پنج‌شنبه 27 ذیقعده 1447
۲۳ اردیبهشت ۱۴۰۵
14 می 2026

(۵۱۴۰) حکم ازدواج همزمان با زن و دختر دختر خواهر همسر

(۵۱۴۰) سوال: زنی هستم که با مردی ازدواج کردم اما صاحب فرزندی نشده ام، شوهرم می خواهد با زنی دیگر ازدواج کند و دختر دختر خواهرم را برای او انتخاب کرده ام،آیا جایز است که با او و با خاله­ی مادرش در یک زمان ازدواج کند؟

جواب:

جایز نیست انسان با دو زن جمع ببندد که یکی از آن دو خاله­اش یا عمه­اش و یا خواهرش باشد، اما در مورد جمع بستن بین دو خواهر الله عزوجل می فرماید: {وَأَن تَجْمَعُوا بَيْنَ الْأُخْتَيْنِ إِلَّا مَا قَدْ سَلَفَ ۗ}[النساء:۲۳] ترجمه:( و (بالأخره این که) دو خواهر را با هم جمع آورید، مگر آنچه گذشته است (که با ترک یکی از آن دو خواهر، قلم عفو بر این کار که در زمان جاهلیّت واقع شده است، کشیده خواهد شد).

و اما در مورد زن و عمه اش و زن و خاله اش رسول الله می فرمایند: (لَا يُجْمَعُ بَيْنَ الْمَرْأَةِ وَعَمَّتِهَا وَلَا بَيْنَ الْمَرْأَةِ وَخَالَتِهَا[۱]) ترجمه: (جایز نیست با زن و عمه اش و با زن و خاله اش در یک زمان ازدواج کند.)

و قاعده در این مساله چنان چه اهل علم ذکر می کنند این است که: هرگاه دو زن ازدواج کردنشان با هم حرام باشد پس همانا جمع بستن بینشان حرام است، یعنی به فرض مثال اگر یکی از این دو زن مرد بودند جایز نبود که با هم ازدواج کنند در نتیجه جمع بستن میانشان حرام است، پس زن و عمه اش امکان ندارد که با همدیگر ازدواج کنند اگر فرض کنیم یکی از آن دو مرد بودند همچنین زن و خاله اش و همچنین دو خواهرش.اما جمع میان زن و دختر خاله اش و زن و دختر عمه اش ایرادی ندارد زیرا انسان می تواند با دختر خاله اش و دختر عمه اش ازدواج کند به عنوان مثال اگر فرض کنیم یکی از آن دو (دختر خاله و دختر عمه) مرد باشند می توانند باهم ازدواج کنند، براین اساس جایز است فرد با زن و دختر عمه اش و یا با زن و دختر عمویش ویا با زن و دختر خاله اش و یا با زن و دختر دایی اش جمع ببندد .

بر این اساس پس با توجه به سوالی که خواهرمان داشتند جایز نیست که با همدیگر جمع ببندند؟

شیخ در پاسخ می گوید:بله و هم چنین دختر دختر خواهر جایز نیست که بین او و خاله اش جمع بسته شود چرا که خاله­ی زن خاله­ی همه­ی کسانی که از فروعش می باشند می باشد و هم چنین عمه­ی زن عمه­ی همه­ی کسانی که از فروعش می باشند یعنی از فروع این زن.


[۱] – امام بخاری آن را تخریج کرده است، کتاب نکاح، باب لاتجمع بین المراه و عمتها، حدیث شماره (۵۱۰۹).و امام مسلم: کتاب نکاح، باب تحریم جمع بین زن و عمه­اش و خاله اش در ازدواج، حدیث شماره(۱۴۰۸).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: أنا امرأة متزوجة من رجل، ولكني لم أنجب له أولادا، ويريد أن يتزوج بأخرى، وقد اخترت له ابنة ابنة أختي، فهل يجوز أن يتزوجها، وتجتمع مع خالة أمها عند رجل واحد؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: لا يجوز للإنسان أن يجمع بين امرأتين؛ إحداهما خالة للأخرى، أو عمة لها، أو أخت لها.

أما الأختان فقد قال الله تعالى في جملة المحرمات: ﴿ وَأَن تَجْمَعُوا بَيْنَ الْأُخْتَيْنِ إِلَّا مَا قَدْ سَلَفَ ﴾ [النساء: ٢٣].

وأما المرأة وعمتها والمرأة وخالتها، فقد قال النبي -عليه الصلاة والسلام -: «لاَ يُجْمَعُ بَيْنَ المَرْأَةِ وَعَمَّتِهَا، وَلَا بَيْنَ الْمَرْأَةِ وَخَالَتِهَا».

والقاعدة في ذلك على ما ذكره أهل العلم: أن كل امرأتين يحرم التناكح بينهما فإنه يحرم الجمع بينهما. يعني لو قُدّر أن هذه ذكر لم يحل له أن يتزوج بهذه، فإنه يحرم الجمع بينهما، فالمرأة وعمتها لا يمكن أن يقع التناكح بينهما، لو كان أحدهما ذكرًا. وكذلك المرأة وخالتها، وكذلك الأختان.

وأما الجمع بين المرأة وبنت خالتها، والمرأة وبنت عمتها، فإن هذا لا بأس؛ لأن الإنسان يجوز أن يتزوج بنت خالته، ويجوز أن يتزوج بنت عمته، فهاتان المرأتان لو قدر أنَّ إحداهما ذكر جاز أن يتزوج بالأخرى، وعليه فيجوز الجمع بين المرأة وبنت عمتها أو بين المرأة وبنت عمها، وبين المرأة وبنت خالتها، وبين المرأة وبنت خالها.

على هذا تكون هذه الصورة التي ذكرتها السائلة غير جائز الجمع فيها؟

فأجاب رحمه الله تعالى: نعم وكذلك أيضا بنت بنت الأخت لا يجوز أن يجمع بينها وبين خالتها؛ وذلك أن خالة المرأة خالة لكل من تفرّع منها، وعمة المرأة عمة لكل من تفرع منها، أي من هذه المرأة…….

مطالب مرتبط:

(۵۱۴۸) حکم نمایان کردن چهره در برابر برادران شوهر در خانه مشترک

نصیحتم به شما این است که صورتت را جلوی برادر شوهرت بپوشانی زیرا نمایان کردن صورتت جلوی آنان سبب فتنه می شود ...

ادامه مطلب …

(۵۱۱۷) حکم دست دادن با خاله چیست؟

خاله و غیر از آن از محارم به شمار می آید، همانند عمه، برادر زاده و خواهر زاده، و از باب اولی دختر و مادر، لذا دست دادن با همه­ی کسانی که ذکر شد جایز است و اشکالی ندارد...

ادامه مطلب …

(۵۱۱۵) حکم شرعی ارتباط زن با ناپدری مادرشوهر

جلوی ناپدری شوهرش جایز نیست که صورتش را نمایان کند زیرا او از محارمش به شمار نمی آید....

ادامه مطلب …

(۵۱۵۵) آیا بوسیدن در میان خویشاوندان جایز است؟

اگر این قضیه میان مردان یا زنان باشد، به این معنا که مرد، مرد دیگر را ببوسد و یا اینکه زن، زن دیگر را ببوسد ایرادی ندارد تا زمانی که مشکل شرعی وجود نداشته باشد...

ادامه مطلب …

(۵۱۵۳) حکم داخل شدن بر دختر عمو یا دختر دایی چیست؟

اگر فردی همراه آنان باشد و ترس از فتنه وجود نداشته باشد و بر او داخل شود در صورتی که حجابش را رعایت کرده و آرایش نکرده باشد ایراد ندارد....

ادامه مطلب …

(۵۱۴۴) حکم محرمیت زن خدمتکار با کودک معلول پس از سال‌ها مراقبت و پرستاری

اگر این زن ازدواج نکرده است پس چه زیباست که با او ازدواج کند تا اینکه بتواند هرچیزی که به مصلحت این مرد است انجام دهد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه