پنج‌شنبه 25 ذیحجه 1447
۲۱ خرداد ۱۴۰۵
11 ژوئن 2026

(۲۰۱۴) حکم نماز خواندن در مقابل دستشویی و حمام

(۲۰۱۴) سوال: مکانی که در خانه‌ام در آن نماز میخوانم جلوی آن حمام و دستشویی است و حدود پنج ماه است که من در مقابل آن نماز میخوانم آیا جایز است که من به سوی آن نماز بخوانم؟ و آیا نماز‌هایی که خوانده‌ام صحیح است یا نه؟

جواب:

برای مسلمان شایسته نیست که به سوی این اماکن کثیف و نجس نماز بخواند زیرا نمازگزار هنگامی که نماز میخواند در مقابل الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ قرار دارد و برای همین رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم تف انداختن نمازگزار را به سمت جلو و راست نهی کرده است و فقط به سمت چپ و زیر پایین میاندازد ولی نمازهای گذشته‌ی او صحیح است زیرا که در مکانی طاهر و غیر نجس نماز خوانده است ولی به سوی مکان نجس بوده است و نماز به سوی مکان نجس یا به سوی هر مکانی که نماز در آن صحیح نمی‌باشد، صحیح است مگر آنچه که در مورد آن نهی آمده است مانند نماز به سوی قبور که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم همانطور که در روایت مسلم از حدیث أبي مرثد الغنوي رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ روایت شده است: «لا تصلوا الی القبور و تجلسوا علیها»[۱] (به سمت قبور نماز نخوانید و بر روی آن نشینید) پس نماز به سوی قبور حرام و باطل است ولی نماز به سوی مکانی که در همان مکان نماز خواندن صحیح نیست بجز قبر هنگامی که از امکان کثیف باشد شایسته نیست و انسان باید از آن دوری کند ولی نماز صحیح است.

سؤال کننده: شیخ بزرگوار گفتید که تف را به سمت جلو و راستش نیاندازد و فقط به سمت چپ و زیر پاییش بیاندازد پس نمازگزار هنگامی که بخواهد تف را به سمت چپش بیاندازد مجبور است که در نماز به آن سمت ملتفت شود؟

جواب: بله ولی این التفات جایز است و مشکلی نیست.

سؤال کننده: شیخ بزرگوار آیا این التفات در فرض و نفل است؟

جواب: در فرض و نفل میباشد زیرا که حاجت است و از بعضی وجوه وارد شده است که کسی که آمد نزد رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و از اشکال ایجاد کردن شیطان در نمازش شکایت کرد و رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم امر کرد که به سمت چپ سه بار تف بیاندازد و از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ به آن پناه برد (یعنی اعوذ بالله من الشیطان الرجیم)[۲] و او در نمازش است پس این التفات به خاطر این غرض اشکالی ندارد زیرا که در سنت ثبت شده است و عملی است که ضرر نمی‌رساند اما به نسبت خلط اگر در مسجد است و امکان از بین بردن آن در مسجد نیست نه در جهت چپ و راست و نه هم جلویش نیاندازد ولی علما گفته‌اند که آن را در لباسش یا دستمالش بیاندازد و برای از بین رفتن شکلش به هم بمالد.


[۱] تخریج آن گذشت.

[۲] رواه مسلم (۲۲۰۵).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: المكان الذي أصلي فيه في بيتي أمامه حمامان، ولي حوالي خمسة أشهر وأنا أصلي وهنَّ قُدَّامي، هل يجوز لي أن أصلي إليهن أم لا، وهل صلاتي التي فاتت صحيحة أم لا؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: لا ينبغي للمسلم أن يصلي إلى مثل هذه الأماكن القذرة النجسة، لأن المصلي إذا صلى فإن الله تعالى قبل وجهه، ولهذا نهى النبي صلى الله عليه وسلم المصلي أن يبصق أمامه ولا عن يمينه، وإنما يبصق عن يساره أو تحت قدمه، ولكن صلاتها الماضية صحيحة، لأنها صَلَّتْ في مكان طاهر لا نجس، ولكن إلى مكان نجس، وتصح الصلاة إلى المكان النجس أو إلى أي مكان لا تصح الصلاة فيه إذا كان في محل تصح الصلاة فيه، إلا ما جاء به كالصلاة إلى القبور، فإن النبي صلى الله عليه وسلم قال كما رواه مسلم من حديث أبي النهي، مرثد الغنوي: «لا تصلوا إلى القبور ولا تجلسوا عليها»، فالصلاة إلى القبور محرمة وباطلة، لكن الصلاة إلى ما لا تصح الصلاة فيه سوى القبر إذا كان من الأماكن القذرة لا تنبغي فليبتعد الإنسان عن ذلك، ولكنها تصح الصلاة.

تقول السائلة فضيلة الشيخ قلتم: لا يبصق أمامه، ولا عن يمينه، وإنما يبصق عن يساره، أو تحت قدميه، ألا يضطر المصلي إذا أراد أن يبصق عن يساره أن يلتفت في الصلاة؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: بلى ولكن هذا الالتفات جائز هنا لا بأس به.

تقول السائلة فضيلة الشيخ، وهل الالتفات في الفرض والنفل؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: في الفرض والنفل، لأنه لحاجة، وورد من بعض الوجوه أن الرسول صلى الله عليه وسلم أمر من شَكَا إليه أنه يلبس عليه الشيطان صلاته، أمره أن يَتْفُلَ على يساره ثلاثا ويستعيذ بالله منه، وهو في صلاته، فهذا الالتفات لهذا الغرض لا بأس به؛ لأنه ثبتت به السنة، وهو عمل لا يضر. ولكن بالنسبة للنخامة، إذا كان في المسجد فإنه لا يمكن أن يتنخم في المسجد، لا عن يساره ولا عن يمينه ولا قبل وجهه ولكن قال العلماء: يبصق في ثوبه أو في منديله ويحك بعضه ببعض لإذهاب صورته.

مطالب مرتبط:

(۲۰۰۲) حکم وجود قبر در محوطه مسجد

واجب است فورا بعد از شنیدن این جواب به محکمه تماس حاصل کنید تا قاضی دستور دهد که با این قبر چه شود؟ زیرا جایز نیست که این قبر در صحن این مسجد باقی بماند....

ادامه مطلب …

(۱۹۹۹) حکم نماز در مسجدی که در آن قبر وجود دارد

چیزی که در این مسئله می‌بینیم این است که از دو امر خارج نیست: اول: ابتدا مسجد بوده است و قبر در آن بنا شده است پس نماز در آن صحیح نیست مگر این که قبر در سمت قبله نباشد...

ادامه مطلب …

(۲۰۲۱) حکم نماز بر روی سجاده‌ای که روی آن گرد و غبار وجود دارد

چیزی که بر آن می‌نشینی و در ماشین و زمین می‌اندازی و بچه‌ها بر روی آن عبور می‌کنند پاک است تا زمانی که از نجاست آن یقین حاصل نکرده‌ای و باید دانسته شود که اصل در اشیاء طهارت است تا زمانی که از نجاست آن یقین حاصل شود....

ادامه مطلب …

(۲۰۱۵) حکم نماز در مقابل حمام و دستشویی

نماز در این حالت جایز است یعنی این که نماز صحیح است و باطل نیست اگر که دستشویی جلوی نمازگزار باشد ....

ادامه مطلب …

(۱۹۷۶) حکم نماز در لباسی که دارای نجاست است

اگر که فراموش کرد که آن را بشوید و یا این که از آن خبر نداشت مگر بعد از نماز پس بر او چیزی نیست و نمازش صحیح است....

ادامه مطلب …

(۱۹۹۸) حکم کشف قبور در هنگام ساخت مسجد

این قبور، یا قبور جاهلیت هستند که قبور کفار حرمتی ندارند و یا قبور مسلمانان هستند...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه