پنج‌شنبه 24 شعبان 1447
۲۳ بهمن ۱۴۰۴
12 فوریه 2026

(۴۸۰۰) آیا اهدای هدیه برای انسان اجر و ثوابی در پی دارد؟

(۴۸۰۰) سوال: آیا اهدای هدیه برای انسان اجر و ثوابی در پی دارد و آیا حکم آن مانند صدقه است؟

جواب:

بله هدیه به انسان ثواب و اجر می­رساند زیرا احسان است و خداوند تعالی محسنین را دوست می­دارد و همچنین باعث ایجاد الفت و مودت بین قلوب مسلمین می­گردد و هرچه که باعث ایجاد الفت و مودت بین قلوب مسلمین گردد، چیزی مطلوب و محبوب است و بر همین مبنا از پیامبر گرامی ما صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم روایت است که فرموده است: »تهَادَوْا تَحَابُّوا » «به یکدیگر هدیه بدهید تا نسبت به هم بامحبت شوید«

هدیه گاهی ممکن است برتر از صدقه باشد و گاهی نیز صدقه برتر از آن است. تفاوت آن با صدقه این است که هدف از صدقه کسب ثواب اخروی است اما هدف از هدیه دادن ایجاد محبت و الفت و نزدیک شدن به کسی است که هدیه به او داده می­شود. ممکن است این شخصی که تو می­خواهی به او نزدیک شوی، باعث ایجاد مصلحت بزرگی برای مسلمانان شود. مثلا آن شخص ولی امر مسلمین باشد و تو با هدیه دادن به وی (هدیه­ای که مناسب شان و مقام وی باشد) مودت او را جلب کنی و او توصیه و نصایح تو را بپذیرد و از این امر خیر زیادی حاصل شود. صدقه نیز اگر با اخلاص داده شود باعث تقرب به خداوند تعالی می­شود و مستمندان از آن منتفع می­گردند. پس گاهی صدقه از هدیه بالاتر است و گاهی نیز هدیه از صدقه بالاتر، که این امر بستگی به نتایج این دو دارد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل يُؤْجَر الإنسان في إهداء الهدية، وهل هي كالصدقة؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: نعم يُثاب الإنسان على الهدية، لأنها إحسان، والله -تعالى- يحب المحسنين، ولأنها سبب للألفة والمودة، وكل ما كان سببا للألفة، والمودة بين المسلمين، فإنه مطلوب، ولهذا يروى عن النبي -صلى الله عليه وعلى آله وسلم – أنه قال: «تَهَادَوْا تَحَابُّوا».

وقد تكون أحيانا أفضل من الصدقة، وقد تكون الصدقة أفضل منها، والفرق بينها، وبين الصدقة أن الصدقة ما أريد بها ثواب الآخرة، والهدية ما أريد بها التودد، والتقرب إلى الشخص قد يكون توددك إلى هذا الرجل فيه مصلحة كبيرة للمسلمين، مثل أن يكون هذا ولي أمر المسلمين فتهدي إليه ما يناسب حاله ،ومقامه فيكون في ذلك جلب للمودة، وقبوله للمناصحة منك، ويحصل بهذا خير كثير، والصدقة – لا شك أنها إذا نواها الإنسان بإخلاص تقرب إلى الله عز وجل وتنفع المسكين، فالهدية قد تكون أفضل من الصدقة، وقد تكون الصدقة أفضل من الهدية، بحسب النتائج التي تنتج عن هذه وهذه.

مطالب مرتبط:

(۴۸۱۷) حکم تقسیم اموال در زمان حیات میان فرزندان از همسران مختلف

اگر ایشان نظر خود در این باره را عوض کنند و تا روز وفات، مال خود را تحت تملک خود نگاه دارند. زیرا ممکن است زوجه فوت کند یا یکی از دخترها یا پسرها بمیرد یا همسر خود را طلاق دهد یا اتفاق دیگری بیفتد که معادلات را تغییر دهد....

ادامه مطلب …

(۴۸۳۳) حکم تقسیم ارث در زمان حیات پدر بدون در نظر گرفتن همه فرزندان

تقسیم اموال بین فرزندان اگر بر پایه عدل صورت بگیرد سهم هر پسر دو برابر هر دختر باشد هیچ اشکالی ندارد. اما با وجود این انجام دادن این کار به صلاح نیست، زیرا اگر کسی اموالش را بین فرزندانش تقسیم کند این اموال از تملک او خارج می‌گردند و ممکن است بعدها به آنها نیاز پیدا کند و یا اینکه همانطور که در این سوال آمده است فرزندان جدیدی به دنیا بیایند....

ادامه مطلب …

(۴۸۲۲) حکم شرعی برداشت پنهانی پول از دارایی پدر بدون اجازه او

هیچ کس حق ندارد از مال هیچ کس دیگر چیزی بردارد الا به حق...

ادامه مطلب …

(۴۸۰۶) آیا قبول هدیه از کسی که میدانیم با ربا کار میکند جایز است؟

بله قبول هدیه از کسی که با ربا کار می­کند جایز است. همچنین خرید و فروش با او و قبول دعوتش نیز بلااشکال است زیرا پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم هدیه یهودیان را قبول می­کرد و از آنها برای خانواده­اش غذا می­خرید...

ادامه مطلب …

(۸۴۱۱) اگر زنی به زن دیگر عطر بدهد و او در خیابان استفاده کند، گناه‌کار است؟

گر هدیه دهنده پیشتر بداند که هدیه گیرنده این عطر را در بیرون از منزل استفاده خواهد کرد و پس از معطر کردن خود به این عطر به بازار خواهد رفت، در این حالت اهدای عطر ابدا جایز نیست ...

ادامه مطلب …

(۴۸۲۸) آیا باید به فرزند کوچکتر معادل پول خرجی فرزند بزرگتر داده شود؟

پول بیشتری که به فرزند دانش آموزت می‌دهی تبعیض محسوب نمی‌شود و لازم نیست معادل آن را به فرزند کوچکترت نیز پرداخت کنی. نه تنها لازم نیست بلکه جایز هم نیست زیرا اگر این کار را انجام دهد چیزی مضاف بر نیاز او برایش خریداری کرده است..

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه