دوشنبه 20 صفر 1448
۱۲ مرداد ۱۴۰۵
3 آگوست 2026

(۶۱۹۲) تقوا چیست؟ و از مراتب آن برایمان بگویید

(۶۱۹۲) سوال: تقوا چیست؟ و از مراتب آن برایمان بگویید

جواب:

تقوا آن است که انسان برای خود سپری در برابر عذاب الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ قرار دهد؛ و این با عمل به دستورات الله‌ سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ از روی علم و آگاهی، و ترک آنچه الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ از آن نهی کرده نیز از روی علم و آگاهی حاصل می‌شود.

اما مراتب تقوا بسته به مقدار انجام واجبات و ترک محرمات، متفاوت است؛ هرچه انسان در انجام طاعات کوشاتر باشد، تقوای او نسبت به الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بیشتر است و هرچه بیشتر از محارم الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ دوری کند، تقوایش بیشتر خواهد بود، از همین رو، محمد صلی‌الله‌علیه‌وسلم باتقواترینِ آفریدگان الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بود؛ چنان‌که خود فرمود: «وَاللَّهِ إِنِّي لَأَخْشَاكُمْ لِلَّهِ وَأَتْقَاكُمْ لَهُ»[۱]: (به الله سوگند، من از همه شما بیشتر از الله میترسم و پرهیزگارترم) زیرا او در اجرای فرمان الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ از همه کوشاتر، و در دوری از محرمات از همه پرهیزکارتر بود.


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: ما هي التقوى، وحدثونا عن مراتبها؟

فأجاب رحمه الله تعالى: التقوى أن يتخذ الإنسان الوقاية من عذاب الله، وذلك بأن يقوم بأوامر الله -عز وجل- عن عِلْمٍ وبَصيرة، وأن يترك ما نهى الله عنه عن عِلْمٍ وبَصِيرة.

وأما مراتبها، فإنها تختلف باختلاف ما فعل الإنسان من المأمورات، وما ترك من المنهيات، فكلما كان الإنسان أَقْوَمَ في فعل الطاعة، كان أتقى الله -عز وجل- وكلما كان أَبْعَدَ عن محارم الله، كان أتقى الله -عز وجل- ولهذا كان محمد صلى الله عليه وسلم أتقى الخلق، كما قال -عليه الصلاة والسلام-: «إِنِّي لَأَخْشَاكُمْ لِلَّهِ وَأَتْقَاكُمْ لَهُ». لأنه صلى الله عليه وسلم أقوم الناس بأمر الله، وأبعدهم عن محارم الله.

مطالب مرتبط:

(۶۲۰۱) چگونه مسلمان می‌تواند نجات از آتش جاودانه را برای خود تضمین کند؟

هیچ‌کس نمی‌تواند این نجات را برای خود تضمین کند...

ادامه مطلب …

(۶۲۰۰) وقتی از تلاوت خود لذت می‌بری، آیا دچار عُجب شده‌ای؟

این حالت، از عُجبی که باعث باطل شدن عمل می‌شود نیست، بلکه این از نعمت‌های الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ است که انسان از آن خوشحال می‌شود...

ادامه مطلب …

(۶۱۸۷) چه چیزهایی به شخص کمک می‌کند که نزد مردم مقبول باشد؟

اولاً، باید دغدغه‌ی انسان، رضایت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ باشد و اینکه نزد او مورد پذیرش و محبوب باشد، این هدف، بالاترین و والاترین مقصد است و اگر انسان نزد الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ دارای چنین جایگاهی باشد، نزد بندگانش نیز دارای همان منزلت خواهد بود...

ادامه مطلب …

(۶۱۸۸) حقیقت زهد در نگاه اسلام چیست؟

علما گفته‌اند: زهد آن است که انسان آنچه را که در آخرت سودی ندارد، ترک کند؛ یعنی حتی امور مباحی را که نفعی برای آخرت ندارد، کنار بگذارد....

ادامه مطلب …

(۶۲۰۲) ورع و زهد چیست؟

زهد مرتبه‌ای بالاتر از ورع است....

ادامه مطلب …

(۶۱۹۷) عبادات مستحبّی که موجب قرب به الله و تقویت محبت و تقوا می‌شوند

عبادات مستحب فراوان‌اند، از جمله، نمازهای نافله: مانند دوازده رکعت نماز سنت رواتب....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه