(۵۱۰۹) سوال: محارم زن چه کسانی هستند؟

جواب:

محارم زن، شوهرش و هر فردی که بر وی به صورت دائمی از طریق نسبی ویا سببی مباح باشد. این افراد محارم هستند.

اما افرادی که به صورت غیر دائمی بر وی حرام هستند، شامل محارم او نمی­باشند، همانند خواهر زن، عمه­اش وخاله اش، زیرا خواهرزن، عمه و خاله تا زمانی که شوهرش باشد بر وی حرام هستند، درنتیجه محرمیت غیر دائمی است، پس محرمش نمی­باشد. پس با این وجود شوهر اجازه ندارد به خواهرزنش، عمه و خاله­اشن نگاه کند، زیرا آنان محارمش نمی­باشند.

و اما سخن ما در مورد محارم نسبی: یعنی از طریق خویشاوندی، و محارم خویشاوندی چنانچه در قرآن ذکر شده است هفت نفر هستند: الله عَزَّوَجَلَّ می فرمایند: {حُرِّمَتْ عَلَيْكُمْ أُمَّهَاتُكُمْ وَبَنَاتُكُمْ وَأَخَوَاتُكُمْ وَعَمَّاتُكُمْ وَخَالَاتُكُمْ وَبَنَاتُ الْأَخِ وَبَنَاتُ الْأُخْتِ}[النساء:۲۳] ترجمه: (خداوند بر شما حرام نموده است ازدواج با مادرانتان، دخترانتان، خواهرانتان، عمّه‌هایتان، خاله‌هایتان، برادرزادگانتان، خواهرزادگانتان،).

و سخن مان در مورد محارم سببی مباح. شامل محارم شیرخوارگی و دامادی می­شود. محارم شیرخوارگی همانند محارم نسبی است، با توجه به سخن الله عَزَّوَجَلَّ که می­فرمایند: {وَأُمَّهَاتُكُمُ اللَّاتِي أَرْضَعْنَكُمْ وَأَخَوَاتُكُم مِّنَ الرَّضَاعَةِ}[النساء:۲۳]ترجمه: (مادرانی که به شما شیر داده‌اند، خواهران رضاعیتان،).

و سخن رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم انجا که می­فرمایند: «يحرم من الرَّضاعة ما يحرم من الولادة»[۱]

پس بر مرد مادر شیری، دخترشیری،خواهرشیری، عمه­ی شیری وخاله شیری و برادرزده­ی شیری و خواهرزاده شیری­اش حرام می­شود، این هفت نفر همانند هفت نفری هستند که در آیه محارم به آن اشاره شده است، و با توجه به سخن رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم : «يحرم من الرَّضاعة ما يحرم من الولادة»[۲] این افراد هم شامل محارم می شوند.

اما محارم از طریق دامادی چهار نفر هستند: مادر زن، دخترش، وزن پسر، و زن پدر، اما زن پدر، و زن پسر  ومادر زن به مجرد اینکه عقد بسته شود، محرم می­شوند، اما دختران زن محرم نمی­باشند مگر زمانی که دخول صورت بگیرد، یعنی بعد از جماع و نزدیکی با مادرشان.

با توجه به چیزی که بیان شد، اگر مردی بازنی ازدواج کند، سپس قبل از اینکه با وی نزدیکی کند، او را طلاق دهد، و آن زن از فردی دیگر دختری داشته باشد، بعد از اینکه عده­ی مادرش تمام شود می­تواند با این دختر ازدواج کند و همچنین اگر این زن مادری داشته باشد، جایز نیست که با مادرش ازدواج کند، زیرا مادر زن، شرط محرمیتش دخول نمی­باشد، بر خلاف دختر زن که دخول شرط است.

[۱] – امام بخاری آن را تخریج کرده است: کتاب نکاح، باب ما یحل من الدخول والنظر الی النساء فی الرضاع، حدیث شماره(۵۲۳۹) و امام مسلم : کتاب الرضاع، باب مایحرم من الرضاعئ ما یحرم من الولاده، حدیث شماره(۱۴۴۴).

[۲] – امام بخاری آن را تخریج کرده است: کتاب نکاح، باب ما یحل من الدخول والنظر الی النساء فی الرضاع، حدیث شماره(۵۲۳۹) و امام مسلم : کتاب الرضاع، باب مایحرم من الرضاعئ ما یحرم من الولاده، حدیث شماره(۱۴۴۴).