چهارشنبه 16 شعبان 1447
۱۴ بهمن ۱۴۰۴
4 فوریه 2026

(۶۸۸۷) آیا مسلمانان می‌توانند زیر یک پرچم گرد آیند؟

(۶۸۶۷) سوال: الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {إِنَّ هَـٰذِهِۦۤ أُمَّتُكُمۡ أُمَّةࣰ وَ ا⁠حِدَةࣰ وَأَنَا۠ رَبُّكُمۡ فَٱعۡبُدُونِ} [سوره اﻷنبياء: ۹۲]: (بی‌تردید این است آیین شما که آیینی یگانه است و من پروردگار شما هستم، پس مرا پرستش کنید) منظور از امت، امت محمدی است که اسم آن امت اسلامی است که دینشان دین اسلام می‌باشد و متشکل از عرب‌ها (که روح اسلام و اساس آن هستند) و کردها، ترک‌ها، فارس‌ها، افغان‌ها و دیگران می‌باشند؛ آیا از نظر شرعی جائز است که آن‌ها متحد شوند و به یک دولت واحد تبدیل شوند و برای هدفی واحد که بلند کردن پرچم اسلام است، تحت یک رهبری واحد گرد هم آیند یا این که وحدت اداری آن‌ها امکان‌پذیر نیست و چرا؟

جواب:

این‌ گفته‌ی او که «آیا جائز است که متحد شوند» این تعبیر (در درست بودن او) محل تأمل است و صحیح آن است که گفته شود: آیا بر آن‌ها واجب است که متحد شوند؟ پس می‌گوییم: بله، بر مسلمانان واجب است که متحد شوند و یک امت باشند و خلیفه‌ی آن‌ها نیز یک نفر باشد سپس این خلیفه باید نمایندگان و امرایی را بر دیگر سرزمین‌ها منصوب کند زیرا امکان ندارد که یک نفر بتواند این سرزمین‌های بزرگ اسلامی را به‌تنهایی مدیریت کند.

لذا بر مسلمانان واجب است که متحد شوند و در مقابل غیر از خودشان یک دست باشند و تحت یک پرچم که پرچم اسلام است، گرد آیند و در زیر یک سایه، که سایه‌ی اسلام است جمع شوند، این بر همه‌ی مسلمانان در سراسر جهان واجب است و بیشترین چیزی امروز به مسلمانان آسیب رسانده، تفرقه، نزاع و دشمنی آن‌ها با یکدیگر است همچنین پیروی از شعارهایی که رسول الله  صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم بدان ارشاد نکرده است که به‌جای اتحاد، بیشتر باعث تفرقه آن‌ها شده است.

لذا شعار مسلمانان که می‌تواند آن‌ها را متحد کند، شعار اسلام است: {إِنَّ هَـٰذِهِۦۤ أُمَّتُكُمۡ أُمَّةوَٰحِدَةً و َأَنَا۠ رَبُّكُمۡ فَٱعۡبُدُونِ} [سوره اﻷنبياء: ۹۲]: (بی‌تردید این است آیین شما که آیینی یگانه است و من پروردگار شما هستم، پس مرا پرستش کنید) مسلمانانی که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را عبادت می‌کنند، چه عرب باشند و چه عجم و غیرآن‌ها را ندا داده است که گرد هم آیند تا همگی یک‌دست و علیه دیگران متحد باشند.

اما فراخوانی به شعارهایی غیر از این شعارهای اسلامی ایمانی، در حقیقت بیهوده است و برای همین از زمانی که این شعارها شکل گرفتند تا به امروز، ما ندیده‌ایم که آن‌ها به نفع مسلمانان عمل کنند حتی به نفع کسانی که به این شعارها فراخوانده‌اند به این اوصاف بلکه این شعارها باعث نزاع، دشمنی و کینه میان مسلمانان شده و آن‌ها را به گروه‌های مختلف پراکنده کرده است و واقعیت نیز گواهی بر این گفته‌ی ما است.

با این حال، امید داریم که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ مسلمانان را به راه راست و رشد هدایت کند و همه‌ی آن‌ها به کتاب الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و سنت رسولش بازگردند و یک امت و یک‌دست در برابر دیگران باشند.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: قال الله -سبحانه وتعالى-: ﴿ إِنَّ هَـٰذِهِۦۤ أُمَّتُكُمۡ أُمَّةࣰ وَٰحِدَةً و َأَنَا۠ رَبُّكُمۡ فَٱعۡبُدُونِ ﴾ [الأنبياء: ٩٢]. والمقصود بالأمة هي الأمة المحمدية المسماة الأمة الإسلامية التي تدين بدين الإسلام، والمتكونة من العرب – روح الإسلام ومادته والأكراد والأتراك والفرس والأفغان وغيرهم، فهل جائز شرعًا أن يتحدوا، ويُصبحوا دولة واحدة، وأن يعملوا لهدف واحد، وهو رفع راية الإسلام عاليا، وينضموا تحت قيادة واحدة، أم لا يمكن وحدتهم إداريًا، ولماذا؟

فأجاب رحمه الله تعالى: قوله: هل جائز أن يتَّحِدُوا، هذا التعبير فيه نظر، والصواب أن يقال: فهل من الواجب أن يتحدوا؟ فنقول: نعم، الواجب على المسلمين أن يتحدوا ويكونوا أمة واحدة، ويكون خليفتهم واحدا، ثم هذا الخليفة يُنصب له نُوَّابًا وأمراء على البلدان الأخرى، لأنه ليس من الممكن أن شخصا واحدا يُدير هذه الممالك العظيمة الإسلامية.

فالواجب عليهم أن يَتَّحِدوا ويكونوا يدا واحدة على من سواهم، وتحت راية واحدة وهي راية الإسلام، وفي ظل واحد، وهو ظلُّ الإسلام، هذا هو الواجب على المسلمين في جميع أقطار الدنيا، وما أضر المسلمين اليوم إلا تفرقهم وتناحرهم ومعاداة بعضهم بعضا، وكونهم يذهبون إلى غير ما أرشدهم النبي صلى الله عليه وسلم إليه من الشعارات التي لا يمكن أن تجمعهم، بل هي إلى تفريقهم أقرب.

فشعار المسلمين الذي يمكن أن يجمعهم هو شعار الإسلام ﴿ إِنَّ هَـٰذِهِۦۤ أُمَّتُكُمۡ أُمَّةࣰ وَٰحِدَةً و َأَنَا۠ رَبُّكُمۡ فَٱعۡبُدُونِ ﴾ [المؤمنون: ٥٢] أن ينادى بالمسلمين الذين يعبدون الله من عرب وعجم وغيرهم، حتى يكونوا يدا واحدة على من سواهم.

وأما المناداة بغير هذه الشعارات الإسلامية الإيمانية، فإنها في الحقيقة ضائعة سُدّى، ولهذا منذ نشأت هذه الشعارات إلى يومنا هذا، ما وجدناها خدمت مصالح المسلمين، بل حتى مصالح من ينادون بها، بهذه الأوصاف، وإنما هي شعار أثار النزاع، وأثار العداء والبغضاء بين المسلمين، وتشتتوا فرقا، والواقع يشهد بما قلنا.

ولكننا نؤمل أن الله سبحانه وتعالى يردُّ المسلمين إلى رشدهم، ويرجعوا جميعا إلى تحكيم كتاب الله وسنة رسوله صلى الله عليه وسلم وأن يكونوا أُمة واحدة، ويدا واحدة على من سواهم.

مطالب مرتبط:

(۶۸۶۵) آیا برگزاری جشن هنگام ختم قرآن یا مناسبت‌های خوشایند، اسراف محسوب می‌شود؟

برگزاری جشن هنگام بازگشت مسافر یا کسب موفقیت یا مناسبت‌های مشابه، مشکلی ندارد و مانعی نیست زیرا مردم این کار را به قصد عبادت انجام نمی‌دهند و در نظرشان نیست که این کار تقرب به الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ است بلکه این جشن‌ها را از روی شادی و خوشحالی از نعمتی که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ به آنان عطا کرده، برگزار می‌کنند...

ادامه مطلب …

(۶۹۳۳) برخی می‌گویند که بر روی گیاه ریحان کلمه توحید «لا إله إلا الله محمد رسول الله» نوشته شده است، آیا این درست است؟

این درست نیست و این نوشته‌ بر روی برگ‌های ریحان وجود ندارد...

ادامه مطلب …

(۶۹۳۴) آیا آیات قرآنی و احادیث نبوی‌ شریفی وجود دارد که نشان دهد اگر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بندگانش را دوست داشته باشد، آنها را ابتلا می‌کند؟

الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ انبیای خود را با بلاهای عظیم آزمایش کرده است حتی رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به شدت تب می‌گرفت به گونه‌ای که مانند دو مرد از ما به تب مبتلا می‌شد...

ادامه مطلب …

(۶۸۵۱) حکم شرعی نسبت دادن چشم‌زخم به دیگران

ادعای این‌که او را چشم‌زخم زده است ممکن است نادرست باشد و از توهماتی باشد که شیطان در دل او انداخته است و اگر احتمال این موضوع وجود داشته باشد، بر برادر دیگر شایسته است که کاری کند تا دل او آرام گیرد به‌گونه‌ای که وضو بگیرد...

ادامه مطلب …

(۶۹۰۸) اجر کسی که متکفل بیوه و فرزندانش شود چیست؟

بدون شک اگر کسی به کفالت از فقرا، با تأمین نیازهای آن‌ها، رعایت حالشان، برآورده کردن احتیاجاتشان و اصلاح اخلاقشان بپردازد، اجر بزرگی دارد به‌ویژه اگر در میان آن‌ها یتیمانی باشند...

ادامه مطلب …

(۶۸۷۵) چه چیزهایی باعث زندگی سعادتمندانه در دنیا و آخرت می‌شود؟

اسباب آن دو چیز است که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ در کتابش بیان کرده و فرموده است: {مَنۡ عَمِلَ صَـٰلِحࣰا مِّن ذَكَرٍ أَوۡ أُنثَىٰ وَهُوَ مُؤۡمِنࣱ فَلَنُحۡیِیَنَّهُۥ حَیَوٰةࣰ طَیِّبَةࣰۖ وَلَنَجۡزِیَنَّهُمۡ أَجۡرَهُم بِأَحۡسَنِ مَا كَانُوا۟ یَعۡمَلُونَ}...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه