جمعه 18 شعبان 1447
۱۷ بهمن ۱۴۰۴
6 فوریه 2026

(۶۳۸۰) اگر نام رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم را بشنوم ولی بر ایشان صلوات نفرستم، آیا گناهکار می‌شوم؟

(۶۳۸۰) سوال: اگر نام رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم را بشنوم ولی بر ایشان صلوات نفرستم، آیا گناهکار می‌شوم؟

جواب:

این مسئله میان اهل علم محل اختلاف است، برخی از علما گفته‌اند: بر کسی که نام رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم را بشنود، واجب است که صلوات بفرستد، به‌سبب حدیث مشهور: «أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم رَقَى الْمِنْبَرَ فَقَالَ: «آمینَ، آمِينَ، آمِينَ». قِيلَ لَهُ: يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا كُنْتَ تَصْنَعُ هَذَا؟ فَقَالَ: «قَالَ لِي جِبْرِيلُ: رَغِمَ أَنْفُ عَبْدٍ أَدْرَكَ أَبَوَيْهِ أَوْ أَحَدَهُمَا ، لَمْ يُدْخِلْهُ الْجَنَّةَ. قُلْتُ: آمِينَ. ثُمَّ قَالَ: رَغِمَ أَنْفُ عَبْدِ دَخَلَ عَلَيْهِ رَمَضَانُ، لَمْ يُغْفَرْ لَهُ. فَقُلْتُ: آمِينَ. ثُمَّ قَالَ: رَغِمَ أَنْفُ امْرِئٍ ذُكرتَ عِنْدَهُ فَلَمْ يُصَلِّ عَلَيْكَ، فَقُلْتُ: آمِينَ»[۱]: (رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم بر منبر بالا رفت، سپس فرمود: «آمین، آمین، آمین»، به ایشان گفته شد: ای رسول الله، این کاری که کردی، برای چه بود؟ فرمودند: جبرئیل به من گفت: «بینیِ بنده‌ای به خاک مالیده شود که پدر و مادرش ـ یا یکی از آن دو ـ را دریابد و او را وارد بهشت نکنند»، من گفتم: آمین. سپس گفت: «بینیِ بنده‌ای به خاک مالیده شود که ماه رمضان را دریابد و آمرزیده نشود»، من گفتم: آمین. سپس گفت: «بینیِ کسی به خاک مالیده شود که نام تو نزدش برده شود و بر تو درود نفرستد» من گفتم: آمین) این حدیث دلالت دارد بر این‌که صلوات فرستادن بر رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم بر کسی که نام ایشان را نزدش ببرند، واجب است.

بدون شک کسی که نام رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نزدش برده شود ولی صلوات نفرستد، خیری بزرگ را از دست داده و خود را در معرض این عقوبت قرار داده است.


[۱] الأدب المفرد بخاری، شماره (٦٤٦) وابن خزيمة، شماره (۱۸۸۸).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل آثَمُ إذا سمعت ذكر الرسول صلى الله عليه وسلم ولم أُصل عليه؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: هذه المسألة اختلف فيها أهل العلم، فمن العلماء من يقول: إنه يجب على من سمع ذكر النبي -صلى الله عليه وعلى آله وسلم- أن يصلي عليه، للحديث المشهور: «أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم رَقَى الْمِنْبَرَ فَقَالَ: «آمین، آمین آمِينَ قِيلَ لَهُ: يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا كُنْتَ تَصْنَعُ هَذَا؟ فَقَالَ: «قَالَ لِي جِبْرِيلُ : رَغِمَ أَنْفُ عَبْدِ أَدْرَكَ أَبَوَيْهِ أَوْ أَحَدَهُمَا ، لَمْ يُدْخِلْهُ الْجَنَّةَ. قُلْتُ: آمِينَ. ثُ قَالَ: رَغِمَ أَنْفُ عَبْدِ دَخَلَ عَلَيْهِ رَمَضَانُ، لَمْ يُغْفَرْ لَهُ. فَقُلْتُ: آمِينَ. ثُمَّ قَالَ: رَغِمَ أَنْفُ امْرِي ذُكرتَ عِنْدَهُ فَلَمْ يُصَلِّ عَلَيْكَ، فَقُلْتُ: آمِينَ. فهذا يدل على أن الصلاة على النبي صلى الله عليه وعلى آله وسلم واجبة على من ذكر اسم النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم- عنده.

ولا شَكٍّ أن الذي يُذكر عنده الرسول -صلى الله عليه وعلى آله وسلم- ولم يُصَلِّ عليه، لا شَكٍّ أنه فوت على نفسه خيرًا كثيرًا، وعرض نفسه لهذه العقوبة.

مطالب مرتبط:

(۶۳۸۲) یا صحیح است که بعد از نام هر پیامبر یا رسولی که ذکر می‌شود، «صلّى الله عليه وسلّم» گفته شود؟

صلوات و سلام بر پیامبران علیهم‌الصلاة والسلام، هنگام ذکر آنان جایز است اما رسول ما محمد صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به تأکید بر صلوات هنگام ذکر خاص شده است...

ادامه مطلب …

(۶۳۶۴) آیا ذکر گفتن مانند تکبیر و تهلیل و تحمید و صلوات بر رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم بدون وضو صحیح است؟

جایز است که انسان بدون طهارت، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را ذکر کند...

ادامه مطلب …

(۶۳۵۹) منظور از «ذکر الله» چیست؟

ذکر الله در صورت اطلاق، شامل هر چیزی می‌شود که انسان را به الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ نزدیک کند؛ خواه در دل باشد، یا بر زبان، یا با اعضای بدن....

ادامه مطلب …

(۶۳۶۷) آیا در برخی از احادیث مربوط به اذکار خواب، فوایدی صریح ذکر شده است؟

از فواید این است که این ذکر، ذکر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ است و اگر انسان هنگام خواب به یاد الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ باشد، خوابش بهتر و آرام‌تر خواهد بود و کمتر خواب‌های ناخوشایند و ترسناک می‌بیند که شیطان بر او عرضه می‌کند....

ادامه مطلب …

(۶۳۶۶) دعای مستحب هنگام خواب چیست؟

دعای مستحب هنگام خواب از جمله آن، خواندن آیه‌الکرسی است:...

ادامه مطلب …

(۶۳۶۱) چه چیزی باعث روی‌گردانی مردم از پناه‌بردن به ذکر شده است؟

این کار دلایل متعددی دارد، از جمله:...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه