پنج‌شنبه 30 صفر 1448
۲۲ مرداد ۱۴۰۵
13 آگوست 2026

(۳۹۳۲) حکم فراموش کردن قضای روزه‌های گذشته

(۳۹۳۲) سوال: اگر کسی قضای چند روز از روزه‌های رمضان بر وی واجب باشد اما این مسئله را فراموش کرده و پس از شروع رمضان بعدی به یاد بیاورد، چه کاری باید انجام دهد؟

جواب:

اگر قضای چند روز از رمضان بر کسی واجب باشد اما این مسئله را فراموش کرده و پس از شروع رمضان بعدی به یاد بیاورد، به روزه‌ گرفتنِ رمضان دوم ادامه داده و آن را کامل می‌کند. هرگاه آن ماه، تمام شد قضای روزه‌های قبلی را انجام می‌دهد و در این حالت، گناهی بر او نیست زیرا به خاطر فراموش کردن، معذور است؛ الله جَلَّ‌جَلَالُهُ می‌فرماید: {وَأَقِمْ الصَّلاةَ لِذِكْرِي} [طه: ۱۴] : (نماز را برای یاد کردن من برپا دار). رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم این آیه را چنین تفسیر نمود که: «إنه الرجل ينسى الصلاة أو ينام عنها» : (منظور، فردی است که نماز را فراموش کرده یا از انجام آن خواب مانده است) لذا در حدیث دیگری فرمود: «من نام عن صلاةٍ أو نسيها فليُصَلِّها إذا ذَكَرَها لا كفارةَ لها إلا ذلك»[۱] : (هر کس از خواندن نمازی خواب ماند یا نمازی را فراموش کرد، نمازش را هر وقت به یاد آورد بخواند و کفاره‌ای جز خواندن آن نماز بر او نیست). سپس این آیه را تلاوت نمود: {وَأَقِمْ الصَّلاةَ لِذِكْرِي} [طه: ۱۴] : (نماز را برای یاد کردن من برپا دار).


۱-تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل من عليه قضاء أيام من رمضان، ولم يتذكر ذلك إلا بعد دخول شهر رمضان، فماذا يفعل؟

فأجاب رحمه الله تعالى: إذا كان عليه قضاء أيام من رمضان ونسي، ولم يتذكر إلا بعد أن دخل رمضان الثاني، فإنه يستمر في صيام رمضان الثاني وإذا انتهى قضى ما عليه من رمضان السابق، ولا إثم عليه في هذه الحال؛ لأنه معذور بنسيانه، وقد قال الله تعالى: ﴿ وَأَقِمِ الصَّلَوٰةَ لِذِكْرِي ﴾ [طه: ١٤]. وفسرها النبي – عليه الصلاة والسلام- بأنه «الرجل ينسى الصلاة أو ينام عنها». فقال -عليه الصلاة والسلام -: «مَنْ نَسِيَ صَلَاةٌ، أَوْ نَامَ عَنْهَا، فَكَفَّارَتُهَا أَنْ يُصَلِّيَهَا إِذَا ذَكَرَهَا». ثم تلا قوله تعالى: ﴿ وَأَقِمِ الصَّلَوَةَ لِذِكْرِي ﴾ [طه:14]

مطالب مرتبط:

(۳۹۵۳) حکم قضای روزه‌های فوت‌شده فرد متوفی در نیمه‌ی رمضان

هرگاه انسان بمیرد، عملش قطع می‌شود؛ لذا اگر مثلا شخص بیمار یا سالمی در نیمه‌ی ماه رمضان بمیرد، روزه‌هایی که از رمضان مانده است به جای او قضا نمی‌شود و غذایی هم به جای او داده نمی‌شود زیرا زندگی و عمل وی به پایان رسیده است.....

ادامه مطلب …

(۳۹۱۹) تأثیر عادت ماهیانه بر پیوستگی روزه‌های کفاره

اگر روزه با عذر شرعي قطع شود چنان که اگر مثلا در اثنای این دو ماه به ماه رمضان یا روزهای عید قربان، ایام تشریق و مانند این‌ها برسد، پیاپی بودن روزه از بین نمی‌رود....

ادامه مطلب …

(۳۹۴۷) حکم قضای روزه‌های فوت‌شده به دلیل جهل و ناآگاهی

اگر قضای روزه‌هایی که بعد از بلوغ ترک کرده‌ای را انجام بدهی، بهتر است....

ادامه مطلب …

(۳۹۲۵) حکم تأخیر در قضای روزه رمضان بدون عذر

به تأخير انداختن قضای روزه بدون عذر تا فرا رسیدن رمضان بعدی، اشتباه است؛ زیرا علما می‌گویند: جایز نیست که مسلمان، قضای رمضان را تا بعد از رمضان دوم به تأخیر بیاندازد زیرا این کار، نوعی سهل‌انگاری و بی‌توجهی است...

ادامه مطلب …

(۳۹۵۹) حکم قضا و ادای نماز و روزه برای پدر متوفی

درباره‌ی نماز به جای پدرت می‌گویم: جایز نیست که قضای نماز را به جای او انجام دهی. زیرا انجام قضا، عبادت است و عبادت فقط بر حکم شرع و آن‌چه در شرع بیان شده است، بنا می‌شود؛ اما در شرع بیان نشده که نمازهای شخص میت به جای او قضا شود. بنابراین قضای چیزی را به جای پدرت انجام نده و کسی که چنین فتوایی به تو داده، فتوایش درست نیست....

ادامه مطلب …

(۳۹۲۲) آیا باید قضای روزه‌های رمضان به طور پی در پی انجام شود؟

انجام قضای رمضان به صورت جداگانه یا پی در پی، الزامی نیست؛ بلکه فرد، می‌تواند انتخاب کند....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه