡبُدُونِ} [سوره اﻷنبياء: ۹۲]: (بی‌تردید این است آیین شما که آیینی یگانه است و من پروردگار شما هستم، پس مرا پرستش کنید) منظور از امت، امت محمدی است که اسم آن امت اسلامی است که دینشان دین اسلام می‌باشد و متشکل از عرب‌ها (که روح اسلام و اساس آن هستند) و کردها، ترک‌ها، فارس‌ها، افغان‌ها و دیگران می‌باشند؛ آیا از نظر شرعی جائز است که آن‌ها متحد شوند و به یک دولت واحد تبدیل شوند و برای هدفی واحد که بلند کردن پرچم اسلام است، تحت یک رهبری واحد گرد هم آیند یا این که وحدت اداری آن‌ها امکان‌پذیر نیست و چرا؟

جواب:

این‌ گفته‌ی او که «آیا جائز است که متحد شوند» این تعبیر (در درست بودن او) محل تأمل است و صحیح آن است که گفته شود: آیا بر آن‌ها واجب است که متحد شوند؟ پس می‌گوییم: بله، بر مسلمانان واجب است که متحد شوند و یک امت باشند و خلیفه‌ی آن‌ها نیز یک نفر باشد سپس این خلیفه باید نمایندگان و امرایی را بر دیگر سرزمین‌ها منصوب کند زیرا امکان ندارد که یک نفر بتواند این سرزمین‌های بزرگ اسلامی را به‌تنهایی مدیریت کند.

لذا بر مسلمانان واجب است که متحد شوند و در مقابل غیر از خودشان یک دست باشند و تحت یک پرچم که پرچم اسلام است، گرد آیند و در زیر یک سایه، که سایه‌ی اسلام است جمع شوند، این بر همه‌ی مسلمانان در سراسر جهان واجب است و بیشترین چیزی امروز به مسلمانان آسیب رسانده، تفرقه، نزاع و دشمنی آن‌ها با یکدیگر است همچنین پیروی از شعارهایی که رسول الله  صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم بدان ارشاد نکرده است که به‌جای اتحاد، بیشتر باعث تفرقه آن‌ها شده است.

لذا شعار مسلمانان که می‌تواند آن‌ها را متحد کند، شعار اسلام است: {إِنَّ هَـٰذِهِۦۤ أُمَّتُكُمۡ أُمَّةوَٰحِدَةً و َأَنَا۠ رَبُّكُمۡ فَٱعۡبُدُونِ} [سوره اﻷنبياء: ۹۲]: (بی‌تردید این است آیین شما که آیینی یگانه است و من پروردگار شما هستم، پس مرا پرستش کنید) مسلمانانی که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را عبادت می‌کنند، چه عرب باشند و چه عجم و غیرآن‌ها را ندا داده است که گرد هم آیند تا همگی یک‌دست و علیه دیگران متحد باشند.

اما فراخوانی به شعارهایی غیر از این شعارهای اسلامی ایمانی، در حقیقت بیهوده است و برای همین از زمانی که این شعارها شکل گرفتند تا به امروز، ما ندیده‌ایم که آن‌ها به نفع مسلمانان عمل کنند حتی به نفع کسانی که به این شعارها فراخوانده‌اند به این اوصاف بلکه این شعارها باعث نزاع، دشمنی و کینه میان مسلمانان شده و آن‌ها را به گروه‌های مختلف پراکنده کرده است و واقعیت نیز گواهی بر این گفته‌ی ما است.

با این حال، امید داریم که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ مسلمانان را به راه راست و رشد هدایت کند و همه‌ی آن‌ها به کتاب الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و سنت رسولش بازگردند و یک امت و یک‌دست در برابر دیگران باشند.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: قال الله -سبحانه وتعالى-: ﴿ إِنَّ هَـٰذِهِۦۤ أُمَّتُكُمۡ أُمَّةࣰ وَٰحِدَةً و َأَنَا۠ رَبُّكُمۡ فَٱعۡبُدُونِ ﴾ [الأنبياء: ٩٢]. والمقصود بالأمة هي الأمة المحمدية المسماة الأمة الإسلامية التي تدين بدين الإسلام، والمتكونة من العرب – روح الإسلام ومادته والأكراد والأتراك والفرس والأفغان وغيرهم، فهل جائز شرعًا أن يتحدوا، ويُصبحوا دولة واحدة، وأن يعملوا لهدف واحد، وهو رفع راية الإسلام عاليا، وينضموا تحت قيادة واحدة، أم لا يمكن وحدتهم إداريًا، ولماذا؟

فأجاب رحمه الله تعالى: قوله: هل جائز أن يتَّحِدُوا، هذا التعبير فيه نظر، والصواب أن يقال: فهل من الواجب أن يتحدوا؟ فنقول: نعم، الواجب على المسلمين أن يتحدوا ويكونوا أمة واحدة، ويكون خليفتهم واحدا، ثم هذا الخليفة يُنصب له نُوَّابًا وأمراء على البلدان الأخرى، لأنه ليس من الممكن أن شخصا واحدا يُدير هذه الممالك العظيمة الإسلامية.

فالواجب عليهم أن يَتَّحِدوا ويكونوا يدا واحدة على من سواهم، وتحت راية واحدة وهي راية الإسلام، وفي ظل واحد، وهو ظلُّ الإسلام، هذا هو الواجب على المسلمين في جميع أقطار الدنيا، وما أضر المسلمين اليوم إلا تفرقهم وتناحرهم ومعاداة بعضهم بعضا، وكونهم يذهبون إلى غير ما أرشدهم النبي صلى الله عليه وسلم إليه من الشعارات التي لا يمكن أن تجمعهم، بل هي إلى تفريقهم أقرب.

فشعار المسلمين الذي يمكن أن يجمعهم هو شعار الإسلام ﴿ إِنَّ هَـٰذِهِۦۤ أُمَّتُكُمۡ أُمَّةࣰ وَٰحِدَةً و َأَنَا۠ رَبُّكُمۡ فَٱعۡبُدُونِ ﴾ [المؤمنون: ٥٢] أن ينادى بالمسلمين الذين يعبدون الله من عرب وعجم وغيرهم، حتى يكونوا يدا واحدة على من سواهم.

وأما المناداة بغير هذه الشعارات الإسلامية الإيمانية، فإنها في الحقيقة ضائعة سُدّى، ولهذا منذ نشأت هذه الشعارات إلى يومنا هذا، ما وجدناها خدمت مصالح المسلمين، بل حتى مصالح من ينادون بها، بهذه الأوصاف، وإنما هي شعار أثار النزاع، وأثار العداء والبغضاء بين المسلمين، وتشتتوا فرقا، والواقع يشهد بما قلنا.

ولكننا نؤمل أن الله سبحانه وتعالى يردُّ المسلمين إلى رشدهم، ويرجعوا جميعا إلى تحكيم كتاب الله وسنة رسوله صلى الله عليه وسلم وأن يكونوا أُمة واحدة، ويدا واحدة على من سواهم.

مطالب مرتبط:

(۶۸۶۳) حکم صرف مال در خرید عطر و ارتباط آن با حدیث «حُبِّب إليَّ من دُنياكُم ثلاث»

دون شک استفاده از عطر و خوشبوکننده‌ها به دلایل زیر امری پسندیده و دارای فضیلت است:...

ادامه مطلب …

(۶۸۴۷) چگونه سرپرست و ولی بیمار می‌تواند ساحر را بشناسد؟

اسباب متعددی برای شناخت ساحر وجود دارد و محدود به یک جهت نیست بلکه از جهات مختلفی ممکن است ساحر شناخته شود....

ادامه مطلب …

(۶۹۱۵) کدام یک افضل است، دهه‌ی اول ذی‌الحجه یا دهه‌ی آخر رمضان؟

در ده شب آخر رمضان شب قدر وجود دارد و شب قدر بهتر از هزار ماه است اما درباره‌ی دهه‌ی اول ذی‌الحجه، رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمودند...

ادامه مطلب …

(۶۹۳۲) حکم صدا کردن همسر به اسم «ام‌المؤمنین»

استفاده از عنوان «ام‌المؤمنین» برای این زن حرام است زیرا این یک دروغ است و ام‌المؤمنین نیست و‌ام المؤمنین تنها همسران رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم هستند...

ادامه مطلب …

(۶۸۸۸) معنی جدا کردن دین از سیاست چیست؟

جدا کردن دین از سیاست به این معناست که ولی امر هر کاری را که فکر می‌کند به نفع پابرجا بودن دولت است، انجام دهد، چه با شرع همخوانی داشته باشد چه نداشته باشد حتی اگر به ضرر دین باشد ...

ادامه مطلب …

(۶۹۴۶) سرنوشت همسر زن مؤمن در بهشت در صورت عدم ورود شوهر به بهشت

اگر زنی از اهل بهشت باشد و شوهر نداشته باشد یا شوهرش از اهل بهشت نباشد، وقتی که او وارد بهشت شود، در آنجا از اهل بهشت مردانی هستند که ازدواج نکرده‌اند و آنها - یعنی کسانی که ازدواج نکرده‌اند - همسرانی از حور دارند همچنین اگر بخواهند می‌توانند از زنان اهل دنیا نیز همسرانی داشته باشند....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه