(۳۶۷۵) سوال: در روز عید خواستم زكات فطر را بپردازم اما هیچ مسکین و نیازمندی نیافتم. چه کاری باید انجام دهم؟ آیا در این شرایط اگر پرداخت زکات فطر را ترک کنم، مرتکب گناه شدهام؟
جواب:
بر کسی که میخواهد زكات فطر را بپردازد، واجب است قبل از عید بداند که آن را به چه کسی خواهد پرداخت تا وقتی که روز عید فرا رسید، بداند زکات را به چه کسی بپردازد؛ پوشیده نیست که بهتر است پرداخت زكات فطر در روز عید و قبل از نماز عید انجام شود اما از وضعیت این شخص چنان به نظر میرسد که در پرداخت آن سستی ورزیده و کوتاهی کرده است؛ وی کسی را برای پرداخت زكات فطر در نظر نگرفته که وقتی روز عید فرا رسیده، شروع به جست و جوی نیازمندان کرده است که البته این یک اشتباه از سوی او به شمار میرود. بر وی واجب است به درگاه الله سُبْحَانَهُوَتَعَالَىٰ توبه نماید، از الله سُبْحَانَهُوَتَعَالَىٰ درخواست مغفرت و بخشش داشته باشد و زكات فطر را حتی بعد از روز عید، قضا کرده و به افراد مستحق و نیازمند بپردازد. کسی که پرداخت زکات فطر را به طور عمدی ترک کند تا این که نماز عید به پایان برسد، با پرداخت آن، مسئولیت از عهدهی وی برداشته نشده و ساقط نمیگردد به دلیل حدیث ابن عباس رَضِيَاللهُعَنْهُمَا : «من أداها قبل الصلاة فهي زكاةٌ مقبولة ومن أداها بعد الصلاة فهي صدقةٌ من الصدقات»[۱] : (کسی که زکات فطر را پیش از نماز عید بپردازد، زکاتی مقبول است و کسی که آن را بعد از نماز بپردازد، صدقهای از جمله صدقهها به شمار میرود).