دوشنبه 4 شوال 1447
۳ فروردین ۱۴۰۵
23 مارس 2026

(۵۳۳۳) آیا طلاق زن حامله وقع می‌شود؟

(۵۳۳۳) سوال: آیا طلاق زن حامله وقع می‌شود؟

جواب:

بله، طلاق زن حامله جایز است و واقع می‌گردد حتی اگر که انسان با او جماع کرده باشد قبل از این غسل جنابت، نیز جایز است زیرا الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ در سوره‌ی طلاق می‌‌فرماید: {یَـٰۤأَیُّهَا ٱلنَّبِیُّ إِذَا طَلَّقۡتُمُ ٱلنِّسَاۤءَ فَطَلِّقُوهُنَّ لِعِدَّتِهِنَّ} [سوره الطلاق: ۱] : (ای پیامبر! هرگاه خواستید زنان را طلاق دهید، پس آن‌ها را در زمان (آغاز) عدّه طلاق دهید): تا آنجایی که می‌‌فرماید: {وَٱلَّـٰۤـِٔی یَىِٕسۡنَ مِنَ ٱلۡمَحِیضِ مِن نِّسَاۤىِٕكُمۡ إِنِ ٱرۡتَبۡتُمۡ فَعِدَّتُهُنَّ ثَلَـٰثَةُ أَشۡهُرࣲ وَٱلَّـٰۤـِٔی لَمۡ یَحِضۡنَ} [سوره الطلاق: ۴] : (و کسانی از زنان‌تان که از عادت ماهانه مأیوس شده‌اند، – اگر شک کردید – عدّۀ آن‌ها سه ماه است و (نیز) آن‌ها که حیض نشده‌اند): یعنی عده‌ی دختران کوچک سه ماه است سپس می‌فرماید: {وَأُو۟لَـٰتُ ٱلۡأَحۡمَالِ أَجَلُهُنَّ أَن یَضَعۡنَ حَمۡلَهُنَّ} [سوره الطلاق: ۴] : (و عدّۀ زنان بار دار این است که بار خود را بگذارند).

و در این مناسبت دوست دارم واضح سازم که عده‌ی زن حامله با وضع حملش پایان می‌یابد و تفاوتی نمی‌کند که با طلاق جدا شده باشد یا با فسخ یا با واضح شدن فساد نکاح یا با مرگ به عبارتی هر جدایی که موجب عده‌ گردد، عده‌ی زن حامله در آن وضع حمل او می‌باشد چه مدت آن طولانی شود یا کوتاه.

و بر همین اساس اگر کسی فوت کند و زنش حامله باشد سپس قبل از این میت را غسل دهند، زایمان کند، عده‌ی او تمام شده است و برای او حلال است که ازدواج کند و اگر طلاق داده شده است و بعد از قول شوهرش که به گفته است: تو طلاقی، وضع حمل کند، عده‌ی او تمام است اگر که یک دقیقه بعد از قول شوهرش باشد و اگر طلاق داده شود جنین در شکم او یک سال یا دو سال یا سه سال یا چهار سال باقی بماند پس عده‌ی او به همان مقدار است برای عموم قول الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ که می‌‌فرماید: {وَأُو۟لَـٰتُ ٱلۡأَحۡمَالِ أَجَلُهُنَّ أَن یَضَعۡنَ حَمۡلَهُنَّ} [سوره الطلاق: ۴] : (و عدّۀ زنان بار دار این است که بار خود را بگذارند): و در صحیحین آمده است سُبَیْعة اسلمیة رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهَا چند شب بعد از فوت شوهرش وضع حمل کرد و رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به او اجازه داد که ازدواج کند.[۱]


[۱] رواه البخاری (۴۹۰۹) و مسلم (۱۴۸۵).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل يقع الطلاق على حامل؟

فأجاب رحمه الله تعالى: نعم طلاق الحامل جائز وواقع، حتى إنه يجوز، ولو كان الإنسان قد جامعها قبل أن يغتسل من الجنابة؛ لقول الله -تبارك وتعالى- في سورة الطلاق: ﴿ یَـٰۤأَیُّهَا ٱلنَّبِیُّ إِذَا طَلَّقۡتُمُ ٱلنِّسَاۤءَ فَطَلِّقُوهُنَّ لِعِدَّتِهِنَّ ﴾ [الطلاق: ١] إلى أن قال: ﴿ وَٱلَّـٰۤـِٔی یَىِٕسۡنَ مِنَ ٱلۡمَحِیضِ مِن نِّسَاۤىِٕكُمۡ إِنِ ٱرۡتَبۡتُمۡ فَعِدَّتُهُنَّ ثَلَـٰثَةُ أَشۡهُرࣲ وَٱلَّـٰۤـِٔی لَمۡ یَحِضۡنَ ﴾ [الطلاق: ٤]. يعني أن عدة الصغار ثلاثة أشهر. ثم قال: ﴿ وَأُوْلَتُ الْأَحمَالِ أَجَلُهُنَّ أَن يَضَعْنَ حَمَلَهُنَّ [الطلاق: ٤]

وبهذه المناسبة أود أن أبين أنَّ الحامل هي أم المعتدات، بمعنى أن عدتها تنتهي بوضع حملها، سواءٌ فُورِقت بطلاق، أو بفسخ، أو بتبين فساد النكاح، أو بموت، أي مفارقة تقع وفيها عِدَّة، والمفارقة حامل، فعدتها بوضع الحمل، طالت المدة أم قصرت.

وعلى هذا فلو مات إنسان وزوجته حامل، ثم أخذها الطلق، ووضعت قبل أن يُغسل الميت، انتهت عدتها، وحَلَّت للأزواج، ولو طلقت، ووَضَعَتْ إثر قول زوجها لها : أنت طالق انتهت ،عدتها، ولو بعد قوله هذا بدقيقة. ولو طلقت، وبقي الحمل في بطنها سنةً، أو سنتين أو ثلاثا، أو أربعًا، بَقِيَتْ في عدتها؛ لعموم قول الله تبارك وتعالى: ﴿ وَأُو۟لَـٰتُ ٱلۡأَحۡمَالِ أَجَلُهُنَّ أَن یَضَعۡنَ حَمۡلَهُنَّ ﴾ [الطلاق: ٤]. وفي الصحيحين أن سبيعة الأسلمية وضعت بعد موت زوجها بليال، فأَذِنَ لها النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم- أن تتزوج.

مطالب مرتبط:

(۵۳۳۲) حکم طلاق دادن زن حامله چیست؟

طلاق زن حامله واقع می‌گردد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه