چهارشنبه 24 جمادی‌الاول 1448
۱۳ آبان ۱۴۰۵
4 نوامبر 2026

(۶۸۸۴) خطر ترفه و تنعم و رفاه بر آینده مسلمانان چیست؟

(۶۸۸۴) سوال: خطر این ترفه و تنعم و رفاه بر آینده مسلمانان چیست؟

جواب:

خطر این ترفه، به‌ویژه اگر از حد بگذرد، در نظر من بسیار شدید است زیرا اگر اسباب این ترفه از بین برود، واکنش شدیدی به دنبال خواهد داشت چرا که مردم به این رفاه و تنعم عادت کرده‌اند؛ لذا اگر این نعمت‌ها از دست برود – از الله سلامت می‌خواهیم – آن‌ها دچار مشقت شدیدی خواهند شد چون کسی که به چیزی عادت کرده، وقتی آن را از دست می‌دهد، تأثیر زیادی بر نفس او می‌گذارد برخلاف کسی که از ابتدا به آن عادت نداشته است.

از بین رفتن این رفاه و تنعم دور از انتظار نیست، اگر مردم از این نعمت‌ها برای نافرمانی از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و غفلت از طاعت او استفاده کنند چرا که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {وَإِذۡ تَأَذَّنَ رَبُّكُمۡ لَىِٕن شَكَرۡتُمۡ لَأَزِیدَنَّكُمۡۖ وَلَىِٕن كَفَرۡتُمۡ إِنَّ عَذَابِی لَشَدِیدࣱ} [سوره إبراهيم: ۷]: (و (و به یاد آورید) هنگامی را که پروردگارتان اعلام کرد که: اگر شکر گزاری کنید، یقیناً (نعمت خود را) به شما افزون می‌دهم، و اگر کفران کنید، بی‌گمان عذاب من سخت است) همچنین الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {إِنَّ ٱللَّهَ لَا یُغَیِّرُ مَا بِقَوۡمٍ حَتَّىٰ یُغَیِّرُوا۟ مَا بِأَنفُسِهِمۡ} [سوره الرعد: ۱۱]: (بی‌گمان الله حالت (و سرنوشت) هیچ قومی را تغیر نمی‌دهد، تا وقتی که آنان آنچه را که در ضمیر‌شان است، تغیر دهند) و می‌فرماید: {وَضَرَبَ ٱللَّهُ مَثَلࣰا قَرۡیَةࣰ كَانَتۡ ءَامِنَةࣰ مُّطۡمَىِٕنَّةࣰ یَأۡتِیهَا رِزۡقُهَا رَغَدࣰا مِّن كُلِّ مَكَانࣲ فَكَفَرَتۡ بِأَنۡعُمِ ٱللَّهِ فَأَذَٰقَهَا ٱللَّهُ لِبَاسَ ٱلۡجُوعِ وَٱلۡخَوۡفِ بِمَا كَانُوا۟ یَصۡنَعُونَ} [سوره النحل: ۱۱۲]: (و الله مثلی زده است: قریه‌ای که ایمن و آسوده بود، همواره روزی‌اش به فراوانی از هرجا می‌رسید، پس (اهلش) به نعمت‌های الله ناسپاسی کردند، آنگاه الله به (کیفر) آنچه که انجام می‌دادند؛ لباس گرسنگی و ترس (و نا امنی) را بر آن‌ها پوشانید (و طعمش را چشانید)).

اگر بنده شکر این نعمت‌ها را به جا آورد و از آن‌ها برای طاعت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ استفاده کند و با آن‌ها نعمت‌های پروردگارش و بخشش و رحمت او را بشناسد، طبق وعده الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ آن افزوده خواهد شد اما اگر نسبت به آن‌ها کفران ورزد، از او گرفته می‌شوند و برکت آن‌ها نیز از بین می‌رود همان‌طور که از سه آیه‌ای که ذکر کردیم، همین دلالت را می‌دهد.

بنابراین، اگر این نعمت‌ها پس از فرو رفتن در رفاه و تنعم از بین بروند، ترس آن می‌رود که تأثیر شدیدی از جهت مشقت، نگرانی، غم و اندوه به همراه داشته باشد، از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ سلامتی می‌خواهیم.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل في سؤاله الرابع ما خطر هذا الترفيه على مستقبل المسلمين؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: خطر هذا الترفيه – ولا سيما إذا تجاوز الحد في رأيي – أنه شديد، وذلك أنه إذا انقطعت أسبابه فستكون النتيجة رد فعل عظيما بالغا، لأن الناس اعتادوا على هذا الترفه وهذا التنعم، فإذا فقد  منهم-نسأل الله السلامة – فإنه يحصل عليهم بذلك مشقة شديدة، لأن من اعتاد على شيء، ثم فقده صار له أثر بالغ في نفسه، بخلاف من لم يعتده من قبل.

وزوال هذا الترفه، وهذا التنعم ليس ببعيد إذا استعان الناس بهذا على معصية الله -تعالى- والغفلة عن طاعته، لأن الله يقول ﴿ وَإِذۡ تَأَذَّنَ رَبُّكُمۡ لَىِٕن شَكَرۡتُمۡ لَأَزِیدَنَّكُمۡۖ وَلَىِٕن كَفَرۡتُمۡ إِنَّ عَذَابِی لَشَدِیدࣱ ﴾ [إبراهيم: ٧].

ويقول -سبحانه وتعالى -: ﴿ إِنَّ ٱللَّهَ لَا یُغَیِّرُ مَا بِقَوۡمٍ حَتَّىٰ یُغَیِّرُوا۟ مَا بِأَنفُسِهِمۡ ﴾ [الرعد: ١١].

ويقول -سبحانه وتعالى -: ﴿ وَضَرَبَ ٱللَّهُ مَثَلࣰا قَرۡیَةࣰ كَانَتۡ ءَامِنَةࣰ مُّطۡمَىِٕنَّةࣰ یَأۡتِیهَا رِزۡقُهَا رَغَدࣰا مِّن كُلِّ مَكَانࣲ فَكَفَرَتۡ بِأَنۡعُمِ ٱللَّهِ فَأَذَٰقَهَا ٱللَّهُ لِبَاسَ ٱلۡجُوعِ وَٱلۡخَوۡفِ بِمَا كَانُوا۟ یَصۡنَعُونَ ﴾ [النحل: ١١٢].

فهذه النعم إذا شكرها العبد، واستعان بها على طاعة الله -سبحانه وتعالى وعرَف بها نعمة ربه وآلاءه ،ورحمته ازدادت بوعد الله -سبحانه وتعالى- وإن كَفَرَها فإنها تنتزع منه، وتنتزع بركتها، كما ذكرنا ما يدل عليه من الآيات الثلاث.

وعلى هذا، فإنه يخشى إذا زالت هذه النعم بعد الانغماس في الترف والتنعم بها أن يكون لها أثر بالغ في المشقة والنكد والحزن والأسى، نسأل الله السلامة.

مطالب مرتبط:

(۶۸۶۸) آیا معصیت‌ها تأثیری بر فرد و جامعه دارند؟

معصیت‌ها تأثیراتی بر فرد و جامعه دارند؛ تأثیرات آن بر فرد این است که همت او را در انجام طاعات کاهش می‌دهد زیرا معصیت‌ها یکدیگر را دنبال می‌کنند و سبب قساوت قلب و تضعیف همت انسان در طلب خیر می‌شوند...

ادامه مطلب …

(۶۸۴۴) در این زمان سحر زیاد شده است، اسباب و درمان آن چیست؟

اسباب آن کمبود ترس از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و ضعف ایمان در دل‌ها و میل به دشمنی با دیگران است و به همین دلیل هر ساحری باید به سوی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ توبه کند و قبل از مرگ از این گناه بزرگ دست بردارد و به شدت پشیمان شود.....

ادامه مطلب …

(۶۸۷۱) حکم نگاه به زنان بی‌حجاب در اماکن عمومی

بدون شک، بیرون آمدن زنان بی‌حجاب در بازارها یکی از منکراتی است که هر کس آن را ببیند بر او واجب است تغییرش دهد، اگر بتواند با دست، اگر نتواند با زبان و اگر نتواند، با قلب خود، همچنین بر حکام مسلمانان واجب است که از خروج زنان بی‌حجاب به بازارها منع کنند...

ادامه مطلب …

(۶۸۹۶) حکم قطع و بازگشت به محل نماز برای ادامه ذکر پس از سلام

هر کسی که نماز بخواند و در محل نمازش بشیند، حتی در خانه‌اش باشد، نیست که این پاداش را بگیرد، بنابراین آنچه این زن سوال کننده درباره باز کردن در یا پاسخ به تلفن و موارد مشابه مطرح کرده است، در این جایگاه وارد نمی‌شود....

ادامه مطلب …

(۶۸۸۹) حکم مطالبه‌ی مال و اجبار به طلاق از سوی ولیّ دختر

هر کس که سعی کند میان زن و شوهر جدایی بیفکند، به جادوگران شباهت دارد و عمل او شبیه کار جادوگران است و این بر آن‌ها حرام است و اگر سخن‌چینی باشد باعث تفرقه میان دو نفر می‌شود، از گناهان کبیره است...

ادامه مطلب …

(۶۹۰۹) حکم ترک حفظ قرآن در کنار التزام به فرایض دینی برای زنان

اگر زن در حفاظت از قرائت قرآن با حفظ کردن یا تلاوت آن کوتاهی نکرده باشد، گناهی بر او نیست...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه