سه‌شنبه 5 شوال 1447
۴ فروردین ۱۴۰۵
24 مارس 2026

(۶۲۲۶) حکم چندهمسری و توصیه‌ای به زنان مؤمن در پذیرش آن

(۶۲۲۶) سوال: بسیاری از همسران که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ آن‌ها را هدایت کند، نمی‌خواهند شوهرانشان با زن دیگری ازدواج کنند، می‌خواهم در این خصوص از طریق برنامه‌ی نورٌ على الدرب در رادیو نصیحتی به آن‌ها ارائه دهید، جزاکم الله خیرا.

جواب:

بله، نصیحت دراین‌باره این است که ابتدا به شوهران می‌گوییم: کسی که می‌خواهد بیش از یک زن اختیار کند، نباید چنین کاری کند مگر آنکه توانایی مالی، جسمی، و توانایی در عدالت داشته باشد، لذا اگر توانایی مالی ندارد، چه‌بسا ازدواج دوم سبب افزایش بدهی‌ها و گرفتار شدن در مطالبه‌ی مردم شود و اگر توانایی جسمی ندارد، ممکن است نتواند حق همسر دوم، یا حتی هر دو همسر را ادا کند و اگر توانایی عدالت ندارد، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ فرموده است: {فَإِنۡ خِفۡتُمۡ أَلَّا تَعۡدِلُوا۟ فَوَٰحِدَةً} [سوره النساء: ۳]: (پس اگر بیم دارید که نتوانید عدالت کنید، به یک [زن] [اکتفا نمایید]).

 پس اگر مردی توانایی مالی، جسمی و قدرت بر عدالت داشته باشد، در حق او بهتر آن است که تعدد زوجات داشته باشد؛ یعنی بیش از یک زن بگیرد، زیرا این کار مصالح زیادی در پی دارد؛ از جمله محفوظ ماندن عورت زن دوم، و افزایش نسل که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم آن را دوست می‌داشت و همچنین زدودن میل و رغبت درونی مرد برای ازدواج مجدد.

اما درباره زن اول، نصیحت من به او این است که نباید میان شوهرش و چیزی که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ برایش مشروع کرده مانع شود، بلکه اگر از شوهرش تمایل به ازدواج مجدد را دید و دانست که توانایی مالی و بدنی دارد و قادر به اجرای عدالت است، برای او شایسته است که شوهرش را بر این کار تشویق کند، به‌سبب مصالحی که پیش‌تر به آن اشاره شد و باید بداند که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم چندین همسر داشت، و بداند که چه‌بسا در این کار برای خود او نیز خیری باشد؛ زیرا زن دوم ممکن است در امور و شأنش به او کمک کند، و برخی از حقوق شوهر را که ممکن است زن اول گاه در آن کوتاهی کند، ادا نماید.

و نکته‌ی مهم آن است که نصیحت من به زنان این است که اگر شوهرشان همسر دومی گرفت، به شکل افراطی و شدید از خود غیرت نشان ندهند، بلکه باید صبر کنند و از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ طلب اجر کنند، حتی اگر بر آن‌ها سخت باشد و این سختی و رنج در ابتدای ازدواج است سپس به‌ تدریج موضوع عادی می‌شود.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: الكثير من الزوجات – هَدَاهُنَّ الله – لا يُردن من أزواجهن أن يتزوجوا عليهن، فأريد بذلك نصيحة لهن مِن قِبل الإذاعة في برنامج نور على الدرب جزاكم الله خيرًا.

فأجاب – رحمه الله تعالى-: نعم النصيحة في ذلك أن نقول أولا للأزواج: لا ينبغي أن تتزوج بأكثر من واحدة إلا إذا كان الإنسان عنده قدرة في المال، وقدرة في البدن، وقدرة في العدل، فإن لم يكن عنده قدرة في المال، فإنه ربما يكون الزواج الثاني سببًا لتكاثر الديون عليه، وشغل الناس إياه بالمطالبة وإذا لم يكن عنده قدرة في البَدَن، فإنه ربما لا يقوم بحق الزوجة الثانية، أو الزوجتين جميعًا، وإذا لم يكن عنده القدرة على العدل، فقد قال الله -تعالى- ﴿فَإِنْ خِفْتُمْ أَلَّا نَعْدِلُوا فَوَاحِدَةً﴾ [النساء: ٣]. فإذا كان عند الإنسان قدرة في المال والبدن والعدل، فالأفضل في حقه التَّعدد بأن يتزوج أكثر من واحدة، لما في ذلك من المصالح الكثيرة التي تترتب على هذا، كتحصين فَرْج المرأة الثانية، وتكثير النسل الذي كان النبي صلى الله عليه وسلم يحبه، وإزالة ما في نفس الإنسان من الرغبة في التزوج بأخرى.

أما بالنسبة للمرأة السابقة، فنصيحتي لها ألا تحول بين الإنسان، وبين ما شرع الله له، بل ينبغي لها إذا رأت من زوجها الرغبة في هذا، وأنه قادر بماله وبدنه، ومستطيع للعدل، أن تكون مُشجّعة له على ذلك، لما في هذا من المصالح التي أشرنا إليها، وأن تعلم أن النبي عليه الصلاة والسلام- كان معه عدة زوجات، وأن تعلم أنه ربما يكون في ذلك خير لها، فالمرأة الثانية قد تعينها على شئونها، وتقضي بعض الحقوق التي لزوجها مما تكون الأولى مقصرة فيه في بعض الأحيان.

والمهم أن نصيحتي للنساء ألا يَغِرْنَ الغَيْرة العظيمة إذا تزوج الزوج عليهن، بل يصبرن ويحتسبن الأجر من الله، ولو تكلفن، وهذه الكلفة، أو التعب يكون في أول الزواج، ثم بعد ذلك تكون المسألة طبيعية.

مطالب مرتبط:

(۶۲۰۴) وظیفه‌ی دیندار در میان خانواده‌ای تارک‌الصلاة

به آن‌ها توصیه می‌کنم که تقوای الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را پیشه کنند و بدانند که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ پنج نماز را در هر شبانه‌روز بر آن‌ها واجب کرده است....

ادامه مطلب …

(۶۲۲۱) حكم تساهل گناهکاران با تکیه بر رحمت الهی

به این‌گونه افراد که گناه می‌کنند و بر آمرزش و رحمت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ تکیه دارند، می‌گوییم: آن‌ها در معرض خطری بزرگ‌اند؛ زیرا الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ در کتاب خود فرموده است...

ادامه مطلب …

(۶۲۲۹) رفتار نیکو با والدین در عین پایبندی به شرع

درباره‌ی مادر شما، من او را نصیحت می‌کنم که دست از این کار یعنی در تنگنا قرار دادن تو به سبب پایبندی‌ات بردارد...

ادامه مطلب …

(۶۲۱۳) نصیحت به اشخاصی که از بی‌حوصلگی و احساس ملالت به‌ خاطر فراغت زیاد شکایت دارند

بدون شک، ملالت باعث نابودی روان، آسیب به بدن و سبب نگرانی‌ها و اندوه‌های بسیار است...

ادامه مطلب …

(۶۲۲۴) وظیفه‌ی شرعی دختر در برابر پدری که به‌ صورت پنهانی مرتکب گناه می‌شود

بر این دختر واجب است که به هر طریقی که ممکن باشد، پدرش را نصیحت کند؛ چرا که از برّ و نیکی به پدر این است که فرزندش او را نصیحت نماید....

ادامه مطلب …

(۶۲۲۰) حکم و نصیحت شرعی در قبال زن بدزبان و قسم‌دروغ‌گو در خانواده

نصیحت من به این زن آن است که نسبت به مادر شوهرش رفتار نیکو داشته باشد، زیرا این امر موجب رضایت شوهر از او می‌شود و باعث بهبود رابطه‌ی زناشویی‌شان می‌گردد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه