(۳۵۸۹) سوال: محصول کشاورزی ما، بادام زمینی است؛ آیا زكات دارد؟ زکاتش چگونه محاسبه می‌شود؟ برخی می‌گویند: زکاتش از مبلغ حاصل از فروش آن پرداخت می‌شود که ده درصد است؛ آیا این درست است؟

جواب:

بادام زمینی از حبوبات است لذا هرگاه به حدّ نصاب که همان سیصد صاع رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم است برسد، پرداخت زکات آن، واجب است؛ چنان‌چه بدون هزینه با آب باران و رود آبیاری شود یا با ساقه‌هایش از آب موجود در زمین تغذیه کند، زکات واجب در آن، یک دهم (ده درصد) است اما اگر با هزینه‌ی کشاورز، پمپ آب و… آبیاری شود، زکاتش نصف یک دهم (پنج درصد) خواهد بود. جایز است که زکاتش از خود محصول یا از مبلغ حاصل از فروش محصول، پرداخت شود چنان‌چه امام احمد رَحِمَهُ‌الله به این مسئله تصریح کرده است که جایز است زکات از مبلغ حاصل از فروش باغ و بوستان، پرداخت شود که البته غالبا پرداخت زکات به صورت نقدی برای فقیر و مستحق زکات، بهتر و سودمندتر است؛ زیرا اگر مبلغ زکات به فقير داده شود، هرگونه خوراک، پوشاک و… که نیاز داشته باشد را خریداری می‌کند اما اگر خود بادام زمینی را به او زکات بدهند، شاید آن ‌را بخورد یا بخواهد آن را بفروشد که در این صورت، پولش دچار نقص می‌شود.

سؤال: شیخ بزرگوار! اگر قرار باشد زکات را از مبلغ آن بپردازیم، آیا معادل زكات حبوبات (ده درصد) پرداخت شود یا بر اساس زکات مبلغ نقدی؟

جواب: خیر، زکاتش را بر اساس زكات حبوبات و میوه‌ها بپردازید؛ یعنی ده درصد یا پنج درصد.