شنبه 29 ذیقعده 1447
۲۵ اردیبهشت ۱۴۰۵
16 می 2026

(۵۲۰۹) حكم بازپس‌گیری بخشی از مهریه در صورت وقوع طلاق میان زوجین

(۵۲۰۹) سوال: اگر خصومتی بین زن و شوهر پیش بیاید و کارشان به طلاق بکشد آیا جایز است که چیزی از مهریه‌ای که به زن داده است را به شوهر برگردانند؟

جواب:

وقتی مردی زنش را طلاق دهد، حقی از آن مهریه ندارد اگر که با او خلوت نموده یا جماع کرده باشد اما اگر قبل از خلوت نمودن یا جماع کردن با او طلاقش دهد، فقط نصف مهریه را باید بپردازد زیرا الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌‌فرماید: {وَإِن طَلَّقۡتُمُوهُنَّ مِن قَبۡلِ أَن تَمَسُّوهُنَّ وَقَدۡ فَرَضۡتُمۡ لَهُنَّ فَرِیضَةࣰ فَنِصۡفُ مَا فَرَضۡتُمۡ إِلَّاۤ أَن یَعۡفُونَ أَوۡ یَعۡفُوَا۟ ٱلَّذِی بِیَدِهِۦ عُقۡدَةُ ٱلنِّكَاحِ} [سوره البقرة: ۲۳۷] : (اگر زنان را پیش از آنکه با آنان نزدیکی کنید، طلاق دادید در حالی‌که برای آن‌ها مهری تعیین کرده‌اید؛ پس نصف آنچه را تعیین کرده‌اید (به آن‌ها بدهید) مگر اینکه آنان (حق خود را) ببخشند. یا کسی‌که پیوند نکاح به دست اوست (شوهر) ببخشد (و تمام مهر را بدهد)): ولی زن و شوهر می‌توانند آن را به یک‌دیگر ببخشند و بر یک‌دیگر آسان بگیرند مخصوصا اگر نیاز باشد مثلا اگر مرد بعد از جماع یا خلوت زنش را طلاق دهد، حقی از آن مهریه ندارد ولی اگر زن موافقت کند که چیزی از آن مهریه برای آسودگی قلبش (شوهر) بدهد مشکلی نیست و همچنین اگر مرد قبل از جماع یا خلوت او را طلاق داد و از نصف مهریه‌اش نیز بگذرد، اشکالی ندارد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إذا وقع التخاصم بين الزوج والزوجة، وانتهى بهم ذلك إلى الطلاق، فهل يجوز أن يردوا من الزوجة للزوج شيئًا مما أعطاها من المهر؟

فأجاب رحمه الله تعالى: إذا طلق الرجل زوجته فليس له حق من المهر إن كان قد خلا بها، أو جامعها، وإن طلقها قبل ذلك، أي قبل أن يحصل جماع أو خلوة، فإن له نصف المهر؛ لقول الله -تبارك وتعالى-: ﴿ وَإِن طَلَّقۡتُمُوهُنَّ مِن قَبۡلِ أَن تَمَسُّوهُنَّ وَقَدۡ فَرَضۡتُمۡ لَهُنَّ فَرِیضَةࣰ فَنِصۡفُ مَا فَرَضۡتُمۡ إِلَّاۤ أَن یَعۡفُونَ أَوۡ یَعۡفُوَا۟ ٱلَّذِی بِیَدِهِۦ عُقۡدَةُ ٱلنِّكَاحِ ﴾ [البقرة: ۲۳۷]. ولكن لكل من الزوج والزوجة أن يعفو عن الآخر، ويتسامح معه، ولا سيما إذا اقتضت الحاجة ذلك، فمثلا إذا طلق الرجل بعد الدخول، أي بعد الجماع، أو بعد الخلوة، فليس له حق في المهر، لكن لو أن المرأة وافقت على أن يعطى شيئًا من المهر تطييبا لقلبه، فلا حرج، وكذلك لو أن الرجل طَلَّق قبل الدخول والخلوة، وعفا عن نصفه فلا حرج.

مطالب مرتبط:

(۵۲۱۲) حکم تبدیل مهریه‌ی تعیین‌شده از شتر به وجه نقد

گر اتفاق نمودید که به جای شتری که بر ذمه‌ی تو می‌باشد، نقد پرداخت کنی، این اتفاق صحیح است...

ادامه مطلب …

(۵۱۹۷) حکم دریافت پنهانی مهریه‌ی مازاد بر مقدار عرفی یا مورد توافق

سنت در مهریه‌ این است که کم باشد و به شرایط شوهر برمی‌گردد ....

ادامه مطلب …

(۵۲۰۱) آیا پدر حق دارد که از مهریه دخترش بردارد اگر چه دخترش راضی نباشد؟

بله، بعد از آنچه دخترش مالک آن گردید، می‌تواند از آن بردارد اگرچه راضی نباشد ...

ادامه مطلب …

(۵۲۱۳) حکم پرداخت بخشی از مهریه به مجاهدین در راه خدا با رضایت شوهر

مهریه آن‌چیزی است که به زن در ازدواج داده می‌شود و ملک زن است و هرآن‌گونه که می‌خواهد در آن تصرف می‌کند...

ادامه مطلب …

(۵۱۹۵) ضرورت آسان‌گیری در مهریه برای تسهیل نکاح جوانان

من برادرانم از جوانان و اولیای امور را به تقوای الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ فرا می‌خوانم و تقوای الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را در ترک کردن مهریه‌های بالا رعایت نمایند لذا گران کردن مهریه‌ها ممکن است سبب چیزی شود که شوهر از آن بدش بیاید و حتی ممکن است سبب شود که نکاح را ترک کند و سراغ چیز حرام برود...

ادامه مطلب …

(۵۱۹۹) حقوق زن در مواجهه با همسر غایب و شرایط مطالبه مهریه در طلاق

بالا بودن مهریه‌ها سبب مشکلات بسیاری می‌گردد که از آن مشکلات: به شوهر ضرر می‌رساند و چه بسا محتاج قرض گرفتن از دیگران باشد و دیون بر او جمع گردد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه