(۶۷۵۱) حکم توصیه به ازدواج در رؤیا

(۶۷۵۱) سوال: شخصی در خواب دیده که فرد ناشناسی به او توصیه کرده است که برای خواستگاری از دختر فلانی اقدام کند و این شخص همچنین نام و شغل او را به او گفته و ظاهر او را توصیف کرده است؛ آیا این خواب صحیح است یا خواب‌های آشفته است؟

جواب:

باید بررسی شود که آیا واقعیت با این رؤیا مطابقت دارد یا خیر و اگر مطابقت دارد، این خواب حق است و اگر مطابقت ندارد، خواب‌های آشفته می‌باشد و چه بسا گاهی ملائکه‌ای در خواب مثالی بزند برای ازدواج شخصی با دختر فلانی و اوصافی را از او بیان کند که او را خواستگارش قرار دهد اما با این حال، نباید به آنچه در خواب دیده شده اعتماد نمود بلکه باید در بیداری به طور دقیق در مورد او تحقیق کرد و اگر او را دارای اخلاق و دین مناسب یافت، پس اقدام کند زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرموده‌اند: «تُنْكَحُ الْمَرْأَةُ لِأَرْبَعٍ: لِمَالِهَا، وَلِحَسَبِهَا، وَجَمَالِهَا، وَلِدِينِهَا، فَاظْفَرْ بِذَاتِ الدِّينِ تَرِبَتْ يَدَاكَ»[۱] (زن برای چهار چیزش با او ازدواج می‌شود: مالش، نسبش، زیباییش و دینش؛ پس با زنی دین‌دار ازدواج کن وگرنه دو دستت خشک شود).

من در این مناسبت دوست دارم به اولیای زنانی که زنان را به عنوان کالا تلقی می‌کنند، نصیحت کنم و آن‌ها زنان را به ازدواج کسی در می‌آورند که بیشتر (مال) می‌دهد و به اخلاق و دین خواستگار اهتمامی نمی‌ورزند و فقط به چیزی که از دست آن خواستگار می‌گیرند نگاه می‌کنند و خواستگاری که بیشتر از خواستگار دیگر عطا کند به ازدواج او در می‌آورند اگرچه دیگری از جهت دین و اخلاق بهتر باشد و شکی نیست که این کار از خیانت است و حلال نیست که انسان دختر یا خواهر یا هر کسی که تحت سرپرستی اوست را از ازدواج با کسی که از نظر اخلاق و دین کفء او است، به خاطر مال منع کند.

همچنین برای او حلال نیست که دختر، خواهر، یا کسی که تحت سرپرستی اوست را به خاطر مال به شخصی که از نظر اخلاق یا دین کفء او نیست، به ازدواج او در آورد زیرا او در روز قیامت مسئول این کار خواهد بود و الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {یَـٰۤأَیُّهَا ٱلَّذِینَ ءَامَنُوا۟ لَا تَخُونُوا۟ ٱللَّهَ وَٱلرَّسُولَ وَتَخُونُوۤا۟ أَمَـٰنَـٰتِكُمۡ وَأَنتُمۡ تَعۡلَمُونَ* وَٱعۡلَمُوۤا۟ أَنَّمَاۤ أَمْوَٰلُكُمْ وَأَوۡلَـٰدُكُمۡ فِتۡنَةࣱ وَأَنَّ ٱللَّهَ عِندَهُۥۤ أَجۡرٌ عَظِیمࣱ} [سوره اﻷنفال: ۲۷-۲۸]: (ای کسانی‌که ایمان آورده‌اید! به الله و پیامبر (او) خیانت نکنید، و (نیز) در امانت‌های خود، در حالی‌که می‌دانید خیانت نورزید* و بدانید که اموال‌ شما، و اولاد شما، (وسیله‌ی) آزمایش است، و همانا الله است که پاداش بزرگ نزد او است).

اگر کسی که از نظر دین و اخلاق کفء زنی است، او را خواستگاری کند و زن موافقت کند اما پدر یا برادر از ازدواج او خودداری کنند، آنها حق چنین کاری را ندارند و ولایت به شخص دیگری منتقل می‌شود زیرا آنها به واجب امانتی که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ به آنها سپرده است، عمل نکرده‌اند.

اگر دختری خواستگاری شود و پدرش از ازدواج او خودداری کند و خواستگار در دین و اخلاقش کفء او باشد، او می‌تواند از پدر خود به برادرش -اگر صالح برای ولایت باشد- یا به عموی خود یا به یکی دیگر از بستگان خود رجوع کند (و ولی قرار دهد) و اگر آنها نیز به واجب خود در ازدواج او عمل نکنند، او می‌تواند موضوع را به دادگاه ببرد تا دادگاه این امر را به عهده بگیرد.

[۱] تخريج آن گذشت.

تعداد بازدید: 89

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: رأى شخص في المنام بأن آخر لا يعرفه يوصي بأن يتقدم لخطبة بنت فلان، وهو كذلك لا يعرفه، وذكر له اسمه ووظيفته، ووصف له هيئته، فهل هذه الرؤيا صحيحة، أم أنها أضغاث أحلام؟

فأجاب رحمه الله تعالى: لا بد أن ينظر، فإذا كان الواقع يوافق هذه الرؤيا، فهي رؤيا حق، وإذا كان يخالف هذه الرؤيا، فإنها أضغاث أحلام، وربما يضرب الملك في النوم مثلا لشخص في تزوّجه بابنة فلان، ويذكر له في أوصافها ما يجعله يُقدِم عليها، ومع هذا لا يعتمد على ما رأى في المنام، بل يبحث عنها بحثاً دقيقا في اليقظة، فإذا رأى أنها ذات خُلق ودين فليقدم، لقول الرسول صلى الله عليه وسلم: «تُنْكَحُ الْمَرْأَةُ لِأَرْبَعِ: لَاهَا، وَحَسَبِهَا، وَلَجَالِهَا، وَلِدِينِهَا، فَاظْفَرْ بِذَاتِ الدِّينِ تَرِبَتْ يَدَاكَ».

وإنني بهذه المناسبة أحب أن أوجه كلمة نصح لأولياء النساء الذين يتخذون النساء سلعا ، لا يزوجونهن إلا مَن يُكثر العطاء لهم، ولا يهتمون بخُلق الخاطب، ولا بدين الخاطب، وإنما ينظرون إلى ما يأخذون من يده، وإذا كان الخاطب أكثر عطاء لهم من خاطب آخر زوجوا هذا الأكثر عطاء، وإن كان الثاني أقومَ في خُلقه ودينه، ولا شك أن هذا من الخيانة، وأنه لا يحل للإنسان أن يمنع ابنته أو أخته، أو من له ولاية عليها من تزويجها بمن هو كفؤ في خُلقه ودينه من أجل المال.

ولا يَحِلُّ له أيضا أن يُزَوِّج ابنته، أو أخته، أو مُوَلِّيته من شخص ليس كُفتًا في خُلقه، أو دينه من أجل المال، فإنه مسئول عن ذلك يوم القيامة، وقد قال الله -عز وجل -: ﴿ یَـٰۤأَیُّهَا ٱلَّذِینَ ءَامَنُوا۟ لَا تَخُونُوا۟ ٱللَّهَ وَٱلرَّسُولَ وَتَخُونُوۤا۟ أَمَـٰنَـٰتِكُمۡ وَأَنتُمۡ تَعۡلَمُونَ* وَٱعۡلَمُوۤا۟ أَنَّمَاۤ أَمْوَٰلُكُمْ وَأَوۡلَـٰدُكُمۡ فِتۡنَةࣱ وَأَنَّ ٱللَّهَ عِندَهُۥۤ أَجۡرٌ عَظِیمࣱ ﴾ [الأنفال: ۲۷-۲۸].

وإذا قدر أن المرأة خطبها كُفْءٌ في دينه وخلقه، ووافقت وامتنع الأب، أو الأخ، فإنه لا حق له في ذلك، وتنتقل الولاية إلى من بعدهم، لأنهم لم يقوموا بواجب الأمانة التي حملهم الله إياها.

فإذا قُدِّر أن بنتا خُطبت من أبيها، ورفض أن يزوجها، والخاطب كفء، فلها أن تعدل من أبيها إلى أخيها – إن كان صالحا للولاية أو إلى عمها، أو إلى أحدٍ مِن عَصَبَتِها، فإن لم يقوموا بالواجب في تزويجها، فلها أن ترفع الأمر إلى المحكمة، من أجل أن تتولى المحكمة ذلك.