پنج‌شنبه 7 شوال 1447
۶ فروردین ۱۴۰۵
26 مارس 2026

(۳۸۰۶) حکم ناتوانی در روزه گرفتن به سبب بیماری

(۳۸۰۶) سوال: چند روز از ماه رمضان را به خاطر بیماری روزه نگرفتم و به خاطر ضعف بدنی نتوانستم روزه بگیرم. چه کاری باید انجام دهم؟ با وجود بیماری و این که روزه گرفتن سبب ضعف بدنی می‌شود باز هم باید روزه بگیرم؟

جواب:

گویا این فرد به بیماری دچار است که نمی‌تواند به طور پیاپی روزه بگیرد لذا با چنین وضعیتی لازم نیست روزه بگیرد بلکه فقط باید به ازای هر روز، یک مسکین را غذا بدهد؛ چون کسی که توانایی روزه گرفتن ندارد، از دو حالت، خارج نیست:

حالت اول: بیماری و ناتوانی وی، موقت باشد به طوری که امید دارد که بیماری‌اش خوب شود و شفا یابد و قضای روزه‌هایش را ادا ‌کند؛ این شخص، منتظر می‌ماند تا بهبود یابد سپس روزهایی که از دست داده را قضا می‌کند.

حالت دوم: بیماری‌ وی مستمر و پایدار باشد و امیدی به درمانش نداشته باشند؛ در این حالت، به ازای هر روز، یک مسکین را غذا می‌دهد. غذا دادن دو روش دارد:

روش اول: در آخرین روز رمضان، به تعداد روزهایی که روزه نگرفته است، افراد مسکین را جمع کرده و به آن‌ها ناهار یا شام دهد.

روش دوم: می‌تواند مواد غذایی خام به افراد مسکین بدهد؛ که برای هر نفر، معادل یک کیلو برنج است.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: أفطرتُ عدة أيام من شهر رمضان لسوء حالتي الصحية، ولم أستطع صيامها لضعفي، فماذا أفعل؟ أأصومها حتى ولو سبب لي ذلك متاعب صحية أم ماذا أفعل؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: الذي يظهر من حال السائل أنه مريض مرضًا لا يستطيع معه الصوم على وجه مستمر، وبناء عليه فإنه لا يلزمه الصوم في هذه الحال، وإنما يلزمه أن يُطعِمَ عن كل يوم مسكينا؛ وذلك لأن العاجز عن الصوم له حالان:

الأولى: أن يكون عجزه طارئًا، بحيث يرجو أن يُشفى من مرضه، فيقضي ما فاته، فهذا ينتظر حتى يُشفى، ثم يقضي ما فاته.

الثانية: أن يكون مَرَضُه مرضًا مستمرا لا يُرجَى منه الشفاء، ففي هذه الحال يُطْعِمُ كل يوم مسكينًا.

والإطعام له صفتان:

الصفة الأولى: أن يجمع المساكين بعدد الأيام في آخر يوم من رمضان فيعشيهم.

الصفة الثانية: أن يُعطيهم شيئًا غير مطبوخ، وهو ما يقارب كيلو من الأرز لكل واحد.

مطالب مرتبط:

(۳۷۹۶) اختلاف در رؤیت هلال ماه رمضان

علما درباره‌ی مسئله‌ی رؤیت هلال، اختلاف نظر دارند؛ نظر برخی بر این است که اگر رؤیت هلال در یک مکان به طور شرعی ثابت شود، اگر هلال رمضان باشد تمام مسلمانان باید روزه بگیرند و اگر هلال عید باشد، همگی باید عید نمایند....

ادامه مطلب …

(۳۷۷۲) حکم روزه با خواب طولانی در روز و بیداری شبانه در ماه رمضان

له، روزه‌ات درست است؛ زیرا بیدار بودن از شروط روزه نیست لذا اگر روزه‌دار در هنگام روزه زیاد بخوابد، روزه‌اش درست و تکلیف از عهده‌اش ساقط می‌شود اما واجب است که برای ادای نماز جماعت در مسجد بیدار شوی...

ادامه مطلب …

(۳۸۲۳) حکم قضای روزه‌های فوت‌شده برای فرد مسن و ناتوان

واجب است که هر اندازه می‌تواند، حتّی اگر در روزهای متفاوت از زمستان هم که باشد، قضای روزه‌هایش را بگیرد. اگر توانایی ندارد و این عدم توانایی دائمی است و امیدی به بهبودش نیست، به ازای هر روز یک مسكين را غذا می‌دهد....

ادامه مطلب …

(۳۷۸۸) حکم روزه در شرایط کار دشوار و قضای روزهای فوت‌شده

جایز نیست که انسان، فرایض الله را به ‌خاطر تهديد بندگان الله رها کند بلکه واجب است به انجام فرایض بپردازد....

ادامه مطلب …

(۳۷۷۰) حکم اعلام نیت روزه توسط امام پیش از نماز وتر

این کار، بدعت زشتی است که دستور امام به آن نیز بیانگر جهل و نادانی او است....

ادامه مطلب …

(۳۷۸۵) حکم خوردن روزه به دلیل سختی امتحانات در ماه رمضان

به نظر من حلال نیست که روزه را بخوری و واجب است که روزه بگیری؛ بهتر این است که به معالجه‌ی این مشکل پرداخته و شب را به مرور درس‌ها بپردازی.....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه