جمعه 28 ذیقعده 1447
۲۵ اردیبهشت ۱۴۰۵
15 می 2026

(۴۸۴۷) آیا کسی که هدیه‌ای به کسی داده، می‌تواند آن را پس بگیرد؟

(۴۸۴۷) سوال: آیا کسی که هدیه‌ای به کسی داده، می‌تواند آن را پس بگیرد؟

جواب:

اگر کسی هدیه‌ای به کس دیگری داد و دریافت کننده هدیه آن را دریافت کرد، پس گرفتن آن ابدا حلال نیست. زیرا پیامبر کسی را که هدیه خود را بازپس گیرد(به استثنای پدری که هدیه را از فرزند چه دختر – چه پسر خود بازپس گیرد، آن هم به شرطی که حیله‌ای در آن نباشد. حیله مانند اینکه به هر کدام از دو فرزند خود صد ریال بدهد، سپس صد ریال یکی از آنها را از او پس بگیرد تا به دیگری بدهد که این حیله بر حرام است و هیچ سودی ندارد) به قبیح‌ترین شیوه تشبیه کرده است.

خلاصه جواب  اینکه: اگر کسی هدیه‌ای به کس دیگری داد و دریافت کننده هدیه آن را دریافت کرد، پس گرفتن آن ابدا حلال نیست به استثنای پدری که هدیه را از فرزند خود بازپس گیرد، آن هم به شرطی که حیله‌ای در آن نباشد که اگر حیله‌ای در آن باشد حرام است.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل يحق لمن وهب هبة أن يرجع فيها؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: إذا وهب هبة وقبضها الموهوب له، فإنه لا يَحِلُّ للواهب أن يرجع فيها، ولو رجع لم يمكن من ذلك، لأن النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم – شبه العائد في هبته بأقبح تشبيه، إلا أنه استثنى من ذلك مسألة واحدة، وهي الوالد إذا وهب ولده -الذكور أو الإناث- شيئًا، فإن له أن يرجع في ذلك، إلا أن يكون حيلة مثل أن يهب ولديه الاثنين، كل واحد مائة، ثم يرجع في هبة أحدهما مِنْ أَجْلِ أن يُفَضّل الثاني عليه، فإن الحيلة على المُحَرَّم حرام، ولا تنفع.

والخلاصة أن من وهب هبة، وأقبضها للموهوب له، فإنه لا يَحِلُّ له أن يرجع فيها، إلا الأب فيما يعطي ولده، ويشترط في رجوع الأب فيما يعطي ولده ألا يكون ذلك على سبيل الحيلة، فإن كان على سبيل الحيلة كان حراما.

مطالب مرتبط:

(۴۸۰۲) حکم شرعی تبادل هدیه در مراسم عروسی

جایز است به شرطی که هدف تبادل هدیه باشد، یعنی اگر ازدواج نکرد مثلا پول هدیه­ای که داده را به او پس ندهند!..

ادامه مطلب …

(۴۸۲۱) آیا پدر حق دارد زمینی را که با پول فرزند خریده، به نام خود ثبت کند؟

مالی که برای پدرت فرستاده‌ای را با نیت اینکه متعلق به خودش است از تو اخذ کرده و این مال ملک اوست و نشانه این امر این است که زمین را به نام خود ثبت کرده و آن را برای خود می‌خواسته است....

ادامه مطلب …

(۴۸۴۳) حکم برداشت از حقوق فرزند و خرج کردن آن برای والدین چیست؟

پدر می‌تواند هر چه می‌ خواهد از مال فرزندش برداشت کند البته به شرطی که فرزند با این کار دچار زیان و ضرر نگردد. اما مادر این حق را ندارد و تنها می‌تواند از آنچه پسرش به او می‌دهد استفاده کند....

ادامه مطلب …

(۴۸۳۱) حکم بخشش یک‌جانبه مال به پسر و محروم کردن دختران از آن

بخشیدن مال تنها به پسر و محروم کردن دختران کاملا حرام است و جایز نیست...

ادامه مطلب …

(۴۸۳۸) هدیه مادر به فرزندان با شرط پرداخت به خواهران

اینکه انسان به یکی از فرزندانش بیش از فرزندان دیگر مال و اموال ببخشد کاری کاملا ناجایز است و مادر شما نیز مرتکب همین عمل شده، زیرا خواهران شما را از این زمین محروم نموده است..

ادامه مطلب …

(۸۴۱۱) اگر زنی به زن دیگر عطر بدهد و او در خیابان استفاده کند، گناهکار است؟

اگر هدیه دهنده پیشتر بداند که هدیه گیرنده این عطر را در بیرون از منزل استفاده خواهد کرد و پس از معطر کردن خود به این عطر به بازار خواهد رفت، در این حالت اهدای عطر ابدا جایز نیست ز...هدیه

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه