(۳۳۳۱) سوال: نزد ما در روستایی در یمن هرگاه شخصی از مسلمانان وفات کند، اهل روستا بیرون آمده و با صدایی بسیار بلند تکرار میکنند: (لا إله إلا الله محمد رسول الله)؛ آیا جایز است این را با صدای بلند تکرار کنند تا کسانی که در روستای مجاور هستند آن را بشنوند، نظر به این که زنان نیز تا نزدیک مقبره با آنان همراهی میکنند.
جواب:
همهی اینها اشتباه است؛ مشروع بر کسی که جنازه را تشییع میکند و با آن حرکت میکند این است که خاشع و فروتن باشد، حالتی که این میت بر آن است را به یاد بیاورد و اینکه خودش نیز دیر یا زود بر همین حالتی که میت بر آن است خواهد بود؛ لذا عبرت گرفته و چشمش را باز کرده و حال دنیا را میشناسد که عاقبتش به سوی نابودی است و اما ذکر گفتن با صدای بلند پشت جنازه از جمله بدعتهایی است که رسول الله صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم و یارانش آن را انجام نمیدادند و هر عملی که انسان معتقد به عبادت بودن آن بوده و با آن به سوی الله سُبْحَانَهُوَتَعَالَىٰ تقرب بجوید، اگر اصلی از شرع نداشته باشد، بدعت است و به انجام آن بر فاعلش مردود میباشد به دلیل فرمودهی رسول الله صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم: «من عمل عملًا ليس عليه أمرِنا فهو رَدٌّ»[۱]: (هر کس عملی انجام دهد که امر ما بر آن نباشد آن عمل مردود است) همچنین تشییع جنازه برای زنان نیز اشتباه است زیرا رسول الله صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم از تشییع جنازه توسط زنان نهی نمودند[۲] لذا بر زن شایسته نیست جنازه را تشییع کند و اگر این کار را انجام داد بر مردان لازم است وی را نهی کرده و از همراهی جنازه طردشان کنند.
[۱] صحیح بخاري: كتاب البيوع، باب النجش و من قال: لايجوز ذلك البيع ومسلم كتاب الأقضية، باب نقض الأحكام الباطلة و رد محدثات الأمور، رقم(١٧١٨).
[۲] تخریج آن گذشت.