(۵۶۷۶) سوال: من دختری هجده ساله هستم، محجبه­ام و -الحمدلله- بر نمازهایم را پایبند اما می­خواهم درباره­ی حجاب سؤال کنم؛ زیرا می­دانم که برای دختر محجبه حرام است که مرد یا جوانی او را در حالت بی حجابی ببیند. موضوع این است که یکبار در خانه بدون حجاب بودم و برادر همسر برادرم که یک جوان است وارد شد و من نمی­دانستم که او وارد شده است و قصدی هم نداشتم، لذا به او سلام کردم سپس داخل شدم و خود را پوشاندم؛ زیرا او دست خود را به سمت من دراز کرد و من نمی­دانستم چه کار کنم. چندین بار بدون قصد در چنین وضعیتی قرار گرفته­ام آیا در این کار گناهی بر من وجود دارد؟ ما را راهنمایی کنید.

جواب:

برادر همسر برادرت محرم تو نیست و جایز نیست که بدون حضور کسی وارد خانه‌ای شود که تو در آن هستی؛ زیرا این کار از خلوت حرام محسوب می‌شود. ابن عباس رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُمَا روایت کرده است که شنیدم رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در خطبه‌ای فرمودند: «لا يخلون رجل بامرأة إلا ومعها ذو محرم»:[۱] (هیچ مردی با زنی خلوت نکند، مگر این‌که محرمی همراهش باشد) و رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می­فرماید: «إياكم والدخول على النساء قالوا يا رسول الله أرأيت الحمو؟ قال الحمو الموت»:[۲](از رفتن نزد زنان دوری کنید؛ برخی گفتند: ای رسول الله! نظرتان در مورد خویشاوندان شوهر چیست؟ فرمود: خویشاوندان شوهر، مرگ هستند) حمو به معنای خویشاوندان شوهر (برادر شوهر و …) است.

من این مرد را نصیحت می‌کنم و او را از وارد شدن بر زنی که نزد او محرم ندارد، برحذر می‌دارم و اگر او بدون اطلاع تو وارد شود، گناه بر عهده‌ی او است، اما تو باید به او بگویی: بیرون برو تا همسرم بیاید و برای تو جایز نیست که به او سلام کنی و با او دست بدهی؛ زیرا دست دادن زن با کسی که از محارم او نیست، حرام است. متأسفانه این مسئله – یعنی دست دادن زنان با مردانی که از محارمشان نیستند – در میان بسیاری از مردم رایج شده و نسبت به آن سهل‌انگاری می‌کنند، در حالی که این کار برای آن‌ها حرام است. اگر مردی دست خود را به‌سوی زنی که از محارمش نیست، دراز کرد تا با او دست بدهد، زن هیچ اشکالی ندارد که به او بگوید: این کار حرام است، زیرا این سخن، بیان حق و شریعت است. همچنین، اگر زنی دست خود را به‌سوی مردی که از محارمش نیست، دراز کند تا با او دست بدهد، هیچ اشکالی ندارد که مرد به او بگوید: این کار حرام است. بلکه این از بیان حق بوده  و بیان حق واجب است، به‌ویژه هنگامی که مردم برخلاف حق عمل می‌کنند؛ زیرا در چنین شرایطی، بیان حق، امر به معروف و نهی از منکر محسوب می‌شود. بنابراین، تو را نصیحت و برحذر می‌دارم که دیگر چنین کاری را تکرار نکنی؛ یعنی اجازه ندهی که او بدون حضور محرمی نزد تو وارد شود یا اینکه با او دست بدهی، در حالی که تو برای او محرم نیستی و در حکم حرام بودن دست دادن، تفاوتی نیست که این کار از پشت پوششی باشد یا به‌صورت مستقیم؛ زیرا در هر دو حالت حرام است.

[۱] بخاری: کتاب النکاح، باب لا یخلون رجل بإمرأة إلا ذو محرم، و الدخول علی المغیبة، شماره­ی (۴۹۳۵)؛ مسلم: کتاب الحج، باب سفر مرأة مع محرم إلی حج و غیره، شماره­ی (۱۳۴۱).

[۲] بخاری: کتاب النکاح، باب لا یخلون رجل بإمرأة إلا ذو محرم، و الدخول علی المغیبة، شماره­ی (۴۹۳۴)؛ مسلم: کتاب السلام، باب تحریم الخلوة بالأجنبیة و الدخول علیها، شماره­ی
(۲۱۷۲).