دوشنبه 25 ربیع‌الاول 1448
۱۶ شهریور ۱۴۰۵
7 سپتامبر 2026

(۶۲۹۳) آیا توبه باعث بخشیدن شدن ربا می‌شود؟

(۶۲۹۳) سوال: آیا توبه باعث بخشیدن شدن ربا می‌شود؟

جواب:

بله، توبه، همه‌ی گناهان را از بین می‌برد و آنچه را پیش از آن بوده از بین نابود می‌کند؛ چه ربا باشد و چه غیر آن، اما درباره‌ی ربا، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {وَإِن تُبۡتُمۡ فَلَكُمۡ رُءُوسُ أَمۡوَ ٰ⁠لِكُمۡ} [سوره البقرة: ۲۷۹]: (و اگر توبه کردید، اصلِ سرمایه‌هایتان از آنِ شماست)  یعنی: اگر کسی از معامله‌ی ربوی توبه کند، و طرف مقابل هنوز مبلغ را کامل نپرداخته باشد، فقط اصل سرمایه را حق دارد بگیرد، مثلاً: مردی به دیگری هزار ریال قرض می‌دهد به شرط اینکه بعد از یک سال یک هزار و دوبیست ریال برگرداند، این معامله ربوی است و اگر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ توفیق توبه به او بدهد، فقط حق دارد همان هزار ریال را بگیرد، نه بیشتر؛ به دلیل این‌که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {وَإِن تُبۡتُمۡ فَلَكُمۡ رُءُوسُ أَمۡوَ ٰ⁠لِكُمۡ لَا تَظۡلِمُونَ وَلَا تُظۡلَمُونَ} [سوره البقرة: ۲۷۹]: (و اگر توبه کردید، اصلِ سرمایه‌هایتان از آنِ شماست؛ نه [با گرفتنِ سودِ سرمایه‌تان به کسی] ستم می‌کنید و نه [با چشم‌پوشی از آن سودِ حرام] بر شما ستم می‌رود).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل التوبة تُكفّر الربا؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: التوبة تُكفّر كل شيء، وتهدم ما قبلها، من الربا وغيره، لكن الربا يقول الله -تعالى- فيه  ﴿ وَإِن تُبۡتُمۡ فَلَكُمۡ رُءُوسُ أَمۡوَٰلِكُمۡ ﴾ [البقرة: ۲۷۹] يعني إذا تاب الإنسان من معاملة ربوية، والمطلوب لم يوفه بعد، فإنه ليس له إلا رأس ماله فقط، مثال ذلك: رجل أعطى شخصا ألف ريال على أن يكون ألفًا ومائتين بعد سنة، فهذا ربا، فإذا منّ الله عليه وتاب، فلا يأخذ من صاحبه إلا ألف ريال فقط، لقوله تعالى ﴿ وَإِن تُبۡتُمۡ فَلَكُمۡ رُءُوسُ أَمۡوَٰلِكُمۡ لَا تَظۡلِمُونَ وَلَا تُظۡلَمُونَ ﴾ [البقرة: ٢٧٩].

مطالب مرتبط:

(۶۲۴۹) شخصی قصد ارتکاب معصیتی را کرده و همزمان نیت کرده که پس از انجام معصیت، توبه کند؛ آیا چنین توبه‌ای پذیرفته می‌شود؟

اگر شخص با این نیت معصیت را انجام دهد، این نیت هیچ سودی به حالش ندارد و از عقوبت معصیت چیزی کم نمی‌کند اما اگر معصیت را انجام دهد و سپس توبه‌ای نصوح کند، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ توبه‌اش را می‌پذیرد....

ادامه مطلب …

(۶۲۷۱) نظر شما درباره‌ی کسی که پس از توبه از غیبت، برای تمام کسانی که از آنان غیبت کرده صدقه می‌دهد، چیست؟

اگر کسی از غیبت توبه‌ای نصوح کرده باشد، از کمال توبه‌اش این است که از کسی که از او غیبت کرده طلب حلالیت کند؛ اگر بداند که آن شخص فهمیده که از او غیبت شده است اما اگر آن شخص خبر نداشته، کافی است برایش استغفار کند و در همان مجلسی که از او غیبت شده، از خوبی‌های او بگوید؛ زیرا حسنات، سیئات را از بین می‌برند....

ادامه مطلب …

(۶۲۴۳) چگونه گذشته را با اعمال صالح جبران کنیم؟

هنگامی که انسان با توبه‌ای خالصانه به سوی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بازگردد، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ توبه‌اش را می‌پذیرد و از گناهانش، هرچند بزرگ باشند، در می‌گذرد...

ادامه مطلب …

(۶۲۵۳) حکم ثواب اعمال نیک فرد تارک‌الصلاة پس از توبه

اگر توبه کند، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ گناهان پیشین او را می‌آمرزد و اعمال صالحی که پیش از ارتداد انجام داده بود، به او بازمی‌گردد...

ادامه مطلب …

(۶۲۴۱) شروط توبه نصوح چیست؟

توبه‌ی نصوح از گناهان، واجب است و اگر گناه، انجام کار حرامی باشد، ترک آن واجب است؛ و اگر ترکِ واجبی باشد، باید آن را جبران کند...

ادامه مطلب …

(۶۲۶۸) فوائد دینی و دنیوی استغفار چیست؟

از فوائد استغفار این است که اگر انسان با صدق و اخلاص و با حسن‌ظن به الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ استغفار کند، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ گناهانش را می‌آمرزد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه